Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Koronavirüs (COVID-19) Hastalığının Farklı Ülkelerdeki Seyri ve Ölüm Oranları Neden Farklı?

Koronavirüs (COVID-19) Hastalığının Farklı Ülkelerdeki Seyri ve Ölüm Oranları Neden Farklı?
Tavsiye Makale
Reklamı Kapat

Bu yazı, eş baskı bir içeriktir. Yazı, ilk olarak EuroNews isimli kaynakta 22/03/2020 tarihinde yayınlanmıştır ve izin alarak Evrim Ağacı'nda yeniden yayınlanmaktadır. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Yeni koronavirüs hastalığına (Covid-19) sebep olan SARS-CoV-2, temelde damlacık yolu ile bulaşan bir virüstür. Bulaş, genelde hasta kişiye yakın temasla (mesela toplu ortamlarda ya da aynı evde) veya yüzeylere düşen virüsün, eller vasıtasıyla ağız, göz veya buruna götürülmesi ile olur.

Şimdiye kadar yapılan araştırmalar bu virüsün normal koşullarda havadan bulaşının olmadığını gösteriyor. Virüs vücuda giriş yaptıktan sonra alt solunum yollarına ilerleyerek akciğerlerde enfeksiyona yol açıyor. Virüse maruz kaldıktan sonra, kişiden kişiye değişmekle birlikte, ortalama 5 gün (2-14) içerisinde belirtiler ortaya çıkıyor.

Belirtiler Başlamadan Bulaş Mümkün!

Hastalar, belirtiler başlamadan 1-2 gün önce bulaştırıcı olabildiği gibi belirtiler süresince ve hatta sonrasında da bulaştırıcı olabiliyor. Tüm toplumun bu enfeksiyona duyarlı olduğunu ve etkin bir aşı bulunmadığını düşünürsek, bu hastalıktan herkesin etkilenebileceğini söyleyebiliriz. Bu sebeple yapılan projeksiyonlar toplumun yüzde 60 ila 80’inin koronavirüs ile enfekte olacağını gösteriyor.

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), hasta olan kişilerin iyileştikten sonra 2 hafta daha benzer izolasyon önlemlerini almaya devam etmesini tavsiye ediyor. Bunun yanında tüm toplumun fiziksel mesafelendirme kurallarına uyması hastalığın yayılımının önlenmesinde büyük önem taşıyor.

The Times

Hasta Olduğumu Nasıl Anlarım?

Şu anda elde edilen veriler dahilinde, virüsle enfekte olan kişilerin çoğunun ilk olarak ateş, sonrasında kuru öksürük, yorgunluk, baş ağrısı veya kas ağrısı gibi grip benzeri belirtiler gösterdiğini görüyoruz. Çoğu kişi bu hastalığı hafif olarak atlatsa da enfekte olan kişilerin beşte birinde solunum yollarındaki enfeksiyon kötüleşerek, ortalama bir hafta içerisinde nefes darlığı ve zatürreye sebep olabiliyor.

Yoğun Bakım İhtiyacı Olan Hasta Sayısı Çok!

Zatürre tablosu geliştiren hastaların ise çoğunun hastaneye yatırılması gerekiyor. Bu kişilerdeki solunum yetersizliğinin ilerlemesi durumunda yoğun bakımda tedavi gerekebiliyor. Şimdiye kadar elde edilen veriler enfekte olan her on hastadan birinin yoğun bakıma ihtiyaç duyduğunu gösteriyor.

COVID-19, Mevsimsel Grip Değil!

Covid-19’u mevsimsel gripten farklı kılan en önemli faktörlerden biri, çok hızlı yayılması ve de daha ağır bir hastalığa sebep olması. Mevcut verilere göre Covid-19, her yaş kategorisinde mevsimsel gripten daha ciddi bir zatürreye sebep oluyor. Ağır zatürre geçirerek yoğun bakım gereksinimi olan hastalarda iyileşme süresi daha uzun zaman alabiliyor. Fakat bu hastalığı geçiren kişilerde uzun süreli akciğer hasarına şimdilik rastlanmadı.

Bu enfeksiyonu hafif ya da hiç belirti vermeden geçiren hastalar ise, kişiden kişiye değişmekle birlikte, ortalama bir hafta on gün içerisinde iyileşerek normal yaşamlarına dönebiliyor.

France24

Hastalık Ne Kadar Ölümcül?

Bir kişinin bu hastalığı hafif, ağır ya da kritik geçireceğini belirleyen en önemli etkenler yaş ve altta yatan kronik hastalıklar.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Yaşla birlikte hastaneye yatış, yoğun bakım gerekliliği ve ölüm yüzdesi de artmakta. Bunun yanında yüksek tansiyon, diyabet (şeker) ve kalp rahatsızlıkları olan kişilerin hastalığı ağır geçirdiği ve koronavirüse bağlı ölüm riskinin daha yüksek olduğu bulunmuştur.

Şimdiye kadar olan veriler, Covid-19’dan ölenlerin oranının yüzde 2-3 arasında değişmekte olduğunu gösteriyor. Ölüm oranı genç hastalarda daha düşük olsa da hastalık her yaşta ağır seyredebiliyor. En yüksek ölüm oranını ise 60 yaş üzerinde solunum yolları hastalıkları ya da kalp rahatsızlığı olanlarda görüyoruz.

Diğer bir etken ise sigara kullanımıdır. Sigara kullanımı, kişilerin solunum fonksiyonlarında bozulmaya ve akciğerlerde hasara yol açtığı için Covid-19’un daha ağır geçirilmesine sebep olur.

Gençler Yenilmez Değil!

Tüm bunların yanında belirli faktörlerin daha fazla riske sebep olması, diğer kişilerin virüsten etkilenmediği anlamına gelmemektedir. Genç, sağlıklı, sigara içmeyen bireyler de hastalığı ağır geçirebilir ve yoğun bakımda yatması gerekebilir.

DSÖ Genel Direktörü 20 Mart tarihinde gençlere yönelik şöyle bir mesaj göndermiştir:

Salgına karşı görünmez değilsiniz. Koronavirüs sizi haftalarca hastanede tutabilir, hatta öldürebilir. Hasta olmasanız bile, nereye gideceğine dair tercihleriniz başka biri için yaşam/ölüm arasındaki çizgiyi belirleyebilir.

Almanya’da Ölüm Oranı Neden Düşük?

Yaş, hastalık, sigara gibi bireysel faktörlerin yanında ülke bazında da ölüm yüzdelerinin değiştiği görülmektedir. İtalya ve Almanya yahut başka bir ülke arasında ölüm oranlarının bu denli değişken olması tamamıyla ülkedeki salgın seyri ve alınan önlemlerle ilgilidir.

Ülkelerin bildirdiği doğrulanmış vaka sayısı, yapılan test sayısıyla doğru orantılı. Mesela, Almanya 83 milyonluk nüfus için haftada yaklaşık 160 bin test yapmakta. Aynı şekilde Güney Kore örneğinde gördüğümüz gibi çok fazla test yaparak vakalar hızlı bir şekilde tespit edilebilmiş ve gerekli önlemler alınarak başarılı bir seyir yakalanmıştır. Bunun yanında İtalya'nın test kapasitesi yönünden Almanya ve Güney Kore’nin gerisinde kaldığını görüyoruz.

Ayrıca, Almanya’da enfeksiyonun erken evrelerinde etkilenen yaş grubu genelde gençler. O yüzden 22 bin 255 vaka sayısının yanında sadece 84 ölüm raporlanmış durumda. Buna nazaran İtalya dünyada yaş ortalamasının en yüksek olduğu ikinci ülke. Yaş ortalaması ile orantılı olarak daha yaşlı grubun virüsten etkilendiğini görüyoruz. İtalya'nın sadece hastaneye gelen hastaları test etmesinin de yüksek ölüm oranında etkisi olma ihtimali yüksek.

National Interest

Sağlık Sistemini Hazırlamak Fark Yaratıyor!

Hızlı vaka artışıyla birlikte sağlık sistemini hazırlamaya fırsat bulamayan İtalya'nın zorlanan sağlık sisteminin yanında, Almanya'nın hasta yoğunluğuna hazırlanmaya daha fazla fırsatı olduğunu söyleyebiliriz. Almanya’da, daha vaka sayıları ve ölümler artmadan, acil olarak ülke çapında yoğun bakım kapasitesi ve sağlık personeli sayısı artırıldı.

Bunun yanında sağlık materyali ve koruyucu ekipman stokları genişletildi. Mesela var olan 25 bin ventilatörün yanında 10 bin kadar ventilatör siparişi daha verildi. Aynı zamanda Berlin’deki fuar alanı bin yataklı hastaneye çevrildi. Tüm ülke çapında buna benzer birçok uygulama daha yapıldı.

Fakat Almanya’nın halen salgının erken aşamalarında olma ihtimali bulunduğundan bu oranlar değişebilir. Aynı şekilde İtalya'da sağlık sistemi üzerindeki acil baskı ortadan kalktığında ve toplum içerisinde daha yaygın test yapmaya başladığında gerçek ölüm oranını daha net bir şekilde gözlemleyebiliriz.

Reuters

Türkiye’deki Vaka Sayıları Salgının Şu Andaki Durumunu Göstermiyor!

Her ülke gibi Türkiye’yi de zor günler bekliyor. Unutmamak gerekir ki, günlük raporlanan vaka sayıları salgının şu andaki durumunu tam olarak yansıtmıyor. Hem test ve tanı kapasitesi sınırlı hem de toplum içinde yaygın test yapılmıyor.

Enfekte hastaların beşte birinin hastaneye başvurduğunu göz önüne alırsak, var olan hasta yoğunluğunun, tanı alan vaka sayısından oldukça yüksek olduğunu söyleyebiliriz. Yani gördüğümüz vaka sayıları bir buzdağının sadece tepesi.

Salgının gerçek boyutunu anlayabilmek adına yapılan toplam test sayısının arttırılması hayati önem taşımaktadır. Ayrıca kaç kişinin hastanede, kaç kişinin yoğun bakımda olduğuna dair bilginin güncel olarak paylaşılması toplumun bu hastalığın ciddiyetini anlamasına yardımcı olacaktır.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 35
  • İnanılmaz 6
  • Muhteşem! 5
  • Bilim Budur! 5
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 5
  • Merak Uyandırıcı! 5
  • Korkutucu! 5
  • Umut Verici! 3
  • Üzücü! 3
  • Güldürdü 1
  • Grrr... *@$# 1
  • İğrenç! 1

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 27/09/2020 16:50:42 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/8403

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Instagram
Klinik Mikrobiyoloji
Obezite
Kemik
Karadelik
Analiz
Sinir Hücresi
Doğal
Hız
Wuhan Koronavirüsü
Değişim
Sinir Sistemi
Tedavi
Paleontoloji
Yapay Zeka
Maskeler
Hastalık Yayılımı
Mistisizm
Akciğer
Bilgi
Makina
Uzaylı
Bilim İnsanı
Kuantum Fiziği
İnsanlık
Manyetik Alan
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Hayvanla gerçek insan arasındaki kayıp halka muhtemelen biziz.”
Konrad Lorenz
Geri Bildirim Gönder