Galaksimizdeki Atomların Yarısı Evrenin Bir Başka Köşesinden Geliyor!
/old/content_media/b0922f644d4055f4ca0be15318aab390.png)
- Basın Bildirisi
- Galaktik Astronomi
- Bilim Haberciliği
Eski Haber
Etrafınızda gördüğünüz her şeyi oluşturan atomların yarısı, galaksimizin dışından geliyor! Yeni bir simülasyona göre, Samanyolu gibi büyük galaksiler sahip oldukları maddenin yarısını, yarım milyon ışık yılı uzaklığa kadarki komşu yıldız kümelerinden alıyorlar. Northwestern Üniversitesi'nden yazar Claude-André Faucher-Giguère, durumu şöyle açıklıyor:
Günümüzde Samanyolu benzeri galaksilerdeki kütlenin ne kadarının aslında diğer galaksilerin rüzgârlarından 'çalındığını' daha önce fark etmemiştik.
Bu "hırsızlık" yıldızlar öldükten sonra başlar. Bazı yıldızlar ömürlerinin sonuna geldiklerinde, çok güçlü süpernova patlamaları gerçekleştirerek yüksek hızlı gazı evrene doğru saçarlar. Bu fırlatımlardaki madde, süpernova tarafından hızlandırılmış yüklü parçacık akımları olan galaktik rüzgârlar tarafından taşınır.
Önceden, galaktik rüzgarların ciddi bir madde taşınmasına yol açmayacağı düşünülüyordu. Çünkü komşu galaksileri ayıran büyük mesafeleri kat edecek kadar güçlü olmadıkları fikri hakimdi. Ancak görünen o ki, galaktik rüzgarlar tahmin ettiğimizden daha güçlüler. Faucher-Giguère, şunları söylüyor:
Rüzgârların, geldikleri galaksilerle sınırlı olduğunu, onları dışarı atan galaksiye geri döneceklerini, yani bir galaksiden diğerine fazla kütle aktarmayacağını varsayıyorduk. Bir galaksi, ömrü boyunca komşularıyla madde takası yapar. İki galaksi arasında gerçekleşen bu takasın süresi, 100 milyon yıl ile iki milyar yıl arasında değişmektedir.
Evrendeki Yolculuk
Üç boyutlu modeller kullanarak galaksi evrimini modelleyen Faucher-Giguère ve ortak yazar Daniel Angles-Alcázar, galaksilerin içerisindeki maddenin büyük patlamadan bu yana yaptığı yolculuğu gözlemledi. Süpernovaların daha kesin simülasyonları, galaktik rüzgârların önceden düşünülenden daha hızlı bir şekilde maddeyi hareket ettirdiğini ortaya koydu.
Ekip, 100 milyar veya daha fazla yıldız içeren galaksilerin sahip olduğu maddenin yüzde 50'sini galaktik rüzgarlara borçlu olduğunu ortaya koydu. Washington Üniversitesinden Jessica Werk, konu hakkında şunları söylüyor:
Bir aktarma şekli olarak galaktik rüzgarlar, hafife alındı. Daniel Anglés-Alcázar ve ekibi, ayrıntılı bir parçacık takibi analizi yapmak için en iyi simülasyonlardan birini kullanıyor ve analizlerini bizimle de paylaştı.
Faucher-Giguère ve Anglés-Alcázar'ın yaptığı çalışmalar, bizim galaksimiz gibi büyük galaksilerin büyüklüklerindeki temel etkenin, onların diğer galaksilerden madde "çalmasını" mümkün kılan galaksiler arası madde taşınması olduğunu bizlere gösterdi.
Galaksiler arası taşınım, küçük galaksilerde daha az etki gösteriyor. Faucher-Giguère, Samanyolu'nun madde taşınımını yakındaki Macellan bulutlarından ve bizlere 160,000 ile 200.000 ışık yılı uzaklıkta olan iki cüce galaksiden yaptığını düşünüyor. Werk, konu hakkında şunları söylüyor:
Evrenin başlangıcından bu yana madde akışını takip etmek; içtiğimiz suyun ve soluduğumuz havanın nerede oluştuğunu anlamak, astrofizikteki oldukça temel problemlerden bir tanesi. Artık biliyoruz ki, galaksimizdeki atomların yarısı, galaksimizin dışından geliyor.
Bu makale üzerine konuşmaya devam et
Topluluk sohbetine katıl, yorum bırak veya ayrıntılı bir soru sor.
- Muhteşem!0

- Tebrikler!0

- Bilim Budur!0

- Mmm... Çok sapyoseksüel!0

- Güldürdü0

- İnanılmaz0

- Umut Verici!0

- Merak Uyandırıcı!0

- Üzücü!0

- Grrr... *@$#0

- İğrenç!0

- Korkutucu!0

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misin?
Şu iki siteden biriyle hemen destek olabilirsin:
kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci
Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracıyla 31.10.2026 08:14:04 tarihinde oluşturuldu. Evrim Ağacı'ndaki içerikleri birden fazla editör sürekli gözden geçiriyor, güncelliyor ve geliştiriyor. Bu çıktıdan sonraki güncellemeleri görmek ve içeriğin en güncel hâlini okumak için şu adrese git: evrimagaci.org/s/12716
İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı sürece izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş hâlleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz.