Evrim Ağacı

Dinozorlardan Modern Kargalara Beynin Evrimi: Kuşlarda Büyük Beyinler Nasıl Evrimleşti?

Dinozorlardan Modern Kargalara Beynin Evrimi: Kuşlarda Büyük Beyinler Nasıl Evrimleşti?
Common raven (stock image).
Science Daily
Tavsiye Makale

Birisine kuş beyinli derken, aslında iltifat ediyor olabilirsiniz.

Bu yazı, Science Daily isimli kaynaktan birebir çevrilmiştir. Çevirmen tarafından, metin içerisinde (varsa) açıkça belirtilen kısımlar haricinde, herhangi bir ekleme, çıkarma veya değişiklik yapılmamıştır. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Evrimsel biyologlar ve paleontologlardan oluşan uluslararası bir ekip, dinozorların, Archaeopteryx ve Büyük Dalıcımartı gibi soyu tükenmiş ve modern kuşların beyin hacimlerinin olduğu veri setlerini kullanarak kuşların beyninin evrimini yeniden yapılandırdılar.

Current Biology dergisinde yayınlanan çalışma, Kretase döneminin sonundaki kitlesel yok oluştan önce, kuşların ve kuş olmayan dinozorların benzer beyin boyutlarına sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Yok oluştan sonraysa bazı kuş türleri, nesli tükenen grupların boşalttığı alanları ele geçirirken aşırı bir türleşme (adaptif radyasyon) sürecinden geçerek, beyin/vücut ölçeklendirme ilişkisi önemli ölçüde değişti. Bruce Müzesi'ndeki bilim küratörü ve çalışmanın başyazarı Dr. Daniel Ksepka şöyle diyor:

En şaşırtıcı şeylerden biri de büyük beyinli kuşların evriminde, küçük beden seçiliminin büyük bir faktör olduğu ortaya çıktı. Birçok başarılı kuş familyasının beyin boyutları daha büyük vücutlu atalarına yakın kalırken, beden boyutları küçülerek oransal olarak büyük beyinlilere evrimleştiler.
2000'den fazla kuş türünün evrimsel akrabalık ilişkilerine bağlı olarak değişen göreli beyin büyüklükleri. Akrabalık ilişkileri dairesel evrim ağacında, beyin büyüklüğü ise dalların rengiyle gösterilmiştir. Kırmızı renkler, vücut büyüklüğüne göre daha iri beyne sahip olan kuşları, maviye doğru giden renklerse vücut büyüklüğüne göre daha küçük beyne sahip olan kuşları temsil etmektedir.
2000'den fazla kuş türünün evrimsel akrabalık ilişkilerine bağlı olarak değişen göreli beyin büyüklükleri. Akrabalık ilişkileri dairesel evrim ağacında, beyin büyüklüğü ise dalların rengiyle gösterilmiştir. Kırmızı renkler, vücut büyüklüğüne göre daha iri beyne sahip olan kuşları, maviye doğru giden renklerse vücut büyüklüğüne göre daha küçük beyne sahip olan kuşları temsil etmektedir.
Bruce Museum

Kuşların beyninin nasıl değiştiğini anlamak için, 37 bilim insanından oluşan bir ekip, modern kuşların beyin ölçülerinin olduğu büyük bir veritabanıyla birleştirdikleri yüzlerce kuş ve dinozorun kafatası boşluğu kalıbını (kafatası çukurlarının şeklini baz alan beyin modelleri) oluşturmak için bilgisayarlı tomografi verilerini kullandı. Daha sonra beyin büyüklüğü ile vücut büyüklüğü arasındaki orantıyı, yani beyin/vücut allometrisini analiz ettiler. Johns Hopkins Üniversitesi'nden ortak yazar Dr. Amy Balanoff:

Gelişmiş dinozorların ve ilkel kuşların beyinleri arasında net bir ayrım yoktur. Emu (bir tür koşucu deve kuşu) ve güvercin gibi kuşlar, aynı vücut büyüklüğündeki bir teropod dinozor (kısa ön, uzun arka bacaklı bir dinozor türü) için beklenen beyin boyutlarına sahiptir ve hatta Moa gibi bazı türlerin beklenilenden daha küçük beyinleri vardır.

Tamamen istisnai beyin boyutlarına sahip iki kuş grubu nispeten yakın zamanda evrimleşti: Papağanlar ve kargagiller (kargalar, kuzgunlar ve soydaşları). Bu kuşlar, aletleri ve dili kullanma ve insan yüzlerini hatırlama yeteneği de dahil olmak üzere muazzam bilişsel yetenekler sergilemektedir. Yeni çalışmaya göre, papağanların ve kargaların bu derece büyük beyinlere ulaşmalarına yardım etmiş olabilecek şeyin yüksek oranda bir beyin evrimi sergilemeleri olduğunu ortaya koyuyor. Clemson Üniversitesi'ndeki Campbell Jeoloji Müzesi'nden yazar Dr. N. Adam Smith şöyle diyor:

Birkaç kuş grubu ortalama beyin ve vücut oranının üzerinde. Ama kargalar gerçekten sıra dışı; diğer tüm kuşları geride bıraktılar. Sonuçlarımız, birisine "kuş beyinli" demenin aslında bir iltifat olduğunu gösteriyor
Bir dinozor ile modern bir kuş türünün beyin endokastları (iç kalıpları).
Bir dinozor ile modern bir kuş türünün beyin endokastları (iç kalıpları).
Bruce Museum

Stony Brook Üniversitesi'nden yazar Dr. Jeroen Smaers ise şöyle anlatıyor:

Kargalar, kuşlar sınıfının insansılarıdır. Bizim atalarımız gibi hem vücut boyutlarını hem de beyin boyutlarını aynı anda artırdıkları oranda büyük beyinler geliştirdiler - ki beyin büyüklüğü daha da hızlı bir şekilde arttı.
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 1
  • Tebrikler! 5
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 2
  • Umut Verici! 1
  • Merak Uyandırıcı! 7
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 04/06/2020 08:00:21 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/8624

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Evrim Ağacı %100 okur destekli bir bilim platformudur. Maddi destekte bulunarak Türkiye'de modern bilimin gelişmesine güç katmak ister misiniz?
Destek Ol
Gizle
Güncel
Abiyogenez
Covıd-19
Moleküler Biyoloji Ve Genetik
Mühendislik
Beslenme Bilimi
Mutasyon
Kanıt
Küresel Salgın
Saç
Ara Geçiş Türleri
Araştırma
Uçuş
Ortak Ata
Kedi
Mitler
Aşı
Anne
Ölüm
Devir
Bağışıklık
Epigenetik
Nöron
Evrim
Ay Görevleri
Besin
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Gelecek, herkesi kendi çalışma ve başarılarına göre yargılayacaktır. Bugün onların. Ama uğruna çok çalıştığım gelecek benim.”
Nikola Tesla
Geri Bildirim Gönder