Gen Teknolojilerindeki Gelişmelerin Çizelgesi

Bu yazının içerik özgünlüğü henüz kategorize edilmemiştir. Eğer merak ediyorsanız ve/veya belirtilmesini istiyorsanız, gözden geçirmemiz ve içerik özgünlüğünü belirlememiz için [email protected] üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

Evrimin gerçekliğini ve gücünü bize gösteren en güçlü kanıtlar, şüphesiz ki genetik biliminden gelmektedir. Çünkü genler, tartışmaya yer bırakmayan bir şekilde evrimsel değişimlerin genetik kökenlerini ortaya koymakta ve canlıların nesiller içerisinde farklılaştığını, türleştiğini ve evrimleştiğini göstermektedir. 

Öyle ki, artık evrimsel biyoloji ve genetik bilimleri sayesinde sadece doğadaki evrimi gözlemekle kalmıyor, bu değişimlere yön verebiliyoruz. Aynı zamanda genleri kullanarak sayısız araştırma yürütebiliyor, canlılığı ve evrimini çok daha iyi anlamaya çalışıyoruz. 

Yukarıda, Nature dergisinin yayınladığı bir çizelgeyi görmektesiniz. Bu çizelgede, genetik, özellikle de genom düzeyinde mühendislik alanında yapılan çalışmaların kronolojik bir sırasını görüyorsunuz. Gelin hep birlikte bakalım:

  • 1928: Altenburg, morötesi (UV) ışınların mutagenez etkisini keşfetti. Mutagenez, bir organizmanın genetik bilgisinin dengeli bir biçimde, doğal veya yapay yollarla değişmesi, mutasyona uğraması demektir.
  • 1947: Mutagenezin kimyasal yollarla yapılabileceği keşfedildi.
  • 1972: Rekombinant DNA (rDNA) teknolojisi geliştirildi. Bu teknoloji sayesinde, normalde doğada bir araya gelmeyebilecek olan genetik dizilimler, laboratuvar ortamında yaratılmaya başlandı.
  • 1975: Evrimsel çeşitlilik mekanizmalarından biri olan transpozonlar keşfedildi. Transpozonlar, genetik materyal içerisinde genellikle rastlantısal olarak yer değiştiren genetik parçacıklardır.
  • 1977: Sanger dizileme yöntemi geliştirildi. Canlı dışındaki DNA kopyalanması sırasında sırayı sonlandıran dideoksinükleotitlerin DNA polimeraz enzimi tarafından seçimiyle yapılan bir dizileme yöntemidir.
  • 1980: İlk transgenik fare üretildi. Bir diğer deyişle, ilk genetiği değiştirilmiş fareler yaratıldı.
  • 1996: Çinko parmak nükleaz (ZF-nükleaz) isimli yapay DNA kısıtlama enzimleri üretildi.
  • 1998: Çift sarmallı DNA (dsDNA) yeniden birleştirme mühendisliği geliştirildi. Bu sayede birçok mutasyon tipi kolaylıkla elde edilebilmeye başlandı.
  • 2000: İlk sentetik Hepatit C virüsü yaratıldı.
  • 2001: Tek sarmallı DNA (ssDNA) yeniden birleştirme mühendisliği geliştirildi.
  • 2001: II. Grup intronlar keşfedildi. Bu sayede, kendi kendinin üretimini hızlandıran (self-catalytic) ribozimlere bir yenisi daha eklendi ve canlılığın cansızlıktan nasıl evrimleşmiş olabileceğine dair bilgilerimiz güçlendi. Ayrıca tüm canlılarda bulunan transpozonlar keşfedilmiş oldu.
  • 2002: İlk sentetik çocuk felci virüsü yaratıldı.
  • 2003: İlk sentetik fi-X-174 fajı yaratıldı.
  • 2005: T7 bakteriyofajı yeniden tasarlanarak baştan yaratıldı.
  • 2006: E. coli bakterisinin gen kütüphanesi oluşturuldu.
  • 2006: E. coli bakterisinin genomu azaltılarak yeniden yaratıldı.
  • 2007: B. subtilis basilinin genomu azaltılarak yeniden yaratıldı.
  • 2009: Çokkatlı Otomatik Genomik Mühendisliği (MAGE) geliştirildi.
  • 2009: Bir mikroorganizma içerisinde genom bazındaki etkileşimleri inceleme yöntemlerinden olan Tn-seq metodu geliştirildi.
  • 2010: İlk sentetik M. mycoides bakterisi yaratıldı.
  • 2011: Transkripsiyon Aktivasyon-Benzeri Etkileyici Nükleaz (TALE) isimli yapay enzim yaratıldı. 
  • 2011: İlk sentetik maya mantarı yaratıldı.

İlk bakışta bu araştırmaların ve keşiflerin önemi anlaşılmayabilse de, günümüzdeki modern bilimin en uç düzeydeki araştırmaları, bu temeller üzerine kurulmaktadır. Dolayısıyla bu keşiflerin önemi inanılmazdır.

Teşekkür: Ezgi Altınışık

Kaynak: Nature

David Reimer ve Cinsiyet Değiştirme Vakası

Atlantis Uzay Aracı (SRS135)

Yazar

Çağrı Mert Bakırcı

Çağrı Mert Bakırcı

Yazar

Evrim Ağacı'nın kurucusu ve idari sorumlusudur. Popüler bilim yazarı ve anlatıcısıdır. Doktorasını Texas Tech Üniversitesi'nden almıştır. Araştırma konuları evrimsel robotik, yapay zeka ve teorik/matematiksel evrimdir.

Konuyla Alakalı İçerikler

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim