Gece Modu

Bu yazı, Evrim Ağacı'na ait, özgün bir içeriktir. Konu akışı, anlatım ve detaylar, Evrim Ağacı yazarı/yazarları tarafından hazırlanmış ve/veya derlenmiştir. Bu içerik için kullanılan kaynaklar, yazının sonunda gösterilmiştir. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Doğada hayatta kalma savaşı hiçbir zaman bitmez. Bu savaş kompleks organizmalardan en küçük mikroskobik canlılara kadar binlerce yıldır devam etmekte. Bakteri ve virüsleri en çok bizi hasta ettiklerinde anıyoruz. Halbuki onlar da bizim dokularımızda kendi türlerinin devamını sağlamaya çalışıyorlar. Neyse ki binlerce yıl boyunca mikroorganizmalarla birlikte evrilmenin bir sonucu olarak savaşçı bağışıklık hücrelerimiz sayesinde hayatta kalıyoruz. 

Tek hücreli canlıların da kendilerine özgü bağışıklık sistemleri mevcut. Tıpkı memeli hücrelerini enfekte eden virüsler olduğu gibi, bakterileri de enfekte eden virüslerin varlığı uzun yıllardır biliniyor. Bu virüslere kısaca “faj” ya da bir diğer adıyla -bakterilere bulaştığı için- “bakteriyofaj” diyoruz.

Günümüzde gen-düzenlemede kullanılan CRISPR-Cas9 sistemine yazılarımızda ve güncel bilim sayfalarında sıkça rastlamışsınızdır. Bu sistem aslında hemen hemen tüm prokaryotlarda bulunan ve fajlar gibi dışardan hücre içine giren yabancı DNA’yı tanıyıp işlevsiz hale getirmeye yarayan moleküler bir bağışıklık sistemi. Peki kompleks organizmalardan tek hücrelilere kadar hemen hemen tüm canlılar virüslerle savaştığına göre, virüsler hep kazanan mıdır? Virüslerin düşmanı yok mudur?

Son yıllarda tanımlanan ve “Sputnik” ismi verilen faj, virüslerin de hastalanabildiğini gösterdi ve terminolojiye yeni bir tanım katıldı: “virofajlar”. 

Sputnik fajı, tek hücreli ökaryotlardan olan, amip ailesine mensup Acantomoeba canlısını enfekte eden dev bir virüsü enfekte ediyor. Amipleri enfekte eden bu dev virüsün ismi “Acanthamoeba polyphaga Mimivirus kısaca APMV. Dev denilmesinin sebebi, bilindik virüs boyutlarından 3-4 kat büyük olması.

Sputnik, diğer virüsler gibi DNA’sını konak hücreye aktarıp çoğalıyor (buradaki konak ise APMV virüsü) ve konağa zarar vererek etrafa yayılıyor. Sputnik fajının doğrudan amipleri enfekte etmediği gösterildi. Bu da bize konak olarak virüsleri kullandığını gösteriyor. 

Özetle nur topu gibi bir “virüs enfekte eden virüsümüz” var. Üstelik Sputnik, türünün tek örneği de değil. Literatürde birçok virüs enfekte eden yeni virüsler tanımlandı. Bu da meraklı bilimseverler ve mikrobiyoloji dünyası için oldukça heyecan verici. 

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 1
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 1
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • H. Pearson. 'Virophage' Suggests Viruses Are Alive. (2008, Ağustos 06). Alındığı Tarih: 18 Kasım 2019. Alındığı Yer: Nature
  • B. La Scola, et al. (2008). The Virophage As A Unique Parasite Of The Giant Mimivirus. Nature, sf: 100-104.
  • B. La Scola, et al. (2003). A Giant Virus In Amoebae. Science.
  • A. Monier, et al. (2008). Taxonomic Distribution Of Large Dna Viruses In The Sea. Genome Biology.

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 16/12/2019 11:53:19 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/4400

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Soru Sorun!
Öğrenmeye Devam Edin!
Evrim Ağacı %100 okur destekli bir bilim platformudur. Maddi destekte bulunarak Türkiye'de modern bilimin gelişmesine güç katmak ister misiniz?
Destek Ol
Gizle
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Başkalarına sana davranılmasını beklediğin gibi davranma. Zevkleri bambaşka olabilir.”
George Bernard Shaw
Geri Bildirim Gönder