Sorulara Dön
1
Tıp, Sağlık & Ezcacılık

Savunma mekanizmamız nasıl işler?

Şunu hep merak etmişimdir. Bir insanın vüçuduna zararsız bir virüs girdiğinde neler olu yada aksine son dereçe zararlı bir virüs girerse ne olur? Savunma mekanizmamız nasıl işler

1
Teşekkür (1)
Hatırla
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
1 Cevap

Virüs veya bakteri bir savunma hücresi tarafından, vücuttaki hücrelerden farklı bir hücreyi (bakteriyi veya virüsü, ya da herhangi organik bir bileşiği) “glikoprotein” denen, hücre zarı üstündeki kıla benzeyen uzantılarla tanınır. Daha doğrusu tanınamaz ve çok ilginç bir şekilde bu yabancı hücrenin peşine düşer, yakaladıktan sonra fagositoz yöntemi ile içine alır. Siz öğle yemeğinizde kebap yerken savunma hücreniz de yakaladığı bakteriyi veya virüsü sindirim enzimleriyle bir güzel parçalar ve afiyetle yer. Olayın özeti bu ancak daha detaylı bilgi için isterseniz aşağıdaki bölümü de okuyabilirsiniz.

.

.

.

Savunma, ikiye ayrılır: doğuştan ve sonra kazanılan .

Doğuştan gelen immün sistem, patojenlere karşı öncül savunma mekanizmasıdır. Bu mekanizma ile patojene karşı anlık bir tepki verilir. Bu anlık tepki her patojene karşı ortak bir savunmadır.

Bu savunmanın dört ana hattı vardır;

-fiziksel ve kimyasal bariyerler,

-fagositler,

-inflamatuvar (yangısal) yanıt

-bazı plazma proteinleridir.

Fiziksel ve kimyasal bariyerler; salya, ter ve göz yaşının içindeki - bakterileri öldürücü bir enzim olan - lizozim, mide öz suyunun yüksek asit değeri ve mikroorganizmaları hapseden mukus tabakasından oluşur.

Bir diğer savunma hattı olan fagositler, vücuda girmiş olan patojenleri yutarak parçalar ve patojenlerin antijenlerini kendi yüzeyinde diğer bağışıklık sistemi hücrelerini harekete geçirmek için sunar. Fagositler üç hücre tipinden oluşur; makrofajlar, nötrofiller ve eozinofiller.

Yangısal yanıt ise vücudun yaralanma olan, dolayısıyla mikroorganizmalar tarafından enfeksiyona açık olan bölgelerinde meydana gelir. Bu yanıt; ilgili bölgedeki kan damarlarının genişlemesine, dolayısıyla bölgeye plazma sızıntısı sonucu şişkinliğe sebebiyet verir. Beyaz kan hücrelerinin de enfeksiyon bölgesine gelmesi sonucu iltihap oluşur.

Son olarak bazı plazma proteinleri ise mikroorganizmaların yok edilmesini sağlar. Örnek olarak membran saldırı kompleksi (membrane attack complex, MAC) verilebilir. MAC, bakterinin hücre duvarında delik açarak bakterinin parçalanmasını sağlar.

Doğuştan gelen immün sistemin aksine kazanılmış/edinilmiş immüm sistem mikroorganizmaya spesifiktir (özgü). Kazanılmış immün sistem daha uzun süreli bir cevap oluşturur ve ikinci kez aynı mikroorganizmayla karşılaşıldığı zaman daha hızlı ve etkili bir savunma meydana gelir. Bu savunmanın temelinde antikor denilen proteinler yer almaktadır. Antikorlar, kazanılmış bağışıklıktan sorumlu hücrelerden biri olan B hücreleri tarafından üretilir. B hücreleri patojenle karşılaştıktan sonra o patojene özgül plazma hücreleri ve hafıza hücreleri olarak ikiye ayrılır. B hücreleri ve antikorlar humoral/sıvısal bağışıklıktan sorumludurlar. T hücreleri ise hücresel bağışıklıktan sorumludurlar. Örnek olarak, T hücreleri virüs tarafından enfekte olmuş hücreyi MHC reseptörü sayesinde tanır ve yok edilmesini sağlar. B ve T hücrelerinin vücut hücrelerine saldırmamaları için oluşum evrelerinde test edilmeleri ve normal vücut hücrelerine saldırmayacak şekilde modifiye dilmeleri gerekir. Bu test mekanizmasında bir bozukluk olursa bağışıklık hücreleri vücut hücrelerine saldırır ve otoimmün hastalıklar meydana gelir. Örnek olarak multiple skleroz (MS). Bunun tersi denilebilecek duruma örnek ise kanserdir; öyle ki kanserin 10 temel özelliğinden biri de bağışıklık sistemine görünmez olabilmesidir. Kanser hücreleri, kendi vücut hücrelerimizden köken aldığı için, B ve T hücreleri onları çoğu zaman yeteri kadar yabancı gibi algılamaz. Kanser hücreleri, bağışıklık sistemi hücrelerine dost gözükmek için yüzeylerinde PD-1 ve PD-L1 gibi bazı moleküller taşır. İşte, yeni nesil kanser immünoterapileri, kanser hücrelerinin bu sahte dost ellerini bloke eden antikor yapısındaki ilaçlardır.

Hücresel Bağışıklık:

298 görüntülenme
Kabul Edilen Cevap
5
Teşekkür (4)
Paylaş
5
Bu cevap, soruyu soran kullanıcı tarafından kabul edilen cevap seçilmiştir ve bu nedenle önde gösterilmektedir. Bir cevabın soruyu soran tarafından kabul edilmiş olması, cevabın doğru olduğunu garanti etmez.

Kaynaklar

Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın