Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Etiyopya'da 3.8 Milyon Yıllık İlkin İnsan Fosili Bulundu!

Fosilin, Australopithecus anamensis'e Ait İlk Eksiksiz Kafatası Olduğu Düşünülüyor!

Etiyopya'da 3.8 Milyon Yıllık İlkin İnsan Fosili Bulundu! Dale Omori/Cleveland Museum of Natural History
Tavsiye Makale
Reklamı Kapat

Etiyopya'da bulunan ilkin insan fosili, insanın evrim ağacının ne kadar karmaşık bir yapıda olduğunu bize tekrar gösterdi.

Bu türev bir içeriktir. Yani bu yazının omurgası, Nature isimli kaynaktan çevrilerek dilimize uyarlanmıştır; ancak "çeviri" içeriklerimizden farklı olarak, bu içerikte orijinal metin birebir korunmamıştır. Anlatım ve konu akışı gibi detaylar Evrim Ağacı yazar(lar)ı ve/veya editörler tarafından güncellenmiş, değiştirilmiş ve/veya geliştirilmiştir. Yazar, kaynaktan alınan metin omurgası üzerine kendi örneklerini, bilgilerini, detaylarını eklemiş; içeriği ve anlatımı zenginleştirmiş ve/veya çeşitlendirmiş olabilir. Bu ek kısımlarla ilgili kaynaklar da, yazının sonunda gösterilmiştir. Metnin omurgasını oluşturan kaynağı, orijinal dilinde okumak için lütfen yukarıdaki bağlantıya tıklayınız. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Bu haber 1 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Günümüze kadar insan evrimi ağacındaki türlere ait sayısız fosil ortaya çıkarıldı ve en küçük bir fosil bile bize sunduğu bilgiler açısından son derece önemli. Fakat tama yakın bir kafatası bulmak, oldukça nadir gerçekleşen bir durum. Yohannes Haile-Selassie ve arkadaşları (2019) tarafından Nature'da yayınlanan makaleyle duyurulan kafatası fosili, ilkin insanların evrimsel ilişkileri hakkında bize bilinenden daha farklı bir senaryo önermekte.

Kafatasını keşfeden araştırıcılar, bulgunun Australopithecus anamensis türüne ait olduğunu söylemekteler. Bu türün Lucy'nin türü olan Australopithecus afarensis'in öncülü olduğu düşünülüyordu. Her ne kadar diğer bilim insanları bu sonucun daha fazla sınanması gerektiğini düşünse de, yeni bulunan kafatası üzerinde yapılan analizler ile bu kafatasının tarihlendirmesi, bu iki türün günümüzde Etiyopya olarak bildiğimiz bölgede en az 100 bin yıl eş zamanlı yaşamış olabileceklerini gösterdi.

Bilim insanlarınca Australopithecus cinsine ait türlerden birinin (veya türlerden birine ait bir popülasyonun), bizim cinsimiz olan Homo'ya evrildiği düşünülmekte, ilk Homo buluntuları ise 2,8 milyon yıl öncesinden gelmekte. Şu an için elimizde olan kanıtlara dayanarak A. afarensis türünün yaşamış olduğu tarihlerin günümüzden 4 ila 3 milyon yıl öncesi olduğu kabul edilmekte. 4 milyon yıldan daha öncesine tarihlenmiş olan ama görece bu türe yakın bir morfolojiye sahip birçok fosil ise daha öncül bir tür olan A. anamensis'e türüne dahil edilmiş durumdaydı. Bu tarihlendirmelerle birlikte morfolojik çalışmalardan da yola çıkarak, A. anamensis türünün A. afarensis türüne evrildiği düşünülüyordu. Bu da bir bakıma bu türlerin hiçbir zaman birlikte yaşamadığı anlamına geliyordu. Bulunan fosille birlikte A. anamensis türünün yaşadığı tarihlerin 3,8 milyon yıl öncesine kadar çekilmesi bu iki türün en azından 100 bin yıl birlikte yaşamış olduklarına işaret ediyor.

Bulunan fosilin farklı açılardan görünümü.
Bulunan fosilin farklı açılardan görünümü.
(Yohannes Haile-Selassie ver ark., 2019)

Çalışmayı yapan araştırıcılar, kafatasının hangi türe ait olduğunu anlamak için, fosilin dişlerini ve çenesini inceleyip, daha önce bulunan fosillerle karşılaştırdılar. Çalışmanın sonucu ise fosilin A. afarensis'in yaşadığı dönemlerde yaşamış olsa da bir A. anamensis'e ait olduğunu gösterdi.

Haile-Selassie ve arkadaşları, A. anamensis türünün A. Afarensis türüne evrilmiş olmasının hala olası olduğunu düşünmekte. Önerdikleri evrimsel senaryo ise, izole hale gelmiş bir A. anamensis popülasyonunun A. afarensis türüne evrilirken, diğer A. anamensis popülasyonlarının da atasal özelliklerini koruyarak yaşamaya devam ettikleri yönünde. Önerdikleri senaryo, bir türün direkt olarak diğer türe evrilmesinden ziyade, lokal olarak bir grubun başka bir türe evrilmesi olarak da açıklanabilir.

Bulunan fosilin (ve ait olduğu türün) direkt atamız olup olmadığını belirlemek ise oldukça zor. Bu konuda daha fazla bilgi edinmek isterseniz, "İnsan Evrimi Hattındaki Bütün Fosiller Atalarımız Mı?" yazımıza göz atabilirsiniz.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 6
  • Tebrikler! 6
  • Bilim Budur! 4
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 3
  • Merak Uyandırıcı! 3
  • İnanılmaz 2
  • Umut Verici! 2
  • İğrenç! 1
  • Güldürdü 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: Nature | Arşiv Bağlantısı
  • Yohannes Haile-Selassie, et al. (2019). A 3.8-Million-Year-Old Hominin Cranium From Woranso-Mille, Ethiopia. Nature. | Arşiv Bağlantısı
  • Colin Barras. Rare 3.8-Million-Year-Old Skull Recasts Origins Of Iconic ‘Lucy’ Fossil. (28 Ağustos 2019). Alındığı Tarih: 30 Ağustos 2019. Alındığı Yer: Nature News | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 25/10/2020 22:33:12 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/7953

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Molekül
Savunma
Doğa Gözlemleri
Mitler Ve Gerçekler
Abd
Epidemik
Hastalık Kataloğu
Coronavirus
Eşcinsellik
Davranış
Balina
Karanlık Enerji
Evrim Ağacı Duyurusu
Uyku
Beslenme Bilimi
İspat
Tekillik
Fare
Sağlık Bakanlığı
Afrika
Genetik
Protein
Evrimsel
Sinaps
Metabolizma
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Aranızda telekineziye inanan varsa elimi kaldırsın.”
Kurt Vonnegut
Geri Bildirim Gönder