Erkekler Sabahları Uyandıklarında Nasıl ve Neden Ereksiyon Olur?

Gece Modu

Bu yazı, Evrim Ağacı'na ait, özgün bir içeriktir. Konu akışı, anlatım ve detaylar, Evrim Ağacı yazarı/yazarları tarafından hazırlanmış ve/veya derlenmiştir. Bu içerik için kullanılan kaynaklar, yazının sonunda gösterilmiştir. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Dünya nüfusunun yarısının her sabah bu şaşırtıcı ve aynı derecede oldukça rahatsız edici durumla baş etmek zorunda olması ilginçtir. Erkeklerin sabah erekte olarak uyanmalarının sebebi nedir?

Sabah ereksiyonları veya daha bilimsel adıyla "gecelik penis şişkinliği" (Nokturnal Penile Tumescence - NPT), uyku sırasında veya uyanmaya yakın olan spontane ereksiyonlardır. Erektil disfonksiyon bozukluğu olan erkekler haricindeki tüm erkekler bunu yaşarlar. Hatta hasta olmayan erkekler gece boyunca 3-5 defa erekte olurlar!

Hatta NPT anne karnında (in utero) başlar ve ömür boyunca devam eder! Şaka yapmıyoruz: erkekler, annelerinin karnında bile erekte olurlar! Ancak erkekler aslında bu konuda yalnız değildirler. "Uyku Sırasında Cinsel Uyarılma" başlıklı yazımızda da izah ettiğimiz gibi, dişiler de uyku sırasında klitoral ereksiyon ve vajinal şişkinlik yaşarlar. Elbette, tahmin edebileceğiniz gibi, insanlar NPT yaşayan tek hayvan türü değildir. Bilinen birçok memeli hayvanda da aynı durum görülür.

Geride bıraktığımız yıllarda NPT'nin nedenlerini açıklamaya yönelik birkaç değişik teori geliştirildiyse de, tam olarak nedeni halen bilinmemektedir. Tıpkı klitoral ereksiyonlar gibi NPT de Hızlı Göz Hareketleri'nin görüldüğü REM uykusu ile ilişkilendirilmektedir. Geliştirilen teorilerden birisi, REM uykusu sırasında locus coeruleus adı verilen noradrenerjik hücrelerin (noradrenalin nörokimyasalını salgılayan sinir hücreleridir) uyku sırasında kapanmasına dayanmaktadır. Bu hücrelerin penisin kasılma miktarının azaltılmasıyla ilişkili olduğu düşünülmektedir; dolayısıyla REM uykusu sırasında bunların faaliyeti azaldığında, testosterona dayalı penis uyarımları normalden fazla etki ederek penisin kabarmasına neden olur.

NPT'nin aynı zamanda nitrik oksit (NO) kimyasalının salgılanmasıyla da ilgili olduğu ileri sürülmüştür. NO, kan damarlarının iç kısmında bulunan hücrelerden salgılanır ve salgılanması sonrasında düz kaslara gider. Bu kasların gevşemesini sağlar. Ancak bu, aynı zamanda kan damarlarının genişlemesine neden olur; bu sebeple penise daha çok kan gider ve işte ereksiyon! REM uykusu sırasında beynin pons bölgesinin bazı kısımlarının aktivitesinin artması, bir dizi kimyasal olayı tetikler ve sonunda NO'nun salgılanmasına neden olur. Tüm bu kimyasal olaylar da yine testosteron gibi androjen (erkeklik) hormonları tarafından kontrol edilir.

Pekala; buraya kadar nasıl olduğundan bahsettik. Ancak neden? İleri sürülen nedenlerden biri, uyku sırasındaki bu "penis egzersizlerinin" aslında penisinizin fonksiyonuna katkı sağladığı yönündedir. Bu uyku ereksiyonları, corpora cavernosa adı verilen erektil dokunun şişmesini sağlar ve bu sayede bu doku bolca oksijenlenir. Bu oksijenlenme sayesinde canlılığını korur ve kavernöz fibroz adı verilen hastalığın önüne geçer. Bu hastalık, nihayetinde penis fonksiyon bozukluğuna kadar giden bir durumdur.

Konuyla ilgili ileri sürülen ilgi çekici diğer nedenlerden biri, bu ereksiyonların erkeklerin altlarını ıslatmalarına engel olduğu yönündedir. Çünkü 2 tür erkek ereksiyonu vardır: psikogenik ve refleksif. İlki, cinsel düşünceler ve görüntüler nedeniyle sinirlerin uyarılması sonucu oluşur. Yani "bildiğimiz ereksiyon" diyebiliriz. İkincisi ise seksi düşüncelere sahip olmadan bile, istemsiz olarak oluşabilir ve temel nedeninin dolu bir idrar torbası olduğu düşünülmektedir. Bu tür refleksif ereksiyonları kontrol eden sinirler, omuriliğin sakral sinirler denen bir kısmıdır. Aynı sinirler, idrar torbanız dolduğunda da uyarılmaktadır. Şişkin bir penis ile işemek zor olduğundan, NPT'nin bilimde "istemsiz gece idrarı" olarak bilinen "yatak ıslatması"nın önüne geçtiği düşünülmektedir. Her ne kadar bu kulağa makul gelse de, aslında oldukça düşük ihtimalli bir açıklamadır, çünkü vücudumuzun altımızı ıslatmamızı engelleyen çok fazla mekanizması vardır. Dahası, aynı ereksiyonların dişilerde de bulunmasının bu açıklama açısından hiçbir anlamı yoktur.

Dolayısıyla şu ana kadar sürülen en mantıklı açıklama, bu gece coşkularının penislere koruma sağladığı için evrimleştiği yönündedir. Düşünsenize: Penisiniz kendisini sizin yerinize düşünmektedir!

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • 1
  • 1
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • F. Montorsi, et al. (2007). Testosterone And Sleep‐Related Erections: An Overview. The Journal of Sexual Medicine, sf: 771-784.
  • J. Alford. Why Do Men Get Erections In The Morning?. (2014, Eylül 08). Alındığı Tarih: 27 Şubat 2019. Alındığı Yer: IFLS
  • NBC. Why Guys Rise And, Well, Rise In The Morning?. (2010, Ekim 15). Alındığı Tarih: 27 Şubat 2019. Alındığı Yer: NBC News
  • U. Austin. Sacral Nerve Stimulation And Interstim Therapy. (2019, Şubat 27). Alındığı Tarih: 27 Şubat 2019. Alındığı Yer: Urology Austin
  • U. Alabama. Sexual Function For Men With Sci. (2007, Nisan 27). Alındığı Tarih: 27 Şubat 2019. Alındığı Yer: University of Alabama

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 17/09/2019 12:37:28 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/2669

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Soru Sorun!
Öğrenmeye Devam Edin!
Evrim Ağacı %100 okur destekli bir bilim platformudur. Maddi destekte bulunarak Türkiye'de modern bilimin gelişmesine güç katmak ister misiniz?
Destek Ol
Gizle
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Rasyonellikte keyif, zihinsel berraklıkta mutluluk vardır. Özgür düşünce heyecan verici ve tatmin edicidir. Zihinsel sağlık için olmazsa olmazdır.”
Dan Barker
Geri Bildirim Gönder