Yeni Soru Sor
Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Sorulara Dön
Berkay Arın
Berkay Arın
2,280 UP
Üye
11

Psikoloji bir bilim midir?

12,443 görüntülenme
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Tüm Reklamları Kapat
7 Cevap
Barış Kaan Ok
Öğrenci

Evet psikoloji bilimsel metodolojileri kullanan bir sosyal bilimdir. Tabi sosyal bilimleri bilim olarak kabul etmeyen radikal görüşler de vardır ama şuan literatürdeki asıl tartışma psikolojinin bir bilim olup olmamasından ziyade nasıl bir bilim olduğuyla ilgilidir. Zira çok geniş bir alanla ilgilenen bu bilim sosyal bilimlerin zayıf olarak görülen metodolojilerini kullanmakla birlikte çok güvenilir deneysel metodlar ve matematiksel modellemeler de kullanılır. Psikolojinin bazı alanları metodolojik olarak eleştrilir ve psuedoscience olarak nitelendirilir( Örneğin pozitif psikoloji, hümanistik psikoloji, psikanaliz, EMDR terapisi, memetik vb...) fakat metodolojik olarak çok sağlam ve tekrarlanabilir sonuçlar veren alanlar da vardır. Bundan dolayı psikoloji bir bilim olmakla birlikte bilimler arasındaki konumu ve kategorizasyonu son derece muallaktır. Bazı uzmanlar psikolojiyi aralarında doğa bilimleri(biyoloji,davranışçı genetik, sinirbilim) ve sosyal bilimlerin de bulunduğu davranış bilimleri isimli bir kategoriye koymaya eğilimlidir.

4,573 görüntülenme
17
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Tarık Gandur
Dr. Klinik Psikolog
Orijinal Soru: Psikolojide bilimsel metodlar uygulanıyor mu? Psikoloji gerçekten bilim midir?

Psikoloji elbette bir bilimdir. Ruh kavramı psikolojide din veya felsefede kullanıldığı gibi kullanılmaz. Bilimsel bir disiplin olarak psikoloji spiritüel anlamda bir ruhu kabul etmez. Burada ruh daha çok ruhsal bozukluk tanımlamasında olduğu şekli ile zihin, düşünce duygunun bir kapsayıcısı olarak kullanılır.

Psikoloji bilimsel yöntem bakımından doğal bilimlerin kullandıklarından çok farklı yöntemler kullanmaz. Nöropsikoloji gibi bazı alt alanlar sosyal bilimden ziyade doğal bilimlere daha yakındır. Psikoloji biliminin üretmiş olduğu pek çok bilgi eğitimden reklamcılığa, psikolojik bozukluklara kadar bir çok alanda kullanılır. Evrim ağacının videolarında da davranışla ilgili çoğu video aslında psikolojinin bilgileri üstüne kurulmuştur.Mesela yakın zamanda izlediğim ve kötü alışkanlıkların nasıl yenileceğine ve neden kalıcı olduklarına dahi video gibi. Belki duymuş olacağınız Stanford Hapisene Deneyi gibi oldukça meşhur deneyler de psikoloji biliminin deneyleridir.

Psikoloji sadece "ruhsal" bozukluklar ile ilgilenen bir bilim değildir. Karar vermeden yeme davranışına hatta trafiğe kadar insana dair her alanda bir psikoloji uğraş alanı bulmak mümkündür. Özetle bugün insan davranışına dair bildiğimiz hemen tüm bilgiler psikoloji ile en azından ilişkilidir.

Tüm Reklamları Kapat

Psikolojiye dair en bilinen teori Freud'un psikanalizi olduğundan ve klasik psikanalizin de bilimselliği tartışmalı olduğundan psikolojinin de aynı yöntemleri uygulayan bir alan olduğu gibi yanlış bir algı vardır. Oysa psikanaliz, psikoloji alanına çok şey katmakla birlikte tek başına bu bilimi temsil etmez, edemez.

261 görüntülenme
4
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Einstein Fizikci
Einstein Fizikci
1,740 UP
Fizikci

Bunun cevabi net olarak evet.

Öyleyse neden insanlar neden bu alanın bilimsel geçerliliğini sorgulamakta ısrar ediyorlar?

Sorun şu ki, popüler basında psikoloji hakkında yazılanların çoğu bilime dayanmıyor. Herkes insan zihninin nasıl çalıştığına dair çelişkili fikirlerin bir kakofonisine yol açacak şekilde bilgi sahibi gibi görünüyor. Kişisel yardım kitapları, yayınları ve internet sayfaları sıkça bilimsel olarak hiç test edilmemiş veya test edilip başarısız olmuş görüşler ortaya koyuyor.Profesyonel gazeteciler tarafından sergilenen akademik alan açıkça bilimsel olsa da, onların halk bilincine giden yolunu çizen fikirler genellikle bu alanla belli belirsiz şekilde bağlantılı.

Tüm Reklamları Kapat

Özetleyecek olursak yalan medyanın bu konuda sorumluluğu büyük.Bunun sebep olduğu diğer sorunlar ise [1][1] insanların yanlış psikoloji tanımıyla birlikte herkesin kafasındaki farklı "bilim"yorumu.

Astronomi ve kimya gibi alanlarda kesin sonuçlar bulunur.Ancak psikolojide ise yanıltıcı sonuçlar ortaya çıkabilir,çünkü beyinler karışıktır.Ama yinede bilimdir.Bilimi tanımlamak zordur ve herkesin üzerinde uzlaştığı bir standart bilim tanımı yoktur.Bilimde adımların listesi aynıdır.Gözlem,hipotez,deney,analiz ve sonuç.Bunlar temel yönergelerdir.Ancak bilimin çoğu dalı birbirinden farklı işleyecektir.Mesela parçacık fizikçileri Higgs bozonunu doğrudan gözlemleyemezler.Bunun yerine istatistiklere güvenirler.Ancak bu olmadığı manasına gelmez ve fiziğin bilim olmadığı manasına gelmez.Psikolojide insan zihni ve davranışının incelenmesidir.Yıllarca psikolojide hipotezler,deneyler ve analizlerle deneyimler toplanmaya devam edilmektedir.Ve psikolojide diger bilim dallarında olduğu gibi ilerleme devam etmektedir.Kimbilir belkide insan beynini çözmede yapay zeka ile bu dalda büyük bir sıçrama gercekleşecek.

871 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Hitman. Psikoloji Gerçekten Bir Bilim Midir ?. Alındığı Tarih: 1 Haziran 2022. Alındığı Yer: Cernbilim | Arşiv Bağlantısı
7
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Mehmetcan Yaman
Araştırmacı

Psikoloji, bilimdir fakat içinde bazı sahte bilimsel dallar ve içerikler bulunur. Örneğin; Parapsikoloji, MBTİ, Hipnoterapi[1][2][3][4] NHS gibi çok sayıda saygın tıbbi kuruluş tarafından hipnoterapi, bir tür alternatif tıp olarak kabul edilmektedir.

Kaynaklar

  1. A. S. Reber, et al. Why Parapsychological Claims Cannot Be True. (2 Temmuz 2019). Alındığı Tarih: 7 Temmuz 2024. Alındığı Yer: Skeptical Inquirer | Arşiv Bağlantısı
  2. I. Hacking. (1993). Some Reasons For Not Taking Parapsychology Very Seriously*. Dialogue: Canadian Philosophical Review / Revue canadienne de philosophie, sf: 587-594. doi: 10.1017/S0012217300012361. | Arşiv Bağlantısı
  3. NHS. Hypnotherapy. (19 Ocak 2018). Alındığı Tarih: 7 Temmuz 2024. Alındığı Yer: nhs | Arşiv Bağlantısı
  4. Psychology Today. Goodbye To Mbti, The Fad That Won’t Die. Alındığı Tarih: 7 Temmuz 2024. Alındığı Yer: Psychology Today | Arşiv Bağlantısı
1
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Ares Argon
Felsefe ve sosyoloji okuru

Değildir. "Bilimin temel yöntemleri doğal bilimlerine içkin durumdayken ve bunun sosyal bilimlerde uygulanması bile sorun iken, öznel değişkenliğin fazla olduğu psikolojinin bilim olduğu savı zayıf noktalar içermektedir. Deneysel psikoloji de, doğa bilimlerinin doğrulama-yanlışlama yöntemsel kabiliyetinden uzaktır.".[1]

222 görüntülenme

Kaynaklar

  1. H. Kırklaroğlu. (2018). Bilim Tarihi Açisindan Psikoloji Ve Bilimselliği Üzerine Tartişma. Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, sf: 194-210. | Arşiv Bağlantısı
2
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close