Evrim Ağacı Soru & Cevap
Reklamı Kapat
Puan Ver
0
Puan Ver

Bir elektron nasıl bir maddeden oluşur, bütün elektronlar aynı mıdır?

1
Teşekkür
Hatırla
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
1 Cevap

Sorunuzda bir kavram karmaşası ya da yanlış anlaşılma söz konusu. Bunu açıklayabilirsek sorunuzun cevabı zaten kendiliğinden ortaya çıkacak.

"Madde" dediğimiz yapı, tanımı gereği bazı nitelikler barındırır. Bunlar kütle, hacim, elektik yükü, atom dizilimi, bulunduğu hal'e göre (katı-sıvı-gaz halleri) erime ya da kaynama noktası gibi niteliklerdir. Bu tanıma göre şunu vurgulamak gerekir: Her madde bu nitelikleri barındırır ve her maddenin sahip olduğu nitelikler farklıdır. Zaten bu nitelikleri ile maddeleri birbirinden ayırır ve isimlendiririz.

Peki bu nitelikleri belirleyen ve maddeleri birbirinden ayıran vasıflar nelerdir? Örneğin kütle ya da özgül ağırlık hatta direk dünyamızın üzerinde bulunan maddelere uyguladığı kütleçekiminin belirlediği, günlük hayatımızdaki adı ile ağırlık. Bunu belirleyen şey, maddeyi meydana getiren atomların birim hacimdeki sayısı ve o maddeyi meydana getiren atomların ağırlığıdır. Peki o maddenin atomunun ağırlığını belirleyen şey nedir? O atomun çekirdeğindeki proton ve nötronların miktarıdır. Bir atomun çekirdeğinde ne kadar çok proton ve nötron var ise o atom o kadar ağırdır. Ve maddenin birim hacminde ne kadar çok atom var ise o madde o kadar yoğun ve ağır olur. Sözgelimi demir, hidrojenden çok daha ağırdır. Çünkü birim hacimde bulunan atom miktarı çok daha fazladır ve bu demirin çekirdeğindeki proton sayısı (26) da hidrojenden (1) fazladır.

Buraya kadar bahsettiklerimiz maddeleri meydana getiren ve birbirinden ayıran niteliklerden biri olan ağırlığı ortaya çıkaran bir kıstas. İşte konu elektrona gelince, bu bahsettiklerimizi onun için tekrarlamak olanaksız oluyor çünkü elektron, bir "temel parçacık". Temel parçacık ise tanımı gereği, içinde ya da alt birimi olarak hiç bir yapı barındırmayan parça demek. Yani elektronu meydana getiren, ona çeşitli nitelikler kazandıracak bir birleşimden, alt yapıdan söz etmek olanaksız. Elektronun içinde (en azından bugünkü bilgi düzeyimiz ile elde ettiğimiz verilere göre) hiç bir şey yok. Elektrona has vasıflar, özellikler de yok. Bu nedenle şu yargıya varabiliyoruz: Elektron, bir madde değil. Onu elimize alamıyoruz, cebimize koyup gidemiyoruz, onu ışığa tutup ışığı geçirip geçirmediğine bakamıyoruz, ıslatıp suyu tutup tutmadığına bakamıyoruz, ona elektriğe ya da ısıya maruz bırakıp iletken ya da yalıtkan olup olmadığına bakamıyoruz. Çünkü bu bahsettiğim basit sınamaların her biri, belirli iç yapıların ve maddeyi ortaya çıkaran temel parçacıkların (elektron gibi) varlığı ya da miktarı-dizilimi gibi nitelikler ile ortaya çıkan vasıflar. Elektron ve diğer temel parçacıklar (leptonlar, quarklar gibi) kendilerine ait vasıflara sahip değiller. Bu nedenle de kendi aralarında da hiç bir farklılık sunmuyorlar. Yani demirin içindeki elektronla, hidrojenin ya da oksijenin ya da başka bir elementin içindeki elektron tamamen aynı. Diğer temel parçacılar gibi.

Özetle; sorunuzdaki "elektron nasıl bir maddeden oluşur" ifadesi, kendi içinde bir yanlış anlaşılma ve kavram karmaşası barındırmakta olduğu için direk cevaplanabilir nitelikte değil. Çünkü elektron bir madde değil ve onu oluşturan başka yapı ve parçalar da söz konusu değil.

Puan Ver
0
Puan Ver
Teşekkür
Paylaş
0

Kaynaklar

  • S. Eidelman, Joseph F. Alward. Temel Parçacıkların Listesi. (22 Ekim 2020). Alındığı Tarih: 22 Ekim 2020. Alındığı Yer: wikipedia | Arşiv Bağlantısı
Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Özgürlük yalnızca insanların hükümetlerin çekidüzen verdikleri yerlerde bulunur.”
Woodrow Wilson