Yeni Soru Sor
Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Sorulara Dön
Leyla Hilal Yiğit
Üye
7

İntihar eden insanlar biyolojik bir hata mıdır?

Canlıların en temel biyolojik varoluş amacı hayatta kalmak değil midir, o zaman beynin her ne olursa olsun canlının hayatta kalmasını sağlaması gerekmez mi veya evrimsel süreçte intihar eğiliminin elenmesi gerekmez miydi?
477 görüntülenme
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Tüm Reklamları Kapat
1 Cevap
Ahmet Ege Çarıkçıoğlu
12. sınıf öğrencisiyim.

İntihar çok karmaşık ve hassas bir konudur. İntihar eden insanların biyolojik bir hata olduğunu söylemek doğru değildir. İntiharın birçok nedeni olabilir; bunlar arasında psikolojik, psikiyatrik, sosyal, biyolojik, genetik ve fiziksel faktörler sayılabilir. [1]

İntiharın evrimsel açıdan nasıl açıklanabileceği ise tartışmalı bir sorudur. Bazı araştırmacılar, intiharın bireyin yaşam kalitesini artırmak için bir adaptif mekanizma olabileceğini öne sürer; bazıları ise intiharın evrimsel bir avantaj sağlamadığını, sadece beyindeki kimyasal dengesizliklerin veya genetik yatkınlıkların bir sonucu olduğunu savunmaktadır. Bu konuda kesin bir cevap vermek zor olsa da intiharın önlenmesi için psikolojik destek ve tedavi hizmetlerinin önemli olduğu bilinmektedir.

1-) Adaptif Mekanizma Varsayımı: Bu görüşü savunan araştırmacılar, intiharın bireyin yaşam kalitesini artırmak için bir adaptif mekanizma olduğunu şu olgulara dayandırmaktadır:

Tüm Reklamları Kapat

İntihar; bireyin yaşamında karşılaştığı zorluklara, stres faktörlerine veya travmalara karşı bir baş etme yöntemi olarak görülebilir. Bu durumda bireyin acısını sonlandırmak ve yaşam kalitesini artırmak için bir seçenek olarak algılanabilir.

Bireyin yaşamında bir anlam veya amaç bulamadığı durumlarda yaşamın değerini yeniden kazanmak için bir araç olarak kullanılabilir. Böylece intihar, bireyin yaşamına yeni bir yön vermek ve yaşam kalitesini artırmak için bir fırsat olarak değerlendirilebilir.

Kişinin kendini değersiz, yetersiz veya yalnız hissettiği durumlarda kendini ifade etmek veya dikkat çekmek için bir yol olarak işlev görebilir. Söz konusu senaryodaysa intihar, bireyin kendine güvenini artırmak ve yaşam kalitesini yükseltmek için bir strateji olarak görülebilir.

Bu görüşün bazı eleştirileri de vardır. Örneğin; bu görüş intiharın sadece bireysel bir tercih olduğunu varsayar; ancak intiharın toplumsal, kültürel, ekonomik ve politik etkenlerini göz ardı eder. Ayrıca intiharın yaşam kalitesini artırdığını iddia eder; fakat intiharın geride kalanlara, topluma ve insanlığa verdiği zararı hesaba katmaz. Bu nedenle bu görüşün intiharın karmaşık doğasını tam olarak açıklamadığı söylenebilir. [2]

Tüm Reklamları Kapat

2-) Kimyasal Dengesizlikler: Beyindeki kimyasal dengesizliklerin intihara etkisi, depresyon gibi psikiyatrik bozuklukların bir nedeni veya sonucu olabilir. Beyindeki “nörotransmiter” denilen kimyasallar; duygu durum, motivasyon, uyku, iştah ve stresle ilgili işlevleri düzenler. Bu kimyasallarda bir dengesizlik olması kişinin kendini üzgün, umutsuz, değersiz veya çaresiz hissetmesine neden olabilir. Bu duygular, intihar düşünceleri veya girişimleri ile ilişkilidir.

Söz konusu durum, antidepresan ilaçların kullanımı ile de ilgilidir. Antidepresanlar; beyindeki serotonin, dopamin ve norepinefrin gibi nörotransmiterlerin seviyesini artırmayı amaçlar. Bu ilaçlar, depresyon belirtilerini azaltmaya ve intihar riskini düşürmeye yardımcı olabilir. Ancak bazı durumlarda antidepresanlar ters etki yapabilir ve intihara yönelme veya girişme, cinsel hayat bozuklukları, duyguların baskılanması ve uykusuzluk gibi yan etkilere neden olabilir. Bu nedenle antidepresan ilaçların doktor gözetiminde ve uygun dozda kullanılması önemlidir.

Beyindeki kimyasal dengesizliklerin intihara etkisi, kesin bir şekilde kanıtlanmış bir olgu değildir. Beyindeki kimyasal dengesizliklerin intiharın nedeni mi yoksa sonucu mu olduğu veya intiharın başka faktörlerle birlikte nasıl etkileştiği henüz tam olarak anlaşılamamıştır. Bu konuda daha fazla araştırma yapılması gerekmektedir. Ama beyindeki kimyasal dengesizliklerin intihara etkisi olduğu düşünülürse bu durumun tedavi edilebilir olduğu da unutulmamalıdır. İntihar düşünceleri veya girişimleri yaşayan kişilerin, psikolojik destek ve tedavi hizmetlerinden yararlanmaları hayat kurtarıcı olabilir. [3]

3-) Genetik Yatkınlıklar: Bu varsayıma göre intihar eğilimi, aile bireyleri arasında genetik olarak aktarılan bir özelliktir. Bu nedenle ailede intihar öyküsü olan kişilerin intihar riski daha yüksektir.

Genetik yatkınlıkların intihara etkisi, genetik çalışmalarla da araştırılmıştır. Bu çalışmalarda intihar ile ilişkili olabilecek bazı genler veya gen varyasyonları belirlenmeye çalışılmıştır. Örneğin; serotonin transporter (5-HTT) geni, intihar ile bağlantılı olduğu düşünülen bir gen olarak gösterilmiştir. Serotonin transporter geni, serotonin seviyesini etkileyen bir gen olarak bilinmektedir. Bu genin bazı varyantlarının depresyon ve intihar ile ilişkili olduğu bulunmuştur.

Bu varsayım da intiharın nedenini tam olarak açıklayamaz. İntihar sadece genetik faktörlerden değil; psikolojik, sosyal, kültürel ve çevresel faktörlerden de etkilenen çok boyutlu bir olgudur. Sonuç olarak intiharın önlenmesi için sadece genetik değil, tüm bu faktörlerin de dikkate alınması gerekmektedir. [4]

Kaynaklar

  1. David Robson. Dergi - İntihar Eğilimleri Ve Tedavi Yöntemleri | Bbc News Türkçe. (22 Eylül 2015). Alındığı Tarih: 3 Ocak 2024. Alındığı Yer: BBC News Türkçe | Arşiv Bağlantısı
  2. Nilgün Yılmaz. İntihar Dosyası Ii: Türkiye'de Intiharlar | Teyit. (26 Şubat 2020). Alındığı Tarih: 3 Ocak 2024. Alındığı Yer: Teyit | Arşiv Bağlantısı
  3. Yazar Yok. Psikotik Bozukluklar Nelerdir? (Makale) | Khan Academy. Alındığı Tarih: 3 Ocak 2024. Alındığı Yer: Khan Academy | Arşiv Bağlantısı
  4. Martin Voracek, Lisa Mariella Loibl, et al. (2007). Genetics Of Suicide: A Systematic Review Of Twin Studies. Wiener klinische Wochenschrift. doi: 10.1007/s00508-007-0823-2. | Arşiv Bağlantısı
Bu cevap, soru sahibi tarafından en iyi cevap seçilmiştir. Ancak bu, cevabın doğru olduğunu garanti etmez.
6
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close