Tüm Reklamları Kapat

İnsan ile Maymunlar Arasındaki Evrimsel Akrabalık İlişkisi Haberi - Hürriyet Gazetesi (29 Aralık 1956)

1dk
İnsan ile Maymunlar Arasındaki Evrimsel Akrabalık İlişkisi Haberi - Hürriyet Gazetesi (29 Aralık 1956)
Tüm Reklamları Kapat

Bu Makalede Neler Öğreneceksin?

Bu bölümü yapay zekâ hazırlar.
  • Dil ve biyolojik evrim benzer şekilde kademeli değişimlerle gerçekleşir; gazete küpürleri ve fosiller bu evrimin uzun zaman dilimindeki kanıtlarıdır.
  • Dillerin geriye doğru izlenmesi, türleşme ve soy ağacı kavramlarıyla insan ve maymunların ortak atalarını anlamaya yardımcı olur.
  • Australopithecus cinsinin 4-2 milyon yıl önce yaşadığı ve SRGAP2 geninin beyin evriminde rol oynadığı, Homo cinsinin ise yaklaşık 2 milyon yıl önce bu cinsden evrimleştiği bilimsel olarak kanıtlanmıştır.

Bu haberde dikkatimizi iki şey çekiyor: İlki, bir zamanlar gerçek bilim haberleri yapılabiliyormuş Türkiye'de de, baş döndürücü (gerçi artık bu tür şeyler çok şaşırtmıyor)! İkincisi ise, dilin bu kadar kısa sürede, bu kadar köklü bir evrim geçirebilmesi... Dillerin de canlılar gibi evrimleştiğinin canlı kanlı kanıtı bu ve bunun gibi gazete küpürleridir. Şu haberi, bugün yapmaya cesaret edecek kadar aydın 1 tane gazete olsaydı, kullanılan kelimeler, cümleler, vs. tamamen farklı olurdu. Muhtemelen siz de haberi okurken bunu fark edeceksiniz. Gerçekten baş döndürücü!

Her şey, an be an etrafımızda evrimleşiyor ve bunu fark etmiyoruz bile! Çünkü ömrümüze ve deneyimlediğimiz zamana kıyasla çok yavaş oluyor; fakat bu şekilde uzun zaman dilimlerinden kesitler aldığımızda, evrimi görebiliyoruz. İşte biyolojik evrim de böyledir. Tıpkı bu gazete küpürü gibi, fosiller de derin zamanlardan bize kesitler sunarlar. Bu gazete küpürüyle, 1 gün sonrasının gazete küpürü arasında fark göremezsiniz. Ancak bu küpürleri uç uca ekleyerek bugüne kadar gelecek olursanız, müthiş bir değişim görürsünüz. Aynı gazete küpürlerini geçmişe doğru takip ederseniz, yine müthiş bir değişim görürsünüz. Bu gazeteden 1 gün önce çıkan gazetenin dili farklı değildir; ancak kademeli olarak geri giderseniz, bu değişimi görmek kaçınılmazdır. İşte bu, evrimdir. 

Fosillerde ve nesillerde de, bir sonraki nesil atasıyla birebir aynı gibi gelebilir. Ancak mutlaka ufak tefek farklar vardır. Bu diziyi yeterince uzun sürdürürseniz, o kadar alakasız canlılara ulaşırsınız ki, artık o canlıları, başlangıçtaki canlıyla aynı kategoriye alamazsınız. İşte bu da, biyolojik evrimdir. 

Tüm Reklamları Kapat

Bir dili geriye doğru takip ettiğinizde, öncelikle yakın akrabalarıyla birleşmeye başlar (örneğin Azerbaycan Türkçesi ile). Bu, türleşmedir. Arada benzerlikler vardır (insanla Neandertal gibi); ancak tartışmaya yer bırakmaksızın ayrı kabul edilebilecek yapılara sahiptirler. Daha da geriye giderseniz, yine birbirine çok benzeyen, ancak farkların yığılarak arttığı diğer diller de soy ağacınıza katılır (Özbekistan Türkçesi gibi). Biyolojik evrimde bu, insanla şempanzenin soy hatlarının birleşmesi gibidir. Ne kadar geriye giderseniz, o kadar fazla dil soy ağacınıza katılır, hepsiyle ortak dil atalarına ulaşırsınız. Ne kadar geriye giderseniz, o kadar fazla canlı türü ile ortak atalarınıza ulaşırsınız. Aradaki paralellik nefes kesicidir.

Habere Yönelik Ufak Bir Bilgi...

Günümüzde Australopithecus cinsine ait 6 farklı tür bilmekteyiz. Ayrıca tarihlendirmeler de çok daha net yöntemlerle analiz edilebilmiş ve bu cinslerin günümüzden 4 milyon yıl öncesiyle 2 milyon yıl öncesinde yaşadıkları ortaya çıkarılmıştır. İnsanın evrimindeki en önemli basamaklardan biri olan SRGAP2 geninin Australopithecus cinsinde çiftlendiği ve bunun beynin evrimine hız kattığı düşünülmektedir.

Homo cinsinin günümüzden 2 milyon yıl kadar önce Australopithecus'tan evrimleştiği düşünülmektedir ve bunu gösteren sayısız kanıt bulunmaktadır. Bu arada maymunla insan arasındaki ilişkiyi bilmiyorsanız, "İnsan maymundan gelmez!" ya da "İnsanla maymunun sadece ataları ortaktır!" diyorsanız bunu, bunu ve şunu okuyabilirsiniz.

Rastgele Yazıya Git
25
Alt Başlıklar
MAKALE SONRASI

Bu makale üzerine konuşmaya devam et

Topluluk sohbetine katıl, yorum bırak veya ayrıntılı bir soru sor.

Bilimsel bir hata mı gördün?
Bu Makale Sana Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler!
    Tebrikler!
    16
  • Mmm... Çok sapyoseksüel!
    Mmm... Çok sapyoseksüel!
    5
  • Bilim Budur!
    Bilim Budur!
    2
  • İnanılmaz
    İnanılmaz
    2
  • Muhteşem!
    Muhteşem!
    1
  • Güldürdü
    Güldürdü
    0
  • Umut Verici!
    Umut Verici!
    0
  • Merak Uyandırıcı!
    Merak Uyandırıcı!
    0
  • Üzücü!
    Üzücü!
    0
  • Grrr... *@$#
    Grrr... *@$#
    0
  • İğrenç!
    İğrenç!
    0
  • Korkutucu!
    Korkutucu!
    0
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misin?

Şu iki siteden biriyle hemen destek olabilirsin:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracıyla 23.10.2026 20:50:34 tarihinde oluşturuldu. Evrim Ağacı'ndaki içerikleri birden fazla editör sürekli gözden geçiriyor, güncelliyor ve geliştiriyor. Bu çıktıdan sonraki güncellemeleri görmek ve içeriğin en güncel hâlini okumak için şu adrese git: evrimagaci.org/s/1205

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı sürece izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş hâlleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz.

Keşfetmeye Devam Et