Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Balina Evrimine Dair Yeni Tür Tanımlandı!

Bu fosil, balinaların karadan suya geçişini değil, nasıl ve ne zaman Asya'dan Amerika kıtasına ulaştıklarını aydınlattı.

Balina Evrimine Dair Yeni Tür Tanımlandı! Alberto Gennari (Paleoartist)
3 dakika
18,718
Tüm Reklamları Kapat

Balina ve yunusların (Cetacea) evrimi, günümüzde en net olarak bilinen evrimsel süreçlerden birisidir. Elimizde bolca bulunan fosil sayesinde zaten aydınlatılmış durumda.

Ancak yaşayan bütün türleri bulmak elbette mümkün değil. Kapsamlı genetik ve morfolojik çalışmalar ve grubun günümüzde yaşayan temsilcilerinin yaygın olarak bulunuyor olması, evrimsel tarihi net bir şekilde ortaya koyabilmemizi sağlamaktadır. Bu durum, sesli harfleri kaldırılan bir cümleyi okurken, sesli harfler olmasa bile cümleyi anlamamıza benzer.

Tüm Reklamları Kapat

Dahası, günümüz balinaların uyluk (femur) kemikleri, hiçbir işe yaramamasına ve omurgaya bağlı olmamasına rağmen halen vücutlarında bulunmaktadır. Bu körelmiş uyluk kalıntıları, evrimin tartışmaya yer bırakmayan en net kanıtlarından birisidir.

Ancak balinaların evrimine dair bildiklerimiz bununla sınırlı değildir. Ağız ve burun yapılarının bile evrimini harika bir şekilde görebiliyoruz. Ağız yapılarını incelediğimiz yazımıza buradan ulaşabilirsiniz.

Tüm Reklamları Kapat

Postürünün şematize hali.
Postürünün şematize hali.
Cell

2011 yılında Fransa, İtalya, Peru ve Hollanda'dan gelen bilim insanı ekibi, Peru'da birkaç fosil örneği çıkarmıştı. Bu kemikler arasında kafatası arkası (postkraniyal), çene kemiği (mandibula), kaudal omur (vertebra), ön ve arka uzuvlar vardı.

Sonra 4 Nisan 2019'da Cell'de yayımlanan makalede fosillerin tanımlandığı anlaşıldı ve tanımlanan bu türe Peregocetus pacificus adı verildi. Kelime anlamı olarak "Pasifik'e ulaşan gezgin balina" demektir. Çünkü bu örneği farklı kılan, Pasifik ve Güney Yarımküre'de bulunmuş en bütün ilkin balina fosili olması. Zira balinaların Güney Asya'dan evrimleştiği ve oradan yayıldıkları düşülünülüyor. Yoksa yaklaşık 50 milyon yıl önce Eosen'de yaşamış karasal Indohyus cinsi, ardından birkaç milyon yıl sonra sucul hayata biraz daha uyum sağlayan Pakicetus gibi cinsler, daha sonra kısa ve perdeli bacakları ile ağırlıklı olarak suda yaşayan Ambulocetus cinsi gibi fosiller zaten biliniyordu. İleriki dönemlerde ise Kutchicetus, Remingtonocetus ve Rodhocetus gibi cinsler biliniyor.

Dolayısıyla bu fosil, balinaların karadan suya geçişini göstermedi. Asya'dan nasıl ve ne zaman Amerika kıtasına ulaştıklarını aydınlattı! Yoksa yaklaşık 50 milyon yıl önce ufak quadropedal (dört ayaklı) bir çift toynaklı (Artiodactyla) üyesinden evrimleştikleri zaten biliniyordu. Fakat bu fosil sayesinde 10 milyon yıldan kısa bir sürede Yeni Dünya'da yayılmaya başladıkları anlaşıldı. Zaten Eosen zamanında Atlantik Okyanusu günümüzdekinden biraz daha dardı.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Peregocetus pacificus türüne ait bulunan (haritada yıldız işareti) kemikler, göç yolları ve taksonomisi.
Peregocetus pacificus türüne ait bulunan (haritada yıldız işareti) kemikler, göç yolları ve taksonomisi.
Cell

Uzun çene kemiği (mandibula) ve sivri dişlerinin morfolojik özelliklerinin anlaşıldığı üzere ağırlıklı olarak balıklar ve kabuklular ile beslendikleri görülüyor. Kaudal omuru da oldukça önemli bir örnek. Çünkü omurun arka taraflarındaki processus transversus isimli enine uzantının tıpkı kunduzlar ve su samurları gibi çatallı ve önden arkaya doğru (anteroposterior) genişlemiş olduğu görüldü. Yani kuvvetli kuyruk kasları ve ligamentleri vardı. Buradan da günümüz kunduzlar ve su samurları gibi yüzerken ağırlıklı olarak kuyruklarını kullandıklarını anlayabiliyoruz.

Önceden Pakistan ve Hindistan'da bulunan atalarına benzer olarak, parmakları arasında perdeler bulunuyor ve parmak uçlarında toynak benzeri tümsekler var. Bu yüzden günümüz kunduzlardan çok daha başarılı bir şekilde karada yürüyebiliyorlardı. Zaten uyluk (femur) kemiğinin leğen (pelvis) kemiğindeki sıkı girişi ve uyluktaki geniş yuvarlak (round) ligament izi bunu destekliyor. Dolayısıyla evrimin "basitten gelişmişe" doğru lineer bir yol olmadığını hatırlatmakta tekrar fayda var. Kunduzların da, ilkin balinaların da bulundukları coğrafya ile şekillendiği unutulmamalıdır. Dolayısıyla biri diğerinden "üstün" veya "gelişmiş" değildir. Zaten bu yüzden "ilkel" değil de "ilkin" terimini kullanıyoruz.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
59
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Bilim Budur! 8
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 7
  • Tebrikler! 5
  • Merak Uyandırıcı! 5
  • Muhteşem! 4
  • İnanılmaz 2
  • Güldürdü 1
  • Umut Verici! 1
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Türev İçerik Kaynağı: Cell | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 02/03/2024 15:20:33 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/7734

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Madde
Görüş
Toplumsal Cinsiyet
Uzay Görevleri
Argüman
Plastik
Element
Akademi
Boyut
Çeviri
Video
Ağız
Moleküler Biyoloji
Elektron
Uzaylı
Hasta
Diş Hekimi
Kertenkele
Anksiyete
Meteor
Normal Doğum
Beslenme Davranışı
Ateş
Hastalık
Fotoğraf
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
OceanGate Faciasının Ses Kayıtları Yayınlandı!
OceanGate Faciasının Ses Kayıtları Yayınlandı!
Milyon Dolarlık Bahis: Yapay Zeka, Matematikte Liselileri Yenebilir mi?
Milyon Dolarlık Bahis: Yapay Zeka, Matematikte Liselileri Yenebilir mi?
Gerçek Bir Pokemon: Aksolot!
Gerçek Bir Pokemon: Aksolot!
"Domates Gribi" Hastalığı Neyin Nesi?
Bir Odaya Neden Girdiğinizi Neden Unutuyorsunuz?
Bir Odaya Neden Girdiğinizi Neden Unutuyorsunuz?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
O. Lambert, et al. Balina Evrimine Dair Yeni Tür Tanımlandı!. (6 Nisan 2019). Alındığı Tarih: 2 Mart 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/7734
Lambert, O., Türkoğlu, P. (2019, April 06). Balina Evrimine Dair Yeni Tür Tanımlandı!. Evrim Ağacı. Retrieved March 02, 2024. from https://evrimagaci.org/s/7734
O. Lambert, et al. “Balina Evrimine Dair Yeni Tür Tanımlandı!.” Edited by Pedram Türkoğlu. Evrim Ağacı, 06 Apr. 2019, https://evrimagaci.org/s/7734.
Lambert, Olivier. Türkoğlu, Pedram. “Balina Evrimine Dair Yeni Tür Tanımlandı!.” Edited by Pedram Türkoğlu. Evrim Ağacı, April 06, 2019. https://evrimagaci.org/s/7734.
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close