Gece Modu

Bu içerik, Evrim Ağacı'nın Gerçeklik Analizi Araştırmaları'nın bir parçasıdır. Bu sistem çerçevesinde analiz edilen iddialar, "Gerçek", "Karışık", "Sahte" şeklinde üç sınıfa ayrılmaktadır. Aynı analiz sistemi çerçevesinde, ünlü insanlara atfedilen sözler de incelenmektedir. Bu sözler, "Gerçek", "Hatalı Atıf", "İspatsız" ve "Sahte" şeklinde dört sınıfa ayrılmaktadır.

İddia

Fotoğraftaki bu bitkiler 1960'tan beri kendi kendilerine hayatlarını sürdürüyorlar ve son 56 yılda yalnızca 1 defa sulandılar!

Gerçek mi?

Gerçek

İddianın Kökeni

David Latimer'in "bir deney" olarak başlattığı bu ekosistem, 1960 yılında oluşturuldu ve sonrasındaki 53 senede onları sadece 1 defa suladı. O zamandan bugüneyse bu hoş görünümlü, 3.5 kilogramlık vazo içerisindeki Tradescantia cinsi örümcekotları güneş ışınları haricinde hiçbir dış unsura ihtiyaç duymaksızın varlığını sürdürebiliyor.

Bilgiler

80 yaşındaki Latimer, bitkileriyle ilgili olarak şunları söylüyor:

Evde, güneş ışınlarının geleceği pencereden 2 metre uzakta duruyorlar, dolayısıyla bir miktar güneş alıyorlar. Güneşe doğru hareket ettikleri için, her gün biraz çevirmek gerekiyor ki eşit olarak büyüyebilsinler. Aksi takdirde, iyi bakılmamış olacaklar. Onları asla budamadım, sanırım vazonun elverdiği kadar büyüdüler.

Evinizde sizin de kolaylıkla üretebileceğiniz bu mini ekosistem, bitkilerin hem evrimsel geçmişte, hem de günümüzde yeni coğrafyaların canlılık tarafından doldurulmasında nasıl öncü olabileceklerine dair güzel bir örnek teşkil ediyor.

Eskiden içerisinde sülfürik asit bulunan 3.5 kilogramlık bir vazonun içerisine, temizlendikten sonra, bir miktar gübre dökülmüş ve tohumlar özenle yerleştirilmiştir. 1960 senesinden sonra, 1972 senesinde 1 bardak su daha ekleyen Latimer, sonrasında vazonun ağzını mühürlemiştir ve bir daha hiçbir defa su katmamıştır.

Solunum sırasında verilen karbondioksiti, gün ışığıyla birlikte besine çevirebilen bitkiler, terlemeyle kaybettikleri suyu da, su kaynağı olarak kullanabilmektedirler. Dolayısıyla sistemin başlangıç koşulları, bir seranın da temel mantığını oluşturacak şekilde, basit bir ekosistem yaratmaktadır.

Konuyla ilgili en büyük sıkıntı, vazo içindeki CO2 miktarının fotosentezi sürdürmeye yetecek kadar olup olmadığıdır. Mühürlü vazo içindeki bitkilerin ana karbondioksit kaynağı, ölen yapraklarının çürümesiyle oluşan karbondioksit olacaktır. Bitkiler, solunum sırasında da karbondioksit üretirler; ancak bu miktar, fotosentez için gereken miktara göre çok ama çok küçüktür.

Ayrıca Tradescantia cinsi bitkiler, zor koşullarda dirençli olmalarıyla bilinirler; dolayısıyla böyle bir uygulama için en uygun bitkilerden birisi bu cinsin türleridir. Elbette, zorlu şartlar altında olmalarından ötürü doğada olduğu kadar sık çiçek açmayacak ve yavru üretmeyeceklerdir; ancak sonsuza kadar olmasa da, uzun yıllar boyu hayatta kalmaları makuldür.

Konunun ne kadar gerçek olduğu da bir süre tartışılmış; ancak gerçek olmadığına yönelik şüpheyi tetikleyecek pek fazla veriye ulaşılamamıştır. Bu tür bir tartışmayı İngilizce olarak Skeptics Stack Exchange sitesinden okuyabilirsiniz. Her ne kadar bu deneyi tekrar etmesi ve sınaması oldukça güç olsa da (nihayetinde bir 60 sene daha beklemek gerekecektir); bitkilerin temel prensipleriyle uyumlu olduğu ve daha ufak ölçekte yapılan tekrar deneyleri benzer sonuçlar verdiği için iddiayı gerçek olarak nitelememiz mümkündür.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • 0
  • 5
  • 1
  • 0
  • 0
  • 0
  • 1
  • 2
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • D. Wilkes. Thriving Since 1960, My Garden In A Bottle: Seedling Sealed In Its Own Ecosystem And Watered Just Once In 53 Years. (2013, Ocak 24). Alındığı Tarih: 28 Eylül 2019. Alındığı Yer: Daily Mail
  • S. de Bruxelles. Plant Survives 50 Years Locked In A Bottle. (2013, Ocak 25). Alındığı Tarih: 28 Eylül 2019. Alındığı Yer: The Times
  • K. Mike. Can A Plant Survive Bottled In Its Own Ecosystem For 50 Years?. (2013, Nisan 15). Alındığı Tarih: 28 Eylül 2019. Alındığı Yer: Stack Exchange

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 16/10/2019 11:18:23 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/945

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Soru Sorun!
Öğrenmeye Devam Edin!
Evrim Ağacı %100 okur destekli bir bilim platformudur. Maddi destekte bulunarak Türkiye'de modern bilimin gelişmesine güç katmak ister misiniz?
Destek Ol
Gizle
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Bazı insanlar değişimi sevmezler. Ancak alternatif felaketse, değişime sarılmanız gerekir.”
Elon Musk
Geri Bildirim Gönder