Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Sorulara Dön
Kabil Aktaş
Kabil Aktaş
3,113 UP
Üye
1

Evrendeki şeyleri kategorilere ayırırken aklı madde ve enerjiden ayrı bir kategoriye koyabilir miyiz?

Çünkü akıl; madde ve enerjiden bir nevi bağımsız olarak bambaşka bir şey değil mi? Akıl evrendeki madde ve enerjiyi karıştırarak ne kadar da inanılması güç harikaları ortaya koyuyorlar öyle değilmi?
642 görüntülenme
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Tüm Reklamları Kapat
3 Cevap
Ufuk Derin
Öğrenci-Okur

Hayır, akıl madde veya enerjiden apayrı bir şey değil. Hatta doğrudan madde ve maddesel etkileşimlerin bir sonucu.

Akıl, bilinç, hayal gücü, hafıza ve algı beynin ve sinir sisteminin evriminin yan ürünleridir. Aynı şekilde dış çevreden gelen veri ve bilgileri sorgulamak, yorumlamak, biçimlendirmek, kategorize etmek, işlemek, değiştirip yeni bilgiler ortaya çıkarmak gibi işler de biyokimyasal süreçlerdir. Bunların hepsi doğrudan madde ve enerjinin etkileşimleri sonucu oluşur. Akıl da doğrudan bunların sonucu olduğundan aklın madde ve enerjiden ayrı olduğunu gösteren bir neden henüz yok.

Tüm Reklamları Kapat

Bu yan ürünler çoğu canlıda da vardır ama insan beyninin evrimine geldiğimizde ne yazık ki yan ürünler sadece bunlar olmamıştır. Kibir ve kendini ayrı tutmaya çalışma davranışı da insan beyninin evriminin yan ürünlerinden biridir. İnsanın anlamlandırma yeteneği ve zekası daha gelişmiş olduğu için biyokimyasal ve fizyolojik etkileşimlerin sonucu olan bu kavramları maddeden ayırmak, soyutlamak ve kendini özel hissetmek ister.

Önce yaşadığı Dünya'nın evrenin merkezi olmadığını, diğer gezegenler gibi küremsi olduğunu ve kendi gezegenini bu konuda diğerlerinden ayıramayacağını anladı insan. Daha sonra kendisinin de bir hayvan türü olduğunu, insan-hayvan diye bir ayrım olmadığını ve diğer canlıların da onun sahip olduğu bilince, akla, zekaya sahip olduğunu anladı ve kendini yine ayıramadı. Yani anlayabileceğiniz gibi kendi sahip olduğu özellikleri bir şeylerden ayrı, özel tutmaya çalışma davranışı insan için yeni değil. Elbette ki önceden bunların olması, şimdi de buna benzer bir olayın olduğunun garantisi değil.

Özetlemek gerekirse: Şu an için akıl doğrudan maddesel etkileşimlerin bir ürünü olarak gözükmektedir. Bildiğimiz kadarı ile akıl, doğrudan beynin, sinir sisteminin ve bu tür maddesel etkileşimlerin bir ürünü olduğundan aklı maddeden ve enerjiden ayırmak için şu anda hiçbir mantıklı gerekçe bulunmuyor. Yine de kendinizi özel hissetmek istiyorsanız henüz tam aydınlatılmadığı için aklın madde üstü olduğunu (ya da en azından madde üstü kısımlarının da olduğunu) düşünüp ayrı bir kategoriye koymak tamamen size kalmış. Kim bilir? Belki gerçekten aklın maddeden ayrı yönleri de vardır. Ama şu anda aklın maddeden, enerjiden ayrı ve özel olduğunu düşünmek için hiçbir gerekçe, neden, bulgu veya veri yok. Sadece insanların "akıllarının almadığı", anlamadıkları maddesel süreçleri kibir ve kendini özel görme davranışı ile ayırma çabası var.

7
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Yusuf İğın
H. sapiens

Merhaba. Doğrusu sorunuz bir felsefe sorusu. Bu yüzden iki ayrı kategoride değerlendirmek gerekiyor.

Birincisi: Hayır, akıl beyindeki nöronların elektriksel etkileşimi sonucu ortaya çıkan bir farkındalık ürünü. (Klasik materyalizm)

Tüm Reklamları Kapat

İkincisi: Evet, akıl materyalist anlayışa kıyasla açıklanması mümkün olmadığından tanımlamak için onu ayrı bir kategoriye koymamız gerek.

Bu iki görüş arasında tarih boyunca tartışmalar olup bitmiştir ve hâlen de bu tartışmalar süregelmektedir. Size tavsiyem buna bilimsel bir cevap aramaktan ziyade kendi benliğiniz ile felsefi bir görüş benimsemeniz. Çünkü bilim, kavramı gereği temel varsayımlara dayalı bir metoddur. Yani bilimsel olarak aklın maddeden ayrı bir unsur olması üzerinde tartışılabilecek bir husus bile değildir. Ancak tekrardan uyarıyorum, bu bilimsel olanı. Hayattaki her şeyin bilimle açıklanma koşulu yoktur. Bu yüzden felsefeye başvurmanız önemlidir.

Bir ekleme daha: Günümüzde birçok materyalist biyolog bile aklı, bilinci, algılayabilme yeteneğini ve buna bağlı oluşan farkındalığı sade bir beyine bağlamakta zorluk yaşıyorlar ve bir üst tanımlamaya ihtiyaç duyuyorlar. Çünkü beyin organı tüm bunları yapabilmek için yetersiz görünüyor. Bununla ilgili Sinan Canan’ın birkaç canlı yayını var. İzlemenizi şiddetle tavsiye ederim.

177 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Sinan Canan. Sinan Canan - 1. Alındığı Tarih: 19 Mart 2022. Alındığı Yer: Youtube | Arşiv Bağlantısı
  2. Sinan Canan. Sinan Canan - 2. Alındığı Tarih: 19 Mart 2022. Alındığı Yer: YouTube | Arşiv Bağlantısı
0
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Yasin Kayalar
Yasin Kayalar
181K UP
Bilim ve felsefe okuru

Akıl ve madde arasındaki ilişkiyi düşünürken maddenin enerjiden türediğini ve enerjiden oluştuğunu bildiğimiz için bu bilgiye uygun şekilde akıl ve enerji arasındaki ilişkiyi düşünmemiz daha doğru olacaktır. Aklın 'bilgiyi'üretmesi (daha doğrusu herhangi bir şeyin bilgiye dönüşebilmesi) için gereken unsurlar bize aklın madde ve enerjiden ayrı olduğuna dair bulgular sunmaktadır. Konunun epeyce bir detayı var ancak en genel ifadesi bu şekildedir. Ayrıca bu bulgular bir çok kişi tarafından ya yeterince düşünülmediği için yada felsefi eğilimleri nedeniyle atlanmaktadir. Örneğin materyalistler aklı madde ve enerjiye indirgeme eğilimindedirler. Ancak bunun bir çıkmaz olduğunu bir türlü kabul etmezler. Çünkü felsefi eğilimleri bu duruma neden olur.

0
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
Bir Beyin Cerrahının Gözünden BEYNİN İÇİ! | Mehmet Çağlar Berk (Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi)
Bir Beyin Cerrahının Gözünden BEYNİN İÇİ! | Mehmet Çağlar Berk (Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi)
Alper Gezeravcı, Dünya'ya Dönüyor! (Ax-3 Görevi Ortak Yayını)
Alper Gezeravcı, Dünya'ya Dönüyor! (Ax-3 Görevi Ortak Yayını)
Et Yemek, Beyni Uyuşturuyor Olabilir mi?
Et Yemek, Beyni Uyuşturuyor Olabilir mi?
Filler Neden Farelerden Korkar?
Filler Neden Farelerden Korkar?
Hastalıklar Konusunda Google Sizi Nasıl Aldatıyor?
Hastalıklar Konusunda Google Sizi Nasıl Aldatıyor?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close