Kuş Fosili Karnında İlk Kez Yumurta Gözlendi!

Anne Kuşun Ölümüne Yumurta Tıkanıklığının Sebep Olduğu Düşünülüyor!

Kuş Fosili Karnında İlk Kez Yumurta Gözlendi!
Söz konusu yumurtayı içeren fosil örneği.
Smithsonian Magazine
2 dakika
4,137 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat

Enantiornithes isimli karşıt kuşlardan biri olan Avimaia schweitzerae adlı türün karnında ilk kez yumurta gözlendi! Karşıt kuşlar (Enantiornithes), gününümüz kuşların atası olmayan Mezozoik Dönem'de yaşamış kuşlardır. İşte fosilleşmiş bir karşıt kuşun içerisinde yumurta kalıntıları harika bir şekilde analiz edildi ve günümüz kuşlar ile karşılaştırıldı.

Kretase Dönemi'nde çok iyi fosilleşme olanağı sağlayan bir bölgede ölmüş olmalı ki 110 milyon yıl boyunca karnındaki yumurta izlerini inceleyebilelim. Bu tarz fosilleşmeler genelde durgun, yumuşak nehir yatakları veya zift gölleri gibi viskoz alanlardır. Zira bildiğiniz gibi "fosilleşme" çok zor ve seyrek görülen bir süreçtir.

Elbette bu yumurta ilk hali gibi korunmadı, fakat sınırlarının ve katmanlarının incelenebileceği kadar iyi korundu! Sadece zamanla basınçtan dolayı ezildiği için artık "yuvarlak" bir halde değil. Önceden 120 milyon yıllık kuş fosilinde ilk kez akciğer gözlemlenmişti. Bu çalışmayı incelediğimiz yazımıza da dilerseniz buradan ulaşabilirsiniz.

Vücut ortasında kahverengi ile görülen kısım yumurta dokusu.
Vücut ortasında kahverengi ile görülen kısım yumurta dokusu.
National Geographic

Nature'da yayımlanan bu çalışmaya göre, bir fosilde yumurtası hala vücudunda olan ilk kuş olarak tarihe geçti. Aslında bu fosil 2008 yılında Çin'de çıkarılmıştı. 2018'de ise paleontolog Alida Bailleul ve ekibi, Pekin'de İnsan Kökeni ve Omurgalı Evrimi Laboratuvarı'nda bu örneği tekrar incelemeye aldılar. Fark ettikleri şey, kuşun pubik kemikleri (leğen bölgesi) arasında farklı bir doku bulunması oldu. Mikroskop altında incelediklerinde, bu dokunun aslında bir yumurtaya ait olduğu tespit ettiler. Yumuşak dokular üzerinde bir sürü çalışma yapan paleontolog Mary Schweitzer'e ithafen türün adına Avimaia schweitzerae verildi.

Reklamı Kapat

İleri analizler, anne kuşun kemiklerinde geniş medulla kalıntısı tespit ettiler. Kuşlar, üreme dönemlerinde kalsiyum takviyesi sağlamak amacıyla meduller kemik kısmında genişlemeler olur. Tıpkı üreme döneminde insan dişilerinin rahim duvarlarının (endometrium) kalınlaşması gibi...Hatta Nature'da yayımlanan şu çalışmaya göre, söz konusu medulla izleri sayesinde bir T. rex'in yumurtlama döneminde olup, olmadığı anlaşılabildi. Yani bir nevi tarih öncesi gebelik testi gibi.

Karnında yumurtası ile sol tarafta, su yüzeyinde ölmüş anne Avimaia schweitzerae türünün illüstrasyonu. Olayların nasıl geliştiği resmedilmeye çalışılmış.
Karnında yumurtası ile sol tarafta, su yüzeyinde ölmüş anne Avimaia schweitzerae türünün illüstrasyonu. Olayların nasıl geliştiği resmedilmeye çalışılmış.
Michael Rothman

Yumurtayı en dıştan saran mineralden zengin kütikula tabakası embriyoyu, patojen mikrooganizmalar gibi dış etmenlerden korur. Zaman geçtikçe bu tabaka da tahrip olur. İşte bu tabaka ilk defa fosilleşmiş bir yumurtada bu kadar güzel gözlenebildi.

Fakat ilginç olan sadece bu değil. Söz konusu yumurtada bir tane yerine iki tane kütikula tabakası vardı! Üstelik bilinen kalınlığından kat kat daha inceydi. Karın içerisinde uzun süre kalan yumurtalarda gözlenen bir durum bu. Günümüzde sürüngenler ve kuşlar gibi yumurtalayan (ovipar) hayvanlarda görülebilen bir patolojik hadise. Öyle kötü bir durum ki, yumurtlayamama sonucu annenin ölümüne dahi sebep olduğu düşünülüyor!

Söz konusu hastalığa yumurta tıkanıklığı (İngilizce egg-binding) adı verilir. Malnütrisyon (besin yetersizliği), kalsiyum emilim bozukluğu, yumurtanın şekil bozukluğu veya ani sıcaklık değişimi gibi çevresel stres nedenleriyle olabiliyor.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 4
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Muhteşem! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: Science News | Arşiv Bağlantısı
  • Thomas G. Kaye, et al. (2019). Article | Open | Published: 21 March 2019 Fully Fledged Enantiornithine Hatchling Revealed By Laser-Stimulated Fluorescence Supports Precocial Nesting Behavior. Nature, sf: 7. | Arşiv Bağlantısı
  • University of Hong Kong. Ancient Birds Out Of The Egg Running. (25 Mart 2019). Alındığı Tarih: 25 Mart 2019. Alındığı Yer: Science Daily | Arşiv Bağlantısı
  • Wikipedia. Egg-Binding. (25 Mart 2019). Alındığı Tarih: 25 Mart 2019. Alındığı Yer: Wiki | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 24/07/2021 18:30:46 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/7708

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Analiz
Sars-Cov-2
Kuşlar
Kütleçekimi
Teknoloji
Eşcinsellik
Etimoloji
Hematoloji
Süpernova
Molekül
Yeme
Yaşamın Başlangıcı
Viral
Mitler
Duygu
Canlı Cansız
Coronavirus
Bilinç
İklim Değişimi
Örümcek
Korku
Makina
Covıd-19
Çalışma
Kan
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın