Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat

Yılanları Kullanarak Kamufle Olan Sincaplar

Yılanları Kullanarak Kamufle Olan Sincaplar
3 dakika
7,362
Tüm Reklamları Kapat

Sincaplar genellikle uslu ve sakin, kenarda yemişlerini kemiren sevimli canlılar olarak bilinirler. Ancak aslında bu ufak kemirgenler, yeri geldiğinde çok azılı saldırganlara dönüşebilirler. Hele ki bir dişiyse ve yavrularının tehdit altında olduğunu hissediyorsa... Ancak sincapların avcıları caydırmak konusundaki tek taktiği bu değildir. Her ne kadar ara sıra kartallar, rakunlar, tilkiler, su samurları ve gelincikler tarafından avlansalar da, çıngıraklı yılanlar ile yer sincaplarının evrimsel geçmişi çok daha köklü ve çok daha vahşidir. Öyle ki, iki tür de birbirlerine yönelik çeşitli evrimsel değişimler geçirmişlerdir. Bunlardan en ilginci, evrimsel süreçte sincapların geliştirdiği bir davranışsal adaptasyondur: yılan kokusu kullanmak...

Yapılan bir araştırmada, Spermophilus beecheyi türü Kaliforniya yer sincapları ile Spermophilus variegatus kaya sincapları, kendilerinin başlıca avcısı olan Crotalus cinsi çıngıraklı yılanların ölülerinin ve değiştirilmiş deri artıklarının kokularını vücutlarına sürerek bir kamuflaj yaratmaktadırlar. Yani sincaplar, yaşadıkları alanlarda ölü olarak buldukları yılan derilerini vücutlarına sürerek, deride bulunan kimyasalların kıllarına bulaşmasını sağlamaktadır. Evrimsel sürecin tek başarısı bu adaptasyon değildir, sincaplar doğrudan yılan zehirine karşı direnç kazanacak şekilde de evrimleşmektedir; hem de bu evrim halihazırda, gözümüzün önünde olmaktadır. Çünkü bu direnç, şu anda tüm Kaliforniya Yer Sincapları için henüz geçerli değildir; sadece bazı popülasyonlarda bu özellik görülmektedir. Ancak muhtemelen, evrimsel süreç içerisinde bu nitelik tüm türe yayılacak ve nesiller bu yöne doğru evrim geçireceklerdir. Fakat burada daha çok yılanların kokusunu kullanmaya yönelik evrimleşen savunma sistemiyle ilgileneceğiz.

Araştırmacılar, bu davranışın evrimsel süreçte 3 temel nedenle evrimleşmiş olabileceğini düşünmekteler: ilki, doğrudan akla gelebilecek olan avcılara karşı gizlenme ve savunma amacıyla. Kendi türünün kokusunu alan bir yılan, muhtemelen onu bir av olarak görmeyecektir ve bu kamuflajı kullanan (veya en iyi kullanabilen) sincapları atlayacaktır. İkincisi, dış parazitlere karşı savunma amaçlı olabilir. Yani yılan derisinde bulunan kimyasallar, sincapların parazitlerine karşı ölümcül bir etkisi olabilir. Kimi zaman doğada bu şekilde "ilaç kullanımı" olduğunu görmekteyiz. Üçüncüsü ise, yine birazcık evrimsel biyoloji bilgisiyle göze çarpabilecek bir olasılık: kendi türünden olan bireyleri korkutmak. Eğer ki sincaplar, alan savunması yapılan bir durumdaysa bu kokuyu kullanarak diğer sincapları bölgeden uzak tutmaya çalışıyor olabilirler.

Tüm Reklamları Kapat

Araştırma sonucunda bu 3 hipotezden birincisinin gerçek olduğu anlaşıldı. Sincaplar, gerçekten de avcıları kandırmak için bunu yapıyorlar gibi gözüküyor. Elbette ki gelecekteki araştırmalar diğer iki olasılığın da evrimsel süreçte bu davranışı destekleyecek bir yapıda olduğunu gösterebilir. Ne var ki burada bizim ilgimizi çeken nokta, bu davranışın evrimi, bunun nasıl başlamış olabileceği ve bu davranışın beyin evrimiyle olan ilişkisi...

Detaylı bir analiz sayfalar dolusu yazmamızı gerektirecektir; ancak kısaca gözden geçirecek olursak, memeliler evrimsel süreçte özellikle iri beyinler ve daha önemlisi, bu beynin parçalarının giderek karmaşık bağlantılarla özelleşmesiyle bilinirler. Bunun en bariz göstergesi, memelilerin son derece yüksek meraka sahip olmasıdır. Elbette kuşlar gibi zeki memeli-dışı hayvanlarda ve hatta sürüngenlerde de bu merak fazlasıyla görülür. Ancak memelilerde bir boyut daha ötededir. Bu merak sayesinde, yaşadıkları yerde "otomatik" davranışlar sergilemek yerine, gerçekten duydukları merakı giderek davranışlar sergilerler. Yeni bir objeye merakla yaklaşırlar, incelerler, anlamaya çalışırlar. Bu merak, beyin ve davranış evrimini tetikleyen en önemli varyasyon (çeşitlilik) kaynaklarından biridir. Sincapların atasal popülasyonlarında buldukları yılan derileriyle ilgilenmeden oradan uzaklaşanlar, bu ölü derilere ilgi duyarak çeşitli şekillerde onunla oynayanlara göre daha kolay av olmuştur. Çünkü bu oynama ve merakı giderme sırasında sincaplara geçen kimyasallar, onları korumuş ve evrimsel süreçte bir adım öne geçirmiştir. Sürekli bu canlıların hayatta kalıp diğerlerinin elenmesi, bu meraklı yapıdaki beyinlerin evrimleşebilmesini sağlamıştır. Üstelik evrimsel süreçte illa "merakı arttıran genlerin" seçilimi önemli değildir. Sadece şans eseri bireylerin daha meraklı olması bile, onlara avantaj sağlar ki bu daha çok evrimin genetik sürüklenme mekanizmasıyla ilişkilendirilir. 

Her ne sebeple olursa olsun, merak "kediyi" öldürmek yerine, onu hayatta tutmuştur.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
5
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • İnanılmaz 2
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Tebrikler! 1
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Muhteşem! 0
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • ScienceDaily. Squirrels Use Old Snake Skins To Mask Their Scent From Predators. (20 Temmuz 2020). Alındığı Tarih: 20 Temmuz 2020. Alındığı Yer: ScienceDaily | Arşiv Bağlantısı
  • B. Clucas, et al. (2020). Snake Scent Application In Ground Squirrels, Spermophilus Spp.: A Novel Form Of Antipredator Behaviour?. Animal Behaviour, sf: 299-307. | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 28/05/2024 03:21:37 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/2248

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Teyit
Yüz
Dinozor
Hukuk
Etik
Mikroevrim
Samanyolu Galaksisi
Canlı
Deniz
İntihar
Algoritma
Uydu
Yangın
Hominidae
Saldırı
Çocuk
Malzeme
Sinirbilim
Homeostasis
Sosyal
Hominid
Makina Mühendisliği
Astrofotoğrafçılık
Mühendislik
Anatomi
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
Ç. M. Bakırcı. Yılanları Kullanarak Kamufle Olan Sincaplar. (25 Nisan 2014). Alındığı Tarih: 28 Mayıs 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/2248
Bakırcı, Ç. M. (2014, April 25). Yılanları Kullanarak Kamufle Olan Sincaplar. Evrim Ağacı. Retrieved May 28, 2024. from https://evrimagaci.org/s/2248
Ç. M. Bakırcı. “Yılanları Kullanarak Kamufle Olan Sincaplar.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 25 Apr. 2014, https://evrimagaci.org/s/2248.
Bakırcı, Çağrı Mert. “Yılanları Kullanarak Kamufle Olan Sincaplar.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, April 25, 2014. https://evrimagaci.org/s/2248.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close