Evrim Ağacı Logo Evrim AğacıSoru & Cevap
Evrim Ağacı Soru & Cevap
Reklamı Kapat
Puan Ver
0
Puan Ver

Gezegen çekirdeğinin yapısının katı demir elementinden oluştuğu nasıl kesin olarak biliniyor?

Bu kadar derin ulaşılması tartışmasız imkansız manto tabakasına rağmen hangi spektograf cihazını kullanarak demir nikel elementlerinin karışımlarından oluşan çekirdekten eminiz? İçerideki atomların nası etkileştiğini bilmiyoruz aynı kütlede olup aynı hacimi kaplayan başka element atomlarının karışım olabilir. Olamaz mı? Neden?

1
Teşekkür
Hatırla (1)
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
1 Cevap

Dünyanın merkezinin demir olduğu direk gözlemle tespit edilebilmiş değildir. Ancak birden çok deney ve veri kaynağı ile böyle olduğu düşünülmektedir. Bu verilerin bir kısmı yerçekimi, bir kısmı manyetik alan, bir kısmı sismik dalga hızı, bir kısmı dünyanın toplam yoğunluğu ve kütlesi ve daha başka birkaç yöntemdir. Ekte vereceğim sayfada bunların tamamını görebilirsiniz.

Bunlar dışında da benim aklıma şöyle bir bilgi geliyor: Yıldızlar, sistemleri ortaya çıkaran, galaksileri oluşturan, devasa ve çok uzun soluklu enerji kaynakları ve bildiğimiz kadarı ile evrende bulunan çok sayıda farklı elementin de ortaya çıkış noktaları. Ve yıldızların ömürleri, içlerinde oluşan nükleer reaksiyonlar ile giderek daha ağır elementler oluşturmaları sürecini kapsıyor. Bu süreç de demir elementinin oluşması ile son buluyor. Yani bir yıldızın merkezi demirle dolunca yıldız, dış katmanlardan gelen basıncı dengeleyecek iç enerjiyi üretemiyor ve patlıyor. BU nedenle demir evrende çok nadir bulunan bir element değil ama çekirdeği en sıkı bağlanmış ve yıldız oluşum aşamalarının en ağır elementi. Demirden daha ağır elementler yok değil ama bunlar ancak süpernova patlamaları ile (yani çok kısa bir sürede) oluşuyorlar ve bu nedenle de evrendeki miktarları çok az. Bu nedenle de biz, yapay olarak bir gezegen yapacak olsak kullanacağımız hammadde, bir yıldızı oluşturan elementlerden oluşurdu. Ve bu elementler grubunun da, kütle olarak en ağırı demir olurdu. Çok sıcak bir element küresinin merkezinde de demirin bulunması hayli mantıklı ve doğru görünüyor çünkü dünyanın iç kısmı sıvı ve demir de dünyanın içeriğindeki en ağır element olduğu için onun merkezde toplanması da beklenebilecek bir şey.

Puan Ver
0
Puan Ver
Teşekkür
Paylaş
0

Kaynaklar

  • Allègre, Claude J .; Manhès, Gérard; Göpel, Christa. Dünyanın Iç Çekirdeği. (27 Kasım 2020). Alındığı Tarih: 27 Kasım 2020. Alındığı Yer: wikipedia | Arşiv Bağlantısı
Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Reklamı Kapat
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Sayısız yüce güçle donanmış insan, buna rağmen vücudunda düşük kökenlerinin silinmez izini bir damga gibi taşımaktadır.”
Charles Darwin
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol