Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Sorulara Dön
Yevgeniy Bazarov
Yevgeniy Bazarov
2,581 UP
Üye
5

Entropi neden geriye alınamaz?

889 görüntülenme
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Tüm Reklamları Kapat
3 Cevap
Ozan Bozdoğan
Ozan Bozdoğan
2,193 UP
Makine Mühendisiyim

Merhaba Aleyna,

Konuya biraz termodinamik alt yapısı oluşturarak başlayalım. Termodinamik, en basit tabir ile enerji ve iş arasındaki ilişkiyi inceleyen bilim dalıdır. Termodinamiğin birinci yasası "enerjinin korunumu" olarak da bilinir. Bu yasaya göre: Bir sistemin iç enerjisindeki değişim miktarı, o sisteme ilave edilen ısı miktarı ile sistemin çevresine uyguladığı iş arasındaki farka eşittir.[1] Daha yaygın bilinen bir haliyle " enerji vardan yok olmaz, yoktan var olmaz." Bu cümleden de anlayacağın üzere bir işi yapabilmek için o sisteme enerji girişi olması gerekiyor. Enerjiyi işe veya işi enerjiye dönüştürüyoruz. Bu dönüşüm ne yazık ki hiçbir zaman %100 verim ile gerçekleşmiyor. Lise fiziğinde sürekli ihmal ettiğimiz sürtünmeleri hatırlarsın. %100 verim alamama sebebimiz bununla alakalı. Bunun daha bilimsel terimi 'tersinmezliktir'. Doğadaki tüm süreçler tersinmezdir yani dışardan bir enerji girişi olmadan kendiliğinden tersi yönde işlemez. Örneğin, bir bardak sıcak kahve oda sıcaklığına bırakılırsa (25 °C) soğur, ısı akışı yüksek sıcaklıktan düşük sıcaklığa doğrudur bunun tersinin olması (dışardan bir enerji girişi olmadığı sürece) mümkün değildir.

Tüm Reklamları Kapat

Peki bu düzen neden böyle onu inceleyelim. Neden süreçler belli bir şekilde olmak zorunda? Neden bir buz sıcakta erir? Neden yuvarlanan bir top bir süre sonra durur? Bu durum işte entropi ile bağlı olan termodinamiğin ikinci yasası ile ilgilidir. Birinci yasanın enerjinin korunumu ile ilgili olduğunu söyledik. İkinci yasa ise bu enerjinin işe dönüşebilme kabiliyeti ile alakalıdır ve entropi[2] bu kabiliyetin bir ölçüsüdür. Örnekle gidecek olursak içten yanmalı bir motoru ele alalım. Yakıtın motor içinde yanma odası adı verilen sınırlı bir alan içinde yakılması ile oluşan basıncın, pistonu hareket ettirdiğini biliyoruz. Peki başka neler oluyor? Patlama sonucu açığa bir miktar ısı çıkıyor, oluşan basıncın bir miktarı makine elemanlarına aktarılıp titreşime neden oluyor, birbirine değen makine elemanlarının sürtünmesi ısı açığa çıkarıyor vs. yani sisteme verdiğimiz enerjinin bir kısmı işe dönüşmüyor ve geri alınamaz şekilde kaybediliyor. İşte bu kayıplar her sistem içinde küçük veya büyük mutlaka olduğu için sistemler daima minimum enerjili konuma gelirler. Ve bu minimum enerjili konumda entropileri maksimumdur. İşte ikinci yasanın bir yorumu şu şekildedir " kapalı sistemlerde entropi sürekli artar." Yani sistemler sürekli minimum enerjili konumda olacak şekilde çalışır. Sıcak bir bardak kahveyi masaya bırakırsak bir süre sonra soğur, bir cismi itersek bir süre sonra durur. Günümüzde hep karşılaştığımız bu olayların sebebi de bununla aynıdır.

Teorik olarak hesaplamaların kolaylaşması adına yaptığımız varsayımlarda enerji dönüşümünü %100 verimle alıyoruz. Bu durumda enerji iş yapabilme özelliğinin tamamını kullanmış oluyor bu durumda dahi entropi sıfır olarak hesaplanıyor. Entropinin negatif olması demek oda sıcaklığında bir bardak suyun donması, bir rüzgar gülünün rüzgar olmadan esmesi demektir. Bu nedenle entropi etrafımızdaki pek çok değişimin belirli bir yönde olmasının nedenidir ve evrenin işleyişinin temellerinden birini ifade eder.

Entropiyi geriye alamayız, her yaptığımız işte, her hareketimizde evrendeki toplam entropiyi bir miktar daha arttırıyoruz ve bir miktar enerjiyi geri alınamaz şekilde kaybediyoruz. Bir gün tüm kullanılabilir enerji yok olacak ve evren maksimum entropiye ulaşacak ve o andan itibaren artık yeni kimyasal tepkimeler olmayacak, güneşler oluşmayacak bildiğimiz ve bilmediğimiz tüm yaşamın sonu gelecek ve evren hiçbir şeyin olmadığı soğuk karanlık bir boşluk olacak. Buna 'ısıl ölüm' denir.[3] O yüzden biri sana 'Ne yapıyorsun?' diye sorarsa her zaman 'Evreni yok ediyorum.' cevabını verebilirsin.

298 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Wikipedia. Termodinamik. (9 Nisan 2022). Alındığı Tarih: 8 Temmuz 2022. Alındığı Yer: Wikipedia | Arşiv Bağlantısı
  2. Wikipedia. Entropi. (24 Haziran 2022). Alındığı Tarih: 8 Temmuz 2022. Alındığı Yer: Wikipedia | Arşiv Bağlantısı
  3. Kurzgesagt. Three Ways To Destroy The Universe. (3 Şubat 2014). Alındığı Tarih: 8 Temmuz 2022. Alındığı Yer: youtu.be | Arşiv Bağlantısı
Bu cevap, soru sahibi tarafından en iyi cevap seçilmiştir. Ancak bu, cevabın doğru olduğunu garanti etmez.
7
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Hilmi Kemal Berber
Araştırmacı

Çünkü entropi evrenin bir yasasıdır ve entropi derki herşey düzenden düzensizliği doğru gider mesela: bir kağıdı yırttığınızda kağıdı tekrar bir araya getiremezsiniz - bantlasan bile aynı düzende olmaz - evrende bu şekilde işliyor bu yüzden entropi geri alınamaz

5
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Yasin KAYALAR
Yasin KAYALAR
176K UP
Bilim ve felsefe okuru

Sebebi bunun en basit şekli ile evren dağılma halindedir ve bigbang bitmiş bir süreç değildir ve hala devam etmektedir. Bu nedenle evrenin genişlemesi ile evrende entropi sürekli tek yönlü artar. Bu durumda evrenin veya evrendeki herhangi bir sistemin entropisinin önceki durumuna getirmek için evreni bir an önceki boyutuna getirmek gerekir. Bu nedenle evrenin ve içindeki herhangi birşeyin entropi artışını tersine çevirmek mümkün değildir.

3
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
Büyük Elmas Yalanı: Aşıkları Nasıl Kandırıyorlar?
Büyük Elmas Yalanı: Aşıkları Nasıl Kandırıyorlar?
Oppenheimer Kumarı: Tek Bir Atom Bombası Dünyayı Yok Edebilir mi?
Oppenheimer Kumarı: Tek Bir Atom Bombası Dünyayı Yok Edebilir mi?
Evrendeki En Sıcak Şey, Ne Kadar Sıcak Olabilir?
Evrendeki En Sıcak Şey, Ne Kadar Sıcak Olabilir?
Büyük Deprem Nerede, Ne Zaman ve Ne Büyüklükte Olacak? | Deprem Tahmini!
Büyük Deprem Nerede, Ne Zaman ve Ne Büyüklükte Olacak? | Deprem Tahmini!
Karadeliğin İçinden Kurtulabilir miydiniz?
Karadeliğin İçinden Kurtulabilir miydiniz?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Gönder
Ekle
Soru Sor
Geri Bildirim Gönder
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close