Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

İç Organlarınız ve Yaşam: Daha Az Sayıda Organ ile Hayatta Kalabilir miyiz?

İç Organlarınız ve Yaşam: Daha Az Sayıda Organ ile Hayatta Kalabilir miyiz? Video Blocks
Tavsiye Makale
Reklamı Kapat

Bu yazı, Evrim Ağacı'na ait, özgün bir içeriktir. Konu akışı, anlatım ve detaylar, Evrim Ağacı yazarı/yazarları tarafından hazırlanmış ve/veya derlenmiştir. Bu içerik için kullanılan kaynaklar, yazının sonunda gösterilmiştir. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Öğrenimin ilk basamaklarından beri bahsedilen, hücrelerin dokuları, dokuların organları, organların da sistemleri oluşturduğudur. Bu, gerçekten de böyledir, çünkü evrimsel süreçte karmaşık yapılar genellikle basit yapıların kademeli olarak değişmesi ve giderek karmaşıklaşması sonucu ortaya çıkarlar. Yani hiçbir organ ve hiçbir sistem son haliyle bir anda var oluvermemiştir, zaten böyle bir oluşum biçimi doğada asla gözlenmez.

Ancak evrimsel süreç kusursuz işlemediğinden ve çok sayıda değişkenin rastgele etkisi sonucu, bazı öngörülemez ve saçma gibi görünen yapıların veya organlar arası ilişkilerin oluşması mümkündür. Özellikle zaman zaman organların neden belli şekil ve sayılarda olduklarını bilemeyiz, çünkü gerçekten kimi zaman tekil ve görülebilir bir nedeni olmayabilir. Örneğin tek bir böbrekle de yaşamanız mümkünken, genelde iki böbrekle doğarsınız (sayı 4'e kadar çıkabilir). Çünkü bunun sebebi, vücut planlarının evrimleşmesi sırasında organların da yaklaşık olarak simetrik dağılımı olabilir. Evrim genelde israfı önleyecek önlemler alıyor olsa da, süreç içerisinde iki böbreğin avantajlı olduğunu düşünebiliriz. Zira tek böbrekli insanlar yaşayabiliyor olsalar da, kolay bozulan organlardan biri olarak böbreğin bir "yedeğinin" bulunması, uzun vadede türler için avantaj sağlıyor olabilir.

Fakat yapılan analizler ilginç bir sonucu da ortaya çıkarmaktadır: Organlarınızın birçoğunu veya bazı organlarınızın büyük bir kısmını yitirmenize rağmen hayatta kalmayı sürdürebilirsiniz: Örneğin mideniz, dalağınız, karaciğerinizin %75'i, bağırsaklarınızın %80'i, böbreklerinizin biri, akciğerlerinizin biri ve kalça-kasık arasındaki organlarınızın hiçbiri olmadan yaşamayı sürdürebilirsiniz. Evet, bu kadar çok organ boşaltılacak olursa, kendinizi pek iyi hissetmeyebilirsiniz, verimli işlemeyeceksinizdir, hatta soyunuzu sürdürmeniz mümkün olmayabilir; ancak eğer kan kaybı vb. "bariz durumlar" göz ardı edilirse, bu organlar "hayati organlar" olmadıkları için, noksanlıklarında da hayatta kalmanız önünde pek engel yoktur.

Bu durumda, evrimin optimizasyon (en uygun koşula ulaşma) konusundaki becerisini görüyoruz: Evet, vücudunuzda daha az organ bulunarak varlığınızı sürdürebilirdiniz; ancak türümüz, evrimsel süreçte olduğu yerde, güvenli bir şekilde oturup kalmamıştır, sürekli olarak avlanmış ve av olmaktan korunmaya çalışmıştır. Bu kadar aktif bir yaşantı ile, oturduğumuz yerden organlarımızı eksiltmeyi kıyaslayamayız. Çünkü minimal koşullarda bu organlar olmadan yaşayabilecek olsaydınız bile, vahşi hayatta bu az sayıda veya eksik miktarlarda organ size yetmeyecektir.

Peki neden daha fazlası olmadı? İşte evrimin optimizasyon becerisinden kastımız tam da budur. Türün gereğinden fazla organa, dolayısıyla gereğinden fazla enerji sarfiyatına sahip olmasına izin vermeden, ortalama bir yapı-içerik kombinasyonunda sabitlemektedir. Bu sayede türler, sadece dış görünüşleri açısından değil, hücrelerinden organizmanın tamamına kadar her düzeyde yaşam alanlarına yüz binlerce yıl içerisinde adapte olabilmekte ve yavaş bir biçimde değişmektedirler. Evrimi etkileyici ve bu kadar güçlü bir doğa yasası kılan özelliklerinden biri de bu optimizasyondur.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 4
  • Muhteşem! 3
  • İnanılmaz 2
  • Umut Verici! 2
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Bilim Budur! 1
  • Grrr... *@$# 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • R. Rettner. What Organs Can You Live Without?. (14 Mart 2013). Alındığı Tarih: 04 Mayıs 2019. Alındığı Yer: Live Science | Arşiv Bağlantısı
  • Reddit. How Many Internal Organs Can Be Removed From A Person, And They Still Lead A Normal, Un-Medicated Life?. (21 Nisan 2015). Alındığı Tarih: 04 Mayıs 2019. Alındığı Yer: Reddit | Arşiv Bağlantısı
  • L. Sie. What Are The Minimum Organs A Human Needs To Be Alive?. (10 Ocak 2015). Alındığı Tarih: 04 Mayıs 2019. Alındığı Yer: Quora | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 22/09/2020 11:57:14 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1519

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Instagram
Önlem
Samanyolu Galaksisi
Canlı
Gelişim
Anatomi
Dişler
Yiyecek
Boyut
Eczacılık
Bağışıklık Sistemi
Köpek
Molekül
Diş Hekimi
Etimoloji
Akciğer
İhtiyoloji
Endokrin Sistemi
Genom
Rna
Viral Enfeksiyon
Odontoloji
Uçuş
Transkripsiyon
Popülasyon
İklim
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Aynı nehirde iki kez yıkanamazsınız: Çünkü nehir aynı nehir değildir ve siz aynı siz değilsiniz.”
Heraclitus
Geri Bildirim Gönder