Evrim Ağacı Logo Evrim Ağacı
Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Turunçgiller neden önceden dilimlenmiş gibidir?

Turunçgiller neden önceden dilimlenmiş gibidir?
Reklamı Kapat

Bu yazı, Evrim Ağacı'na ait, özgün bir içeriktir. Konu akışı, anlatım ve detaylar, Evrim Ağacı yazarı/yazarları tarafından hazırlanmış ve/veya derlenmiştir. Bu içerik için kullanılan kaynaklar, yazının sonunda gösterilmiştir. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Üreme sistemlerinin yapısından ötürü ve evrim sayesinde.

Bitkilerin meyveleri içerisinde bulunan, halk arasında "dilim" denen, bilimsel olarak "segment" diyebileceğimiz yapılar, botanikte "karpel" olarak bilinir. Karpeller içerisinde ovuller vardır ve bunlar gelişimin ilerleyen safhalarında tohumları oluştururlar. Bitkiler bu sayede ürerler. Yani aslında bitkilerin meyvelerini yediğimizde, onların üreme organlarını yemiş oluyoruz.

Evrimsel süreçte çok-karpellilik (apokarpus) daha önce evrimleşmiştir. Yani kısmen daha basit yapılı olan çok karpelli ("dilimlenmiş gibi") olan bitkilerdir. İlginç bir şekilde, bitkilerin son 100.000 yıllık evriminde çok hızlı bir şekilde tek-karpelli (sinkarpus) meyveler evrimleşmiştir. Ancak tek-karpelliliğin kökenlerinin daha geriye gittiği düşünülmektedir.

Bu karpeller, özellikle antik bitkilerin erken dönemlerinde tohumların korunması amacıyla Doğal Seçilim tarafından desteklenmiş yapılardır. Karpellerin her birinin eskiden birer yaprak olduğu bilinmektedir. Bu yaprakların, tohumların üzerine kapanacak şekilde kıvrımlı olanlar vahşi doğada avantaj sağlayıp daha kolay hayatta kalabilmiştir. Yapraklar, süreç içerisinde değişerek bugün bildiğimiz etli meyve dokusunu oluşturmuştur. 

Erken çok-karpelli çiçekli bitkilerden evrimleşen sonraki çiçekli bitkilerde ise geniş bir çeşitlilik ve farklı yönlere doğru evrimsel değişim görülmektedir. Bu sayede bazı soy hatları tek karpelli olacak şekilde değişmişken, birçok diğer meyve çok karpelli olarak kalmıştır. Bu sebeple birçok bitkinin meyvesinde birbirinden bağımsız parçacıklar vardır. Bunlar "dilimlenme" değil, farklı üreme organı bölgeleridir (örneğin tıpkı insan erkeklerinde 2 adet testis bulunması gibi). 

Turunçgillerdeki çok karpellilik, bitkinin çapına göre belirlenmektedir. Gelişimsel olarak tohumları üretecek olan ovuller önce oluşur, sonrasında ise karpeller oluşmaya başlar. Bir turunçgilin meyvesinin çapı ne kadar genişse, içerisindeki karpel sayısı da o kadar fazla olmaktadır. Karpellerdeki geniş varyasyon ise meristem bozukluklarına, bitkisel organların değişimine veya bu organların birbiriyle kaynaşmasına bağlanmaktadır.

Teşekkür: BE (Evrim Ağacı)

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Bilim Budur! 1
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • İnanılmaz 1
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 27/11/2020 09:30:40 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/5538

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Ölüm
Balık
Oyun Teorisi
Uzaylı
Yiyecek
Odontoloji
Kök Hücre
Kan Hastalıkları
Duygu
Neandertaller
Böcek Bilimi
Protein
Savunma
Devir
Kertenkele
Evrim Ağacı Duyurusu
Türkiye
Örümcek
Saç
Kamuflaj
Hominid
Sosyal
Kozmoloji
Etik
Tardigrad
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“En güçlü veya en zeki olan değil, değişime en çok uyum sağlayabilen hayatta kalır.”
Leon C. Megginson
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol