Evrim Ağacı Soru & Cevap
Reklamı Kapat
Puan Ver
1
Puan Ver

Hayat kadınlar için neden daha zor?

Aynı türe mensup olan canlılar evrimleşirken aradaki cinsiyet farkı neden bir cinsiyeti kısmen daha dezavantajlı hale getirmiş? İnsanlardan örnekle nispeten daha küçük bir beden, meme, regl gibi bazı zorluklar doğada da sosyal hayatta da kadınlar için zorluk oluşturuyor. Hayat kadınlar için neden daha zor.

1
Teşekkür (4)
Hatırla
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
1 Cevap

Eski topluluklarda kadına yüklenen anlam ile günümüzde kadına yüklenen anlam ne yazık ki çok değişti. Ben bunda kültürün değişmesini temel neden olarak görüyor ve dini, sosyolojik, ekonomik vb. tüm durumları da kültür başlığı altında toplamayı tercih ediyorum.

Tarımın bulunuşundan önce, insan fikrini kadın olarak düşünen ve doğa ile barış içinde olan bir kültürden bahsedebiliriz. Doğa ile insanın yakın ilişkisi doğurmak olgusu üzerinden kuruludur. Avcı/toplayıcı dönemde tüm doğaya atfedilen bir kutsallık vardır. Doğanın ve henüz ondan bütünüyle ayrılmamış olan insanlığın kurucu ilkesi dişildir3. Ekonomi, din, töre, üretim araçları ve aile düzeni gibi toplumsal cinsiyetçiliği dayatan kavramların Ataerkil düzenin gelişmesi ile bağlantılı olduğu düşünülmektedir. Çünkü toplumsal dayanışma noktasında yapılması gereken işlerde fiziksel üstünlük gereği doğduğunda erkek ön plana çıkmaya başlamaktadır. Zaman içinde toplumlarda erkek egemenliği öyle bir noktaya gelmiştir ki bugün birçoğumuz toplumlarımızın bir zamanlar kadınlar tarafından yönetildiğinden bihaberiz4.

Eski Türk toplulukları anaerkil bir düzene sahipti,Orta Asya Türklerinde kadının çok önemli görevleri vardı. Örneğin İskitler'de, her kadının İskit erkekleri gibi savaşçı ve asker olarak yetiştirilmesi geleneği vardı. Bundan dolayıdır ki İskit'li göçebe kadınlar her savaşta erkekleriyle birlikte çarpışıyorlardı. Hatta Hunlar döneminde kağanın emirnameleri "Hakan buyuruyor" ifadesiyle başlamışsa geçerli bile sayılmazdı. Kadın öyle önemli bir yerdeydi yani. Yabancı devletlerin elçileri sadece hakanın huzuruna çıkmazlardı. Elçilerin kabulü esnasında hatunun da hakanla beraber olması gerekirdi.Bazen de hatunlar tek başlarına elçileri kabul ederlerdi. Örneğin; Avrupa Hun ülkesine gelen elçiler Attila'nın eşi Arıg-Han tarafından kabul edilerek devlet işleri görüşmekteydiler. Kabul törenlerinde, ziyafetlerde, şölenlerde hatun hakanın solunda otururdu. Siyasî ve idarî konulardaki görüşmeleri dinleyerek fikrini beyan eder hatta harp meclislerine bile katılırdı1.

Türklerin yaşadığı medeniyet dairelerine göre kadın; "avcı-toplayıcı cemiyette; oyunla, eğlenceyle meşgul bir varlık, atlı-göçebe toplumda; hayatın her safhasında faal, yerleşik medeniyet dairesinde ise; yaşadığı hayat tarzına bağlı olarak durgun ve atlı göçebe toplumdaki kadına nazaran pasif; fakat yine de erkeğinin yanında yer alır ve öyle görülürdü. Günümüz Türk toplumunda kadın davranışlarını içinde yaşadığı cemiyetin kabullerine uydurmak durumunda 2. Bu bağlamda kadınlar, ciddi anlamda bir baskıyla karşı karşıya kalmaktalar çünkü eskiden anaerkil bir yapıya sahip olan toplumumuz günümüzde ataerkil bir topluluğa doğru evrilmiştir. Toplum kurallarının bireyler üstündeki yaptırımlarını görmezden gelmek neredeyse imkansızdır, özellikle geleneklerine "sıkı sıkıya bağlı" bir toplum olduğumuz düşünülürse. Buradan hareketle içinde yaşadığımız toplum ve toplum kuralları herkesin uyması gereken ama özellikle kadın üzerinde etkisi olan bir kontrol mekanizmasıdır.

Tüm bu durumlar göz önüne alınacak olursa; günümüzde kadın olmanın zorluklarını inkar etmek yaşadığımız toplumun gerçeklerini görmezden gelmek demektir bana göre. Toplum olarak kadınlar o kadar büyük bir baskı altındalar ki... Evlenmeyi tercih etmese "Evde kalmış", iş hayatına atılmayı istese "Annelik, bir kadının en güzel kariyeridir.", kendisine güzel görünmek istese "Herkesin içinde böyle giyinemezsin.", mutlu olmak istese "Herkesin içinde gülemezsin, sen kadınsın." ve daha niceleri... Eleştiri okları nedense acımasızca hep kadına doğrultuluyor. Tüm bunların eğitimle aşılması gerektiğine inanan ve toplumsal cinsiyet eşitliğini savunan bir kadın olarak bu sözlerimin yanlış tarafa çekileceği korkusuyla düşüncelerimi paylaşıyorum. Bu bile, son zamanlarda kadın üstünde kurulan baskının bir kanıtı olabilir. Ha, ben demiyorum ki "buna sebep olanların hepsi erkektir, hepsi asılsın, kesilsin." Toplumun kadına uyguladığı baskı konusunda sadece bir tarafa yüklenmenin haksızlık olduğunu düşünüyorum çünkü günümüzde kadın-erkek eşitliğine inanan ve kadın haklarını savunan erkeklerde var. Kadın haklarını savunan erkeklerin yanında kadının kadına uyguladığı şiddetin örnekleri de var. Kısacası hayatı zorlaştıran nedenlerin ana sebebi bana göre saygısızlık ve had bilmemektir. Bir insanın yönelimleri, inanışları, görünüşü hoşunuza gitmeyebilir ancak bu size o insanı eleştirme hakkı vermez. Bir insanı eleştirmeden önce hep kendime şunu sorarım: "Sen kimsin ki onun hayatını eleştirebiliyorsun? Onun hakkında ne biliyorsun?" Günümüzde insanlar, haddi olmayan meselelere o kadar çok karışıyorlar ki, insan olmak bile zor gelebiliyor bazen. Toplumsal anlamda birbirimize saygımızı kaybettiğimizden, kadın-erkek fark etmez, hayat tüm insanlar için zor bence.

Gündemimizde sürekli kadın cinayetlerinin olması, sürekli kadınlara şiddetin yer alması, sosyal medyada bazı şahsiyetlerin kadınları aşağılayıcı tutumlar sergilemeleri ve belirli bir kesimin (kadın-erkek fark etmez) bu şahısları desteklemesi gerçekten üzücü bir durum. Anlayamadığım sorun ise şu: Neden kadınlar hakkında bu kadar çok konuşuyoruz? Neden kadınları bu kadar kısıtlamaya çalışıyoruz? Neden kadınları korumak için onların özgürlük alanlarını tartışıyoruz? Tüm bu durumlara sebep olan faktörleri ortadan kaldırmaya çalışsak ya. Bunu neden yapamıyoruz? Ve en önemlisi de şu: Neden bu konuları ekranlarda tartışanlar çoğunlukla erkek?

Sorunu ortadan kaldırmaya çalışmak yerine insanları baskılama yoluna gidildiği için hayat zorlaşıyor bence. Ve konunun kadın olduğu yerlerde kadına söz hakkı verilmemesi de bu durumu körüklüyor. Okuduğunuz için teşekkürler ✨

Puan Ver
1
Puan Ver
Teşekkür (2)
Paylaş
1
Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Öldürmenin kötü olduğunu göstermek için neden öldüren insanları öldürüyoruz?”
Holly Near