Keşfedin, Öğrenin ve Paylaşın
Evrim Ağacı'nda Aradığın Her Şeye Ulaşabilirsin!
Yeni Soru Sor
Paylaşım Yap
Sorulara Dön
İsmail Hayratcı
Üye 24 Ağustos
6

Neden Farklı Boyutları Göremiyoruz?

Arkadaşlar Merhaba kitap okurken gördümde 11. boyuta kadarmış evrenimiz peki biz niye 4 ve ilerisini göremiyoruz
4 Cevap - 496 görüntülenme
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Tüm Reklamları Kapat
4 Cevap
Yusuf Baran
Yusuf Baran
58.9K UP
Araştırma 24 Ağustos

Neden Farklı Boyutları Göremiyoruz?

Bu soru, İsmail hayratcı tarafından sorulmuştur.

Gözümüz 3. boyuta kadar olan boyutlara alıştığı için 4. boyutu ve daha ilerisini görmekte ve anlamakta zorluk çekeriz [1] 4. boyutu biliyoruz fakat 5. boyut ise hala bir tartışma konusu. Daha ne olduğunu tam olarak bilemiyoruz. 4. boyutun ilerisinde ruhların olacağından bahsediliyor fakat bununla ilgili kanıtlar ortaya atılmamış.

Tüm Reklamları Kapat

Yani şu anlık 1,2,3 ve 4. boyutlarla kısıtlıyız daha ilerisi de ileride keşfedilebilir. 5. boyutun var olduğu biliniyor fakat varlığını keşfetmemiz ve görmemiz zor gibi.[1]

Kaynaklar

  1. Holosen. 4. Boyutta Ne Var? Boyutları Anlamak Ve 4. Boyut Kavramı - Holosen. (27 Ekim 2021). Alındığı Tarih: 24 Ağustos 2025. Alındığı Yer: Holosen | Arşiv Bağlantısı
3
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Arda Küçükoğlu
Fizikçi adayı 24 Ağustos

Merhaba Dostum!

İlk 3 boyutu deneyimliyoruz ancak niçin mi 4 ve 4+ boyutları gözlemleyemiyoruz?

cevabı aslında çok basit 4 ve üzeri boyutlar, uzay-zaman yapısının çok küçük bir bölgede bükülüp katlanmaları ile oluşur. Stephen Hawking Ceviz Kabuğundaki Evren adlı kitabında böylesine yüksek boyutlu bir uzay-zamanın, bir saç telinden bile daha küçük bir alana bükülebileceğini söylemiştir. Bu nedenler dolayısıyla biz insanlar öylesine küçük bir yapıyı gözlemleyemeyiz ama bunların var olduğunu nokta atışı nasıl bilebiliyoruz? İşte burada ise karşımıza sicim teorisi çıkıyor.

Tüm Reklamları Kapat

Sicim Teorisi: evrendeki maddenin oluşumunun altında titreşim yapan sicim benzeri iplikler olduğu teorisidir. Hesaplamalarımıza göre bu iplikler 10 ve 11. boyutta farklı yapılara dönüşüyorlar ancak özünde aynılar bunlar:

  • 10. boyutta süpersicimler
  • 11. boyutta membranlar

Sicim teorisinde 11. boyuta kadar bilmemizin sebebi sicimlerin hesaplamalaramıza göre 10 ve 11 de farklı yapılara bürünmesi ve kaotik bir yapıdan bir miktar kurtulması sebebi iledir

Bu cevap, soru sahibi tarafından en iyi cevap seçilmiştir. Ancak bu, cevabın doğru olduğunu garanti etmez.
12
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Esat Kudret
Esat Kudret
747.4K UP
Akıl yürütmeyi öğrenmeye çalışan bir öğretmenim. 15 Ekim

Belki de yoktur!

Belki de yanlış yere yanlış gözlükler ile bakıyoruz!

Üç boyutlu bir evrende yaşıyoruz ve aslında bunun ne üstünün ne de altının varlığına dair hiç bir kanıtımız yok.

Tüm Reklamları Kapat

Tek boyut, ikinci boyut gerçekte olmadığı gibi onları sezgisel olarak hayal ederken bile aslında üç boyutlu bir zemin üzerinden hayal ediyoruz.

Örneğin evrende tek boyut adına nokta diye bir şey yok, ancak biz bir yere nakşettiğimizde var olabiliyor ve aslında ona biraz zum yaptığımızda üç boyuta geri dönüyoruz. Bu durum iki boyutlu olarak bugün en gelişmiş teknoloji ile tasarladığımız en ince şey için de geçerli.

Bir de şu zaman boyutu var, aslında maddi temelli bir boyut olmayan ve esasında üç boyutlu maddi evrenin deviniminin kaydını tutan.

Ötesi ile ilgili ise elimizde matematiğe dayalı olasılıklar dışında bir şey yok.

Tüm Reklamları Kapat

Bu konuda, herşeyin teorisinin izahı üzerinden geliştirilen sicim teorisi vb. teoriler 11. ve hatta 12. boyuta kadar, matematiksel olarak bile öyle olduğu, öyle olacağı için değil, ancak bu boyutlara ulaşılabildiğinde her şeyin teorisinin çalışabilme olasılığındandır ve yine matematiksel olarak.

Bu konuda yapılan çizimlerin, tasarlanan modellerin zemini zorunlu olarak üç boyutlu maddi evrenimiz olduğundan ortaya muhtemeldir ki anlatılanla, anlatılmak istenenle alakası olmayan sonuçlar çıkıyor ve iş aslında ta en başta söylenip sanki söylenmemiş gibi farklı bir sonucu heyecanla beklerken sonda da karşımıza çıkan sezgiye gelip dayanıyor Haliyle sezgi de maddi temelli bir zihnin maddi temelli zemini olmadan yol alamadığından o da yine en başta ismi geçip en sonda yinelenen matematiğe işi havale ediyor.

Kim bilir belki de yanılıyoruzdur. Kim bilir belki de hayalimizi aşacak denli boyut hemen burnunuzun dibinde fakat biz onları zihnimizi şekillendiren üç boyutun ön yargısı ve beklentisi ile görmeye motive olduğumuz için göremiyoruz. Tıpkı canlılığı, hayatı, her yeni bir keşifte yeniden tanımlama ihtiyacı duyuşumuz ve vesilesi ile daha önce burnumuzun dibinde olup göremediğimizi görmeye ve yeniden tanımlamaya ve yine ve yeniden bu birbirini besleyen döngüyü sürdürmeye devam edişimiz gibi.

Bu pilav daha çok su kaldırır ve fakat pişirecek olan yine bilimden başkası değildir. Sevgiyle...

2
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
İsmet Keskin
Kendi kendime ve arkadaşlarımla çok düşünce deneyi yaparız 14 Ekim

Tam bir cevap sayılır mı bilmem. Ancak ben de zaman zaman insanlara boyutun ne demek olduğunu, 3 boyutlu gözleme dayalı yaşıyoruz. Geçmişi geleceği görebilir miyiz veya üst boyuttakiler görebilir mi gibisinden konuşurken şu şekilde anlatıyorum.

Süper mario 2 boyutlu bir evrende yaşıyor ve önüne o yeşil boru geldi. Üstünden atlaması gerekiyor. Biz o borunun ardında ne var görebiliyoruz. Orada bir çukur var ve önce borunun üstüne zıplayacağız, sonra o çukurun üstünden, ancak mario göremiyor. Ben onunla konuşabilsem, sakın o kutuyu direk geçme çukura düşersin desem inanmaz, çünkü marioya göre borunun üstüne çıkmadan o borunun arkasını görmek imkansız. Üst boyutun, alt boyuta üstünlüğü diye düşünüyorum ben hep bu konuyu.

Peki 3 boyutlu evrende yaşayan bizler 4. boyuta genelde zaman deriz. Zamanın ilerisi görülebilir mi diye düşündüğümde ise kafam biraz fazla karışıyor. Mesela yüzüklerin efendisini açtım izliyorum. Boromire dedim ki, yüzüğü almaya çalışma, sonrasında olacaklar çok tehlikeli, çünkü ben ileri geri sarabiliyorum, ama boromir o an onu yaşıyor ve onun beni anlayabilmesi için (film temelinde) zamana hükmedebildiğim yere çıkabilmesi gerekiyor. Ama tabiki bu da olanaksız oluyor.

Tüm Reklamları Kapat

İlk paragrafın sonunda da söylediğim gibi bu konu hakkında sürekli kendi kendime düşünürken hoşuma giden ve galiba kendim ürettiğim söz "Üst boyutun, alt boyuta üstünlüğü" Yani üst boyutu maalesef göremiyoruz, hissedemiyoruz.

Kısacası aslında kendi içerisinde bir paradoksa sahip bir soru bu. Üst boyutu görebiliyor olursak zaten o boyutta yaşıyor olmamız gerekiyor. Doğal olarak soru yine yenileniyor ve "X ve ilerisini göremiyoruz" oluyor.

1
  • Şikayet Et
  • Mantık Hatası
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Gündem
Bağlantı
Ekle
Soru Sor
Stiller
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Aklınızdan geçenlerin bu platformda bulunmuyor olabilecek kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Keşfet
Ara
Yakında
Sohbet
Agora

Bize Ulaşın

ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close