Sorulara Dön
0
Tarih & Coğrafya

Türkiye'de rönesans ve reform gerçekleşti mi?

Merak ediyorum neden rönesans ve reform bizde olmadi?

1
Teşekkür
Hatırla
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
1 Cevap

Sorunuzun cevabını öncelikle kısa bir şekilde cevaplayım, hayır. Türkiye değil Türk Toplumlarında geçmişten günümüze Rönesans ve Reform gibi devrimsel hareketler yaşanmamıştır. (Karahanlılar ve Selçuklular da bazen bilimsel anlamda büyük alimler yetişse de oldukça sınırlı kalmıştır)

Bunun nedeni Türklerin büyük ölçüde şehir hayatını benimsememiş olmasıdır. Arkadaşlar, bu bir hakaret veya kötüleme değildir, ancak biz Türkler köylü bir milletiz. Bugün bile baktığımızda dedemizin çoğu köylerde doğmuş hatta oralarda büyümüştür. Bu yüzden de Türkiye de entellektüellik bence yok denecek kadar azdır, İlber hocaya göre ise yoktur.

Rönesansın yaşanması için Tüccar sınıfının oluşması gerekmektedir. Çünkü günümüz sistemleri de dahil olmak üzere en zengin sınıf her zaman tüccarlar olmuştur. Ancak Türkiye Cumhuriyeti kurulana kadar ticaretle uğraşan (ufak esnaf ve zanaatkâr hariç) sınıf neredeyse hiç bir zaman Türklerden oluşmamıştır.

Buna bağlı oluşmayan rekabet piyasası ( geçmiş dönemlerde şirketler yerine ülkeler arasında) Türkleri doğrudan etkilemeyecektir.

Tüccar sınıfının getirilerinden biri de hemen oluşmasa da eğer varlığını sürdürürlerse 4. Kuşaktan sonra kişilerin entellektüel olmaya başlamasıdır. Bu kişiler sanata, kültüre, bilime değer verir ve desteklerler. Bu da bir çok bilimi ve bilgiyi ister istemez öğrenmelerine, dünyalarının gelişmesine sebep olur.

[Tabi bizde birazcık vurdum duymazlık da vardır. Hiç bir yerde lahiti duvar malzemesi olarak kullanıldığını duymazsınız. Bizim memleket hariç :)]

Bu durumu aslında en iyi şehirlerde anlarız. Avrupanın her şehri olmasa da kültürek şehirlerine baktığınızda oldukça düzenli bir kentleşme vardır. Eski yapılarda bile.

Ancak Türkiye ye baktığınızda, bütün metrapol hatta şehirlerde düzenli bir şehirleşme göremezsiniz. Korkunç derecede çarpıktır. Özellikle bu durum İstanbul da geçerlidir. Ancak eski İstanbul bile çarpıktır.

Arkadaşlar şunu kabullenmemiz lazım biz Türkiye olarak 80 lerden sonra şehirlere gitmeye başlıyoruz. Ondan önce genellikle köylerde yaşayan bir milletiz. Bunun en bariz örneği de köy enstitüleridir. Atatürk döneminde kurulan bu eğitim kurumlarının temel amacı köydeki gençlerin cahil kalmaması olmakla birlikte aslında onları köyde tutmaktır. Onlara modern tarım ve hayvancılık yaparak köyde kalmaları sağlanır. Ve parlak çocukların elinden tutar, şehire getirir ve alim veya sanatçı çıkarmaya çalışırlar. Temel sistem aslında budur. Ama verilen eğitim programı ve öğretmenlerin idealistliğine şapka çıkartılır... İşi erbabına yaptırmaktan kaynaklı sanırım :)

Tüccar sınıfının Türklerde gelişmemesinin bir nedeni ise İslamiyettir. İslamiyet aslında ticareti destekliyor gibi gözükse de kösteklemiştir. Çünkü tüccarlar sömürgeyi severler. Ama islamiyet buna izin vermez. Bu gün bile aslında düşündüğümüzde hemen hepimiz, bütün insanlık tüccarlar tarafından ciddi şekilde sömürülüyoruz.

Diğer konu ise yine islamiyetle ilgili faizin yasağıdır. Faiz olmayan bir ülkede veya dinde ticaret tam anlamıyla gelişmez. Hristiyanlarda da bu durum yasaktır. Ancak kendilerine güzel bahane bulmuşlardır. Faiz değil kira :)

Aynı durum Yahudiler için geçerli değil. Adamlar 17.yy dan beri resmi olarak bankerler. Ki daha öncesi de var buna itiraz etmezler. Tüm bunların serbest olduğu bir yerde para bolluğu yaşanırken haliyle parayı harcayacak yer arıyorlar. Bu da mimari ve sanatla başlıyor. Daha sonra rekabetle alakalı da olsa bilime kayıyor. Haliyle tüm bunlar avrupada yaşanıyor.

Tabi tüm bunlara ilaveten şu ayrıntı da oldukça önemli. Neden eskiden anadolu medeniyetin merkezi iken sonra avrupa oluyor sorusu çıkıyor. Burda da devreye biz Türkler giriyoruz. Biz Türkler bozkırın sert yaşamına alışkın, disiplinli ve savaşçı bir milletiz.

Ancak denizci değiliz. Dünyamız çok büyük değil. Gemiciler kadar yer gezmiyoruz. Avrupalılar ise denizci. Uzak diyarlara gidiyor ve oradan mal getiriyorlar. Ancak bizim ilk denizcimizin ismi bile belli Çaka bey. Yani aslında avrupaya göre çok yeniyiz denizde.

Aslında geri kalmamızda normal ve bu zamanlarda böyle sıkıntılar da beni şaşırtmıyor.

Dediğim gibi 80 lerden sonra şehir gördük. Rekabet piyasası ve özel sektörde daha çok ama çok yeniyiz dünyaya göre. Öğreniceğiz. Ama zaman alıcak :)

Ve ilerleyeceğiz, ama tıpkı avrupa gibi bedel ödeyeceğiz...

Tüm bu anlattıklarıma tek tek kaynak yazamam. Yazıcaksam da Sosyal Bilgiler öğretmenliği 2017 programı yazabilirim. Orda aldığımız tarih ve sosyoloji derslerinin yanı sıra bilim teknoloji ve sosyal değişme derslerinde bunları tek tek işledik ve sunumlarla destekledik. Ancak en iyi kaynakları sizlere sunayım ve okumanızı tavsiye edeyim.

İyi ve sağlıklı günler..

0
Teşekkür (2)
Paylaş
0

Kaynaklar

  • İlber Ortaylı. (2021). Türklerin Tarihi: Orta Asya'nın Bozkırlarından Avrupa'nın Kapılarına: Orta Asya'nın Bozkırlarından Avrupa'nın Kapılarına. Yayınevi: Timaş.
  • İlber Ortaylı. (2021). Avrupa Ve Biz. Yayınevi: İş Bankası kültür yayınları.
  • John Merriman. (2021). Rönesans'tan Bugüne Modern Avrupa Tarihi. Yayınevi: Say.
  • Halil İnalcık. (2021). Osmanlı Ve Avrupa. Yayınevi: Kronik.
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın