Gece Modu

Bu yazının içerik özgünlüğü henüz kategorize edilmemiştir. Eğer merak ediyorsanız ve/veya belirtilmesini istiyorsanız, gözden geçirmemiz ve içerik özgünlüğünü belirlememiz için [email protected] üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

İlk insan genomunun dizilişi o kadar da uzak bir tarihte yapılmamıştı ve bunu başarmak için, aşağı yukarı 3 milyar dolar tutan ve küresel olarak planlanmış, yıllar süren devasa bir bilimsel girişim gerekiyordu.

O zamandan beri, genetik teknolojisinde yaşanan hızlı ilerlemeler ve teknikler, genom dizilimi için gereken masraf ve süreyi önemli ölçüde azaltarak, bu haftanın dikkate değer duyurusunun yapılmasına yol açtı: Tüketiciler için ilk tam genom dizilimi, artık 1.000 dolardan daha az tutuyor. 

ABD merkezli genetik bir şirket olan Veritas Genetik'ten myGenome, sadece 999$ fiyata, insanların kendi kişisel genetik kodları üzerindeki eşsiz kişisel veriye ulaşmaları için ilk uygulanabilir ve satın alınabilir yöntem olarak sunuluyor. Şirket kendi kişiselleştirilmiş hizmetinin, şu anki sağlınızı kontrol etmek, gelecekteki muhtemel sonuçlara ayak uydurmanızı sağlamak ve hatta çocuklarınıza geçirebileceğiniz miras genlerin ne olduğunu bilmek için ulaşılabilir bir yol sunduğunu belirtiyor.

Peşin ödeme yaparsanız, myGenome tam genomunuzun dijital bir karnesi ile birlikte, verinizle etkileşim kuran bir uygulama veriyor. Bunun yanında yorumlama desteği ve video görüşme ile de danışmanlık sunuyor. Şu an ön siparişleri alan hizmeti sadece ABD'de oturanlar kullanabiliyor ve bunun için bir doktor onayı gerekiyor.

Fakat bu her ne kadar diğer ticari genom dizilim ürünlerinin masrafından önemli oranda daha ucuza satılan etkileyici (ve muhtemelen hayat değiştiren) bir hizmet olsa da, bireyselleştirilmiş genetik veri depolarının, normalde sağlıklı olan insanların sağlığını iyileştirmek bakımından ne kadar kullanışlı veya ikna edici olduğu hakkında devam eden bir tartışma bulunuyor.

Angelina Jolie'nin epey reklamı yapılan çift göğüs ameliyatı olma kararı, genlerinin yüksek bir göğüs kanseri geliştirme tehlikesi oluşturduğunun bulunmasından sonra gelmişti. Bunun farkında olmak, çoğu kadının ('Angelina Jolie' etkisi olarak bilinen) 'önleyici' genetik test veya ameliyat yaptırmasına yol açtıysa da, pek çok hastalıkta genlerin rolünün hâlâ tam olarak anlaşılamamış olması sebebiyle bazı kişiler, çoğu genom verisinin çok daha az kesin olan risk analizleri sunduğunu iddia ediyor. Kaliforniya'daki Scripps Dönüşümsel Bilim Kurumu'nun yöneticisi Eric Topol bu konuyla ilgili şöyle söylüyor: 

"Şu anda, minimal düzeydeki işaretler üzerine dönen çok büyük bir bilgi kirliliği var. Yapılacak en iyi şey, bunun insanlara gerçekten yardım edip etmediğini görmek amacıyla bir çalışma yürütmek olacaktır. Bu teknolojinin başlamaya hazır olup olmadığını görmek için biraz veri görmemiz gerekiyor."

Veritas Genetik'e göre müşteriler, verilerin onlara ne söyleyebildiğine odaklanmalılar; özellikle bilim geliştikçe, kodların bize söyledikleri hakkında daha fazla keşif yapılacağından verilerin ne söyleyemediği hakkında endişelenmemeliler. Şirketin eş kurucusu olan genetikçi George Church bu konuyla ilgili görüşlerini şöyle dile getiriyor:

"İnsanlar, dizilimin yapamadığı şeyler hakkında tamamen endişesiz olmalıdırlar. Eğer bir araba almak istersem, onun Ay'a gidemediğini veya suda çalışamadığını duymak istemem. Onun ne yapabildiğini bilmek isterim. Aynısı bunun için de geçerlidir. Eğer bazı tanı testlerinin, muhtemel kanser oluşum tehlikesini gösterdiğini bilirsem, maliyetine neredeyse hiç aldırış etmeden onu alırım.”

Bu testlerin belirli hastalıkları geliştirme tehlikelerimiz hakkında bize aslında ne kadar şey söyleyebildiği henüz belli olmasa da, eğer sonunda kesin sonuç verirlerse, insanlar kendi genetik sonuçlarının onlara söyleyebileceği haberleri duymaya gerçekten hazırlar mı? Sağlık durumunuzla ilgili belirgin (net) öngörüler ortaya konabilseydi, gerçekten bilmek ister miydiniz?

Bazı durumlarda bu sadece, diğer tanı aracı türlerinin zaten bize gösterdiği şey üzerinde kaydedilen bir gelişmedir; fakat tüm bu verilerin tek seferde birine sunulması bazılarımızın hazırlıklı olmadığı bir yük olabilir. 

Test 1,000 doların altında olduğundan çoğu kişi için uygulanabilir halde ve müşteriler eğer gerçekten kendi genetik kodlarının onlar için ne bulundurduğunu bulmak istiyorsa, bazı endişelerle yüzleşmek zorunda olabilirler. Veritas'ın başkanı Mirza Cifric şöyle söylüyor: 

"Kendimize 'İnsanlar bunun için ne kadar para ödemek isterdi?' diye sorduk. Fiyat ne zaman temel mesele olmaktan çıkardı? 999 Dolara ulaştık. Bu bizim sihirli rakamımız."

 

Düzenleyen: Ayşegül Şenyiğit

Not: Bu yazı ScienceAlert adresinden çevrilmiştir.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 17/11/2019 19:28:13 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/4270

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Soru Sorun!
Reklam
Reklam
Öğrenmeye Devam Edin!
Evrim Ağacı %100 okur destekli bir bilim platformudur. Maddi destekte bulunarak Türkiye'de modern bilimin gelişmesine güç katmak ister misiniz?
Destek Ol
Gizle
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Evrimsel süreçte ortaya çıkıp da, er ya da geç işlev kazanmayan bir özelliğe hiç rastlamadım.”
H. G. Wells
Geri Bildirim Gönder