/evrimagaci.org/public/images/icons/flame-emoji.gif){kind=icon}
/evrimagaci.org/public/images/agora-icon.png){kind=icon}
/profile/8e4cda0f-4c12-4c75-ac1e-e4088546bd85.jpg){kind=small}
/profile/37fda84b-8c49-4f1a-b1b1-6b6cc76bcebd.jpeg){kind=small}
Merhaba
İnsan ile şempanze aslında çok eski bir akrabalığa sahiptir. Yaklaşık 6–7 milyon yıl önce ortak bir atadan ayrılmış iki farklı evrimsel yol izlerler. Bu yüzden “acaba ayrıldıktan sonra bir süre çiftleşip yavru verebilirler miydi?” sorusu bilimsel olarak sorulmuş bir sorudur.
Ama cevabı, düşündüğümüzden daha nettir ve büyük ihtimalle hayır. Bunu basitçe şöyle anlayabiliriz. Doğada bazı canlılar birbirine çok yakınsa, ayrılmış olsalar bile hâlâ çiftleşebilir. Mesela kurt ile köpek böyledir. Çünkü aralarındaki fark çok küçüktür ve hala neredeyse aynı tür gibidirler. Ama insan ile şempanze arasındaki fark bu kadar küçük değildir.
En önemli farklardan biri kromozom sayısıdır. İnsanlarda 46 kromozom vardır, şempanzelerde ise 48. Bu, vücudun “genetik planı” gibi düşünebileceğimiz yapının farklı olması demektir. Eğer iki canlı bu kadar farklıysa, döllenme gerçekleşse bile oluşan embriyo genellikle sağlıklı gelişemez. Ya çok erken dönemde durur ya da yaşasa bile kısır olur. Yani çocuk sahibi olamaz.
Sadece kromozom sayısı değil, vücudun çalışma şekli de farklıdır. İnsan beyni çok daha uzun sürede gelişir, doğum şekli farklıdır, hormonlar ve bağışıklık sistemi farklı çalışır. Bu da iki türün biyolojik olarak birbiriyle uyumlu olmamasına neden olur. Ayrıca davranış olarak da çok farklıyız. Çiftleşme biçimleri, sosyal ilişkiler ve iletişim tamamen farklıdır. Bu da doğal ortamda böyle bir eşleşmeyi zaten çok zor hale getirir.
Bilim insanları şunu da tartışmıştır. “Acaba ayrılmanın en başında, yani henüz çok fazla farklılaşmamışken, az da olsa gen alışverişi olmuş olabilir mi?” Yani tamamen kopmadan önce kısa bir süre temas olmuş olabilir mi? Bu ihtimal tamamen reddedilmiş değildir, ama bunun olduğuna dair kesin bir kanıt da yoktur ve bu olsa bile, bu durum “yarı insan yarı şempanze” gibi bireylerin yaşadığı anlamına gelmez. Daha çok, henüz tam ayrılmamış popülasyonların kısa süreli gen paylaşımı gibi düşünülür. Bugüne kadar ne fosillerde ne de DNA çalışmalarında, insan ile şempanzenin karışımı olan bir canlıya dair hiçbir somut kanıt bulunmamıştır. Bu çok önemli bir noktadır. Çünkü eğer böyle bir şey olsaydı, genetik izlerini mutlaka görürdük tıpkı Neandertallerle insanların karıştığını bugün DNA’dan anlayabildiğimiz gibi.
İ[1]nsan ile şempanze birbirine benzese de, aralarındaki fark düşündüğümüzden çok daha büyüktür. Bu yüzden ayrıldıktan sonra sağlıklı yavrular verecek şekilde çiftleşmiş olmaları bilimsel olarak çok düşük bir ihtimaldir. Günümüzde ise bu tamamen imkansızdır. Bu durum bize şunu da göstermekte evrim bir anda değil, yavaş yavaş gerçekleşir ama belli bir noktadan sonra türler birbirinden tamamen kopar ve artık geri dönüş olmaz.
Kaynaklar
- Hatice Kutbay. (). Kendi Yorumum .Antropoloji Çalişmalari.
/old/profile_images/b4601cba5d3a878654f9f05d3c7d3735.jpeg){kind=small}
/evrimagaci.org/public/images/logo-50.png){kind=logo}