Bu Reklamı Kapat
Sorulara Dön
Yiğit Gülay
Yiğit Gülay
2,460 UP
Üye
3

Neden dünya adil değil?

Dünya neden adil değil
1,555 görüntülenme
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
2 Cevap
Cevap
Muhsin Alperen Yılmaz
Biyoloji Öğrencisi

Merhaba.Medeniyet şafağını söktüğünden beri insanlık hep bu sorunun üzerine kafa yormuş.Belki büyük bir iddia ama dinler,kişisel inançlar bu sorunun mantıklı bir cevabı verilemediği için ortaya çıktığını düşünüyorum.Konuyla ilgili "İlk 1 saniye" adlı Prof.Dr.Ali Demirsoy'un kaleme aldığı kitabı okumanızı tavsiye ediyorum.Bu soru bize has bir soru.Bir fil'in,"dünya ne kadar adaletsiz? Ben bu heybetimle neden et yemiyorum arkadaş?" dediğini duymanız imkansız yakındır.Ya da bi kedi,"bu kadar tatlılığımla ben neden çöplerde yaşamak zorundayım da benden daha az tatlı olan kediler, ballar, kaymaklar -bir de çok sevdiğim için mamalar içinde -yaşıyor?" dediğini de duymazsınız.Belki biz hissedemesek te bunu diyorlardır.Kim bilir.Ancak doğaya baktığımızda adalet kavramının,en azından bizim tanımımızla adalet kavramının hemen hemen hiç bir yerde tezahür etmediği görülür.Düşünür müsünüz,dallı budaklı güzelce boynuzlu bir geyiksiniz ve hayatta hiçbir suçunuz olmadığı halde su içerken, leoparın biri saatte 60km/s hızla gelip kafanızı löp diye koparıyor.Bu adalet mi? Bence değil.Ancak madalyonun diğer bir tarafı var: leopar o geyiği yemezse kendisi ölecek.Demek ki yaşayabilmek için böyle soyut kavramlara kafa yormak yerine hayatta kalabilmek için avantajlı olan yönlerimize ağırlık vermeliyiz.Bundan sonra artık bir "reason" neden yoktur.Öleceksin da bundan daha temel neden mi olur? Neden ölmemeliyiz diye de sorarsanız,çünkü canlı ve canlılık emaresi gösteren(virüsler vs) her şey gibi bizim de kodlarımızda ölmemek var.(Örneğin Yeni doğan bir bebek ağlar çünkü ağlama sesi çevreden yardım istemektir,ölmemek için.) Neden kod.. Bunların arkası gelmez çünkü lanet olası, her şeyi düşünebiliyoruz.

İnsanlar adalet ister çünkü savunmasız ve güçsüz oldukları için, kendilerine zarar veren herhangi bir şeye karşılık veremedikleri zaman; kendisinden daha büyük bir gücün kendisine zarar verene zarar vermesini ister.Bunda haklıdır.Çünkü ne yapacak ki başka? İşte tam bu noktada üstün,yüce inançlarımız,"Allaha havale etmelerimiz","Cehennemde yanasın inşallahlarımız" "Yaptığın yanına kalmasınlarımız" başlar.Öte yandan gelir adaletsizliklerine baktığımız zaman bu noktada çok fazla faktörün devrede oldğunu görürüz.Neden Gürcistan'da iş bulamayan -bizatihi bildiğim için- bir doktor varken USA'de milyonlarca dolar kazanan doktorlar var? Bunlar artık felsefi soruların dışına çıkarak politikaya ve alınan doğru kararların sonuçlarına gider.Bundan sonra artık yukarıda bahsettiğim "Geyik-Leopar" metaforuna evrilir çünkü soyut bir nedensellik yerine somut veriler devreye girer."Geyik-Leopar" metaforunda bu yiyecek iken,bizlerde para ve dolayısıyla sosyal statü veya sınıflara evrilir."Neden gelir adaletsizliğinin olduğu bir dünyada yaşıyoruz?" sorusunu bu noktada Bill Gates'e sorarsanız, alıntı yapıyorum şu cevabı veriyor: "Dünyaya fakir gelmen senin suçun değil,ama fakir ölmen senin suçun."Bundan daha enfes bir cevap düşünemiyorum.Çünkü ne olacaktı başka? Bireysellikten imtina edip toplumsalcı olmayı beklerseniz, bu sorunun cevabını en fazla Allah uzun ömür versin 80-90 yıl daha düşünürsünüz ve cevaplarınız da sizi tatmin etmeye çok uzak olur.

Bu Reklamı Kapat

888 görüntülenme
2
  • Raporla
Cevap
Emre Adıyaman
Hukukçu Birisi

Soruya materyalist açıdan baktığımızda dünyanın adil olmamasının pek çok sebebi olabilir. Adalet kavramı Arapça kökeni itibarıyla "denge" anlamı taşıyor. Gerçekten de dünyada pek çok adaletsizlik, dengesizlik, görmek mümkün. Ekonomik dengesizliği ele alalım. Küresel anlamda ekonomik dengesizliğin sebebinin esas olarak üretim araçlarında tek tek bireylere verilen malik olma yetkisinin, mülkiyet hakkının, olduğunu düşünüyorum. Bu hak, sahibine hukuken üç yetki tanır: kullanma, yararlanma ve tasarruf... Özellikle tasarruf yetkisi mülkiyet hakkına karakteristik özelliğini verir. Bu yetki sayesinde ancak malik, mülkiyetindeki eşyayı satabilir, kiralayabilir, bağışlayabilir, yok edebilir; eğer o eşya aynı zamanda üretim aracıysa o eşyada diğer kişileri ücret karşılığı çalıştırabilir. Kendi mülkiyetindeki üretim aracında, örneğin bir fabrikada, kimi, ne kadar süreyle ve ne ücretle çalıştıracağını mülkiyet hakkı dolayısıyla malik belirler. Öte yandan bunun yaratacağı bir takım dengesizlikleri engellemek amacıyla özellikle günümüzde bir takım sınırlar öngörülmüştür. Bu sınırlar mülkiyet hakkının varlığını tanımakla birlikte bir takım çerçeve öngörür. Örneğin bugün Türkiye'de Asgari Ücret Tespit Komisyonu adı verilen bir komisyon tarafından asgari ücret her yıl yeniden belirlenmektedir. Bir kişi, örneğin fabrikasında, mülkiyet hakkına sahip olsa dahi o fabrikada çalıştıracağı kişilere aylık olarak en az bu ücreti ödeyecektir. Bu gibi hukuki sınırlamaların yanı sıra piyasadan kaynaklı doğal sınırlamalar da mevcuttur. Ancak burada esas olarak söylemek istediğim şey tıpkı monarşilerde monarka siyasi olarak verilen yetkilerin bir takım dengesizliklere sebep olması gibi kapitalist sistemlerde de tek tek bireylere verilen üretim araçlarına malik olma yetkisinin bir takım dengesizliklere sebep olduğu ve hatta bunların (monarşilerin sınırlandırılmasını, meşruti monarşileri, hatırlatırcasına) bir takım düzenlemelerle giderilmeye çalışıldığı olgusudur. Üretim araçları üzerindeki mülkiyet hakkının toplumlarda ne gibi sonuçlara sebep olduğu üzerine düşünelim. Bu hak sayesinde bir takım insanlar bu araçlara maliktir ve geçimlerini bu araçlarda başka kişileri çalıştırarak sağlar. Esasen örneğin bir fabrikanın işletilmesinde malikin herhangi bir katkıda bulunmasına gerek yoktur. Fabrikanın idari anlamda işletilmesinde dahi patronun kendisi çalışmamakta, başkalarını çalıştırmaktadır. Öte yandan geri kalan diğer insanlar bu araçlara malik olmadıklarından ve yaşamak için paraya ihtiyaç duyduklarından geçimlerini bu araçlarda ücret karşılığı çalışarak sağlar. Marksist literatürde birinci tip insanların oluşturduğu sınıfa burjuvazi, ikinci tip insanların oluşturduğu sınıfa ise proletarya denir. Bu cümlelerden doğan sonucu önerme olarak ifade etmek gerekirse "proletarya yaşamak için burjuvaziye emeğini satar". Burada sosyolojik olarak "emeğin değeri" konusu gündeme geliyor. "Emeğin değerinin nasıl belirleneceği" sorunu günümüzde de ciddi biçimde tartışılıyor. Burada kapitalist sistem temelinde düşünecek olursak proletarya/işçiler burjuvaziye/patronlara "emeğini" satmaktadır. Yani işçinin patrona maddi olarak verdiği hizmet işçinin "enerjisidir". Bu nedenle kapitalizme göre patronun vereceği ücret esas olarak o işçinin enerjisini geri kazanması için gerekli değer olmalıdır. Nitekim bugün Türkiye'de de asgari ücret "açlık sınırına" göre belirlenmektedir. Öte yandan bunun bir diğer sonucu açlık sınırında ücret elde eden işçilerin gıda ihtiyacı dışındaki ihtiyaçlarını karşılamak için borçlanacağı olgusudur. Bir yandan patronlar işçilerin emeğini satın alarak o emek sayesinde soyut olarak mülkiyet hakkı sahibi oldukları fabrikalarında ürünler elde etmekte ve o ürünlerin satışından gelir kazanmakta öbür yanda işçiler ücretleri açlık sınırında olduğu için borçlanmadan yaşayamamaktadır. Her ne kadar KOBİ'ler (küçük ve orta büyüklükteki işletmeler), vergilendirme sisteminin de bozuk olmasının etkisiyle işçiye açlık sınırından yukarı ücreti vermekte güçlük çekse de esas olarak büyük işletmelere bakıldığında şirketler (üretim araçlarına malik tüzel kişiler) açlık sınırında ücret verdikleri işçilerin emekleriyle kendi fabrikalarında üretilen ürünlerden ciddi anlamda "artı değer" kazanmaktadır. Kapitalizmin teknolojik ilerleme için ihtiyaç duyduğu sermaye birikimi de buradan gelmektedir. Daha açık ifade etmek gerekirse bir işçi patronuna emeğini satmakta, bunun sonucunda o patronun fabrikasının bir takım değerler üretmekte, üretilen değerde mülkiyet hakkı iddia etmemekte, bu değerleri "üretim araçlarındaki mülkiyet hakkı gereği" patrona vermekte, emeğinin karşılığını ise ücret cinsinden elde etmektedir. Üretilen ürünlerin değerinden ücret çıkarıldığından artan değere de "artı değer" denmektedir. Bazı işletmeler (örneğin KOBİ'ler) bu artı değeri çeşitli sebeplerle elde edemez ya da etkili bir şekilde kullanamazken bazı işletmeler (örneğin küresel şirketler) bu artı değerden ciddi anlamda sermaye kazanmaktadır. Sonuç olarak da küresel ölçekte ciddi gelir dengesizlikleri/adaletsizlikleri meydana gelmektedir.

459 görüntülenme
0
  • Raporla
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Paylaş
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nda reklamları 2 şekilde kapatabilirsiniz:

  1. Ücretsiz üye girişi yapmak: Sitedeki reklamların %50 kadarını kapatmak için ücretsiz bir Evrim Ağacı üyeliği açmanız ve sitemizi/uygulamamızı kullanmanız yeterli!

  2. Maddi destekçilerimiz arasına katılmak: Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Raporla

Raporlama sisteminin amacı, platformu uygunsuz biçimde kullananların önüne geçmektir. Lütfen bir içeriği, sadece düşük kaliteli olduğunu veya soruya cevap olmadığını düşündüğünüz raporlamayınız; bu raporlar kabul edilmeyecektir. Bunun yerine daha kaliteli cevapları kendiniz girmeye çalışın veya diğer kullanıcıları oylama, teşekkür ve en iyi cevap araçları ile daha kaliteli cevaplara teşvik edin. Kalitesiz bulduğunuz içerikleri eleyebileceğiniz, kalitelileri daha ön plana çıkarabileceğiniz yeni araçlar geliştirmekteyiz.

Soru Sor
Aşağıdaki "Soru" kutusunu sadece soru sormak için kullanınız. Bu kutuya soru formatında olmayan hiçbir cümle girmeyiniz. Sorunuzla ilgili ek bilgiler vermek isterseniz, "Açıklama" kısmına girebilirsiniz. Soru kısmının soru cümlesi haricindeki kullanımları sorunuzun silinmesine ve UP kaybetmenize neden olabilir.
Görsel Ekle
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform, aklınıza takılan soruları sorabilmeniz ve diğerlerinin sorularını yanıtlayabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Gerçekten soru sorun, imâdan ve yüklü sorulardan kaçının.
Sorularınızın amacı nesnel olarak gerçeği öğrenmek veya fikir almak olmalıdır. Şahsi kanaatinizle ilgili mesaj vermek için kullanmayın; yüklü soru sormayın.
2
Bilim kimliğinizi kullanın.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla sorular ve cevaplar, bilimsel perspektifi yansıtmalıdır. Geçerli bilimsel kaynaklarla doğrulanamayan bilgiler veya reklamlar silinebilir.
3
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Sahtebilimi desteklemek yasaktır.
Sahtebilim kategorisi altında konuyla ilgili sorular sorabilirsiniz; ancak bilimsel geçerliliği bulunmayan sahtebilim konularını destekleyen sorular veya cevaplar paylaşmayın.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Soru Ara
Aradığınız soruyu bulamadıysanız buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
Alıntı Ekle
Eser Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Tavsiye Et
Aşağıdaki kutuya, [ESER ADI] isimli [KİTABI/FİLMİ] neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Kurallar
Platform Kuralları
Bu platform; okuduğunuz kitaplara, izlediğiniz filmlere/belgesellere veya takip ettiğiniz YouTube kanallarına yönelik tavsiylerinizi ve/veya yapıcı eleştirel fikirlerinizi girebilmeniz içindir. Tavsiye etmek istediğiniz eseri bulamazsanız, buradan yeni bir kayıt oluşturabilirsiniz. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu platformun ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Önceliğimiz pozitif tavsiyelerdir.
Bu platformu, beğenmediğiniz eserleri yermek için değil, beğendiğiniz eserleri başkalarına tanıtmak için kullanmaya öncelik veriniz. Sadece negatif girdileri olduğu tespit edilenler platformdan geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
2
Tavsiyenizin içeriği sadece negatif olamaz.
Tavsiye yazdığınız eserleri olabildiğince objektif bir gözlükle anlatmanız beklenmektedir. Dolayısıyla bir eseri beğenmediyseniz bile, tavsiyenizde eserin pozitif taraflarından da bahsetmeniz gerekmektedir.
3
Negatif eleştiriler yapıcı olmak zorundadır.
Eğer tavsiyenizin ana tonu negatif olacaksa, tüm eleştirileriniz yapıcı nitelikte olmak zorundadır. Yapıcı eleştiri kurallarını buradan öğrenebilirsiniz. Yapıcı bir tarafı olmayan veya tamamen yıkıcı içerikte olan eleştiriler silinebilir ve yazarlar geçici veya kalıcı olarak engellenebilirler.
4
Düzgün ve insanca iletişim kurun.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Türkçeyi düzgün kullanın.
Şair olmanızı beklemiyoruz; ancak yazdığınız içeriğin anlaşılır olması ve temel düzeyde yazım ve dil bilgisi kurallarına uyması gerekmektedir.
Eser Ara
Aradığınız eseri bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Tür Ekle
Üst Takson Seç
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, yaşamış ve yaşayan bütün türleri filogenetik olarak sınıflandırdığımız ve tanıttığımız Yaşam Ağacı projemize, henüz girilmemiş taksonları girebilmeniz için geliştirdiğimiz bir platformdur. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Takson adlarını doğru yazdığınızdan emin olun.
Taksonların sadece ilk harfleri büyük yazılmalıdır. Latince tür adlarında, cins adının ilk harfi büyük, diğer bütün harfler küçük olmalıdır (Örn: Canis lupus domesticus). Türkçe adlarda da sadece ilk harf büyük yazılmalıdır (Örn: Evcil köpek).
2
Taksonlar arası bağlantıları doğru girin.
Girdiğiniz taksonun üst taksonunu girmeniz zorunludur. Eğer üst takson yoksa, mümkün olduğunca öncelikle üst taksonları girmeye çalışın; sonrasında daha alt taksonları girin.
3
Birden fazla kaynaktan kontrol edin.
Mümkün olduğunca ezbere iş yapmayın, girdiğiniz taksonların isimlerinin birden fazla kaynaktan kontrol edin. Alternatif (sinonim) takson adlarını girmeyi unutmayın.
4
Tekrara düşmeyin.
Aynı taksonu birden fazla defa girmediğinizden emin olun. Otomatik tamamlama sistemimiz size bu konuda yardımcı olacaktır.
5
Mümkünse, takson tanıtım yazısı (Taksonomi yazısı) girin.
Bu araç sadece taksonları sisteme girmek için geliştirilmiştir. Dolayısıyla taksonlara ait minimal bilgiye yer vermektedir. Evrim Ağacı olarak amacımız, taksonlara dair detaylı girdilerle bu projeyi zenginleştirmektir. Girdiğiniz türü daha kapsamlı tanıtmak için Taksonomi yazısı girin.
Gönder
Tür Gözlemi Ekle
Tür Seç
Fotoğraf Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu platform, bizzat gözlediğiniz türlerin fotoğraflarını paylaşabilmeniz için geliştirilmiştir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Net ve anlaşılır görseller yükleyin.
Her zaman bir türü kusursuz netlikte fotoğraflamanız mümkün olmayabilir; ancak buraya yüklediğiniz fotoğraflardaki türlerin özellikle de vücut deseni gibi özelliklerinin rahatlıkla ayırt edilecek kadar net olması gerekmektedir.
2
Özgün olun, telif ihlali yapmayın.
Yüklediğiniz fotoğrafların telif hakları size ait olmalıdır. Başkası tarafından çekilen fotoğrafları yükleyemezsiniz. Wikimedia gibi açık kaynak organizasyonlarda yayınlanan telifsiz fotoğrafları yükleyebilirsiniz.
3
Paylaştığınız fotoğrafların telif hakkını isteyemezsiniz.
Yüklediğiniz fotoğraflar tamamen halka açık bir şekilde, sınırsız ve süresiz kullanım izniyle paylaşılacaktır. Bu fotoğraflar nedeniyle Evrim Ağacı’ndan telif veya ödeme talep etmeniz mümkün olmayacaktır. Kendi fotoğraflarınızı başka yerlerde istediğiniz gibi kullanabilirsiniz.
4
Etik kurallarına uyun.
Yüklediğiniz fotoğrafların uygunsuz olmadığından ve başkalarının haklarını ihlâl etmediğinden emin olun.
5
Takson teşhisini doğru yapın.
Yaptığınız gözlemler, spesifik taksonlarla ilişkilendirilmektedir. Takson teşhisini doğru yapmanız beklenmektedir. Taksonu bilemediğinizde, olabildiğince genel bir taksonla ilişkilendirin; örneğin türü bilmiyorsanız cins ile, cinsi bilmiyorsanız aile ile, aileyi bilmiyorsanız takım ile, vs.
Gönder
Tür Ara
Aradığınız türü bulamadıysanız buraya tıklayarak ekleyebilirsiniz.