Yeni Soru Sor
Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Sorulara Dön
2

Eğer evrendeki enerji korunuyorsa enerjinin toplam değeri hiç düşmüyorsa büyük soğuma teorisi nasıl geçerli oluyor?

422 görüntülenme
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Tüm Reklamları Kapat
2 Cevap
Doğaç Çağdaş Çelebi
Fizik okumak isteyen birisi

Çünkü evren genişliyor.

Anlamak için 10 m2 odada düzenli ısı enerjisi veren klima olsun. Sonra klima aynen kalsın ama odayı 100m2 yapalım.

Bu durumda odadaki enerji aynı kalacak ama metrekare başına düşen enerji miktarı değişecek.

Tüm Reklamları Kapat

Büyük donma da buna benzer

  • Bu fikre göre Evren'deki her şey, bir müddet sonra bir ısı eşitliğine ulaşacaktır. entropi yasasına dayanan bu fikre göre, entropi durmaksızın artmaktaysa, bir noktada artık daha fazla artamayacağı bir noktaya ulaşacaktır.
  • Evren'deki her şeyin ısısı eşitlenecek ve "ısı ölümü" denen senaryo gerçekleşmiş olacaktır. Maddeler arasında ısı ve dolayısıyla enerji transferi olamayacağı için, iş yapımı da imkânsız hale gelecektir ve böylece Evren, tamamen "donmuş" ve sıkıcı bir yapı haline dönüşecektir.
  • Bu tür bir şeyin yaşanması gerektiğini biliyoruz; çünkü teknik olarak şu anda bile bu sürecin içerisindeyiz: Bundan "sadece" birkaç trilyon yıl sonra, Evren o kadar genişlemiş olacak ki, çoktan komşularıyla birleşmiş olan Samanyolu'muzdan hiçbir uzak galaksi görünmeyecek. En sonunda, bundan 100 trilyon yıl sonra, tüm yıldız oluşumu duracak ve Evren'imiz ilk oluştuğundan beri devam eden Stelliferous Çağı sona erecek.
  • Daha sonra, Dejenere Çağı dediğimiz çağda, galaksiler de gitmiş olacak. Yıldız kalıntıları dağılacak ve kalan tüm maddeler, kara deliklerin içinde mahsur kalacak. Aslında kara delikler, bildiğimiz şekliyle Evren'de hayatta kalan son bekçiler olacak. Kara Delik Çağı olarak bilinen bu çağda, geriye sadece "normal" madde kalacak. Ama sonunda bunlar bile yok olacak.
  • Stephen Hawking, kara deliklerin parçacıklarını evrene salarak yavaş yavaş buharlaştıklarını öngördü. İlk olarak, daha küçük olan Güneş-kütleli kara delikler yok olacak. Ve sonrasındaki bir googol (10100) yıllık sürede, Hawking radyasyonu süper kütleli kara delikleri bile yok edecek.
  • Kendisinden önce gelen her şeyden çok daha uzun sürecek olan bu son Karanlık Çağ süresince hiçbir "normal" madde kalmayacak. Ve termodinamiğin ikinci yasası, bize bu zaman çerçevesinde tüm enerjinin eşit olarak dağıtılacağını söylüyor. Kozmos, mümkün olan en soğuk sıcaklık olan mutlak sıfırın hemen üzerinde, nihai dinlenme sıcaklığında durulacaktır. Buna ısı ölümü de denmektedir; çünkü bu noktada artık ısı transferi gerçekleşemez ve Evren içerisinde hiçbir iş yapılamaz. Dolayısıyla yıldızlar ve galaksiler oluşamaz, yaşam devam edemez.
Bu cevap, soru sahibi tarafından en iyi cevap seçilmiştir. Ancak bu, cevabın doğru olduğunu garanti etmez.
9
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Şahin Tutuş
Şahin Tutuş
62K UP
Elektronik teknisyeni

Olayı kronolojik olarak açıklamaya çalışayım. Büyük patlamadan sonra parçacıklar oluştu. Sonra bu hafif parçacıklardan proton gibi daha ağır parçacıklar oluştu. Enerji =kütle demek. Proton, nötron gibi ağır parçacıklar ve elektron gibi elektrik yüklü parçacıklar atom dediğimiz şeyi oluşturdu. Örneğin 1 elektronlu en hafif hidrojen oluştu.

Atomun çekirdeğini oluşturan parçacıklar güçlü nükleer kuvvet sayesinde bir araya geldi. Çekirdeğin etrafındaki elektronları tutan kuvvet ise zayıf nükleer kuvvet ile bir araya geldi. Hafif olan hidrojen gibi gazlar bir araraya gelerek ilk yıldızlar oluştu. Bu da kütleçekim kuvveti sayesinde oluştu. Daha sonra galaksiler oluştu.

Yıldızların kendi kendisine yaptığı kütleçekim kuvveti o kadar fazla ki hidrojeni parçalayıp yeni ve daha ağır elementler oluşmaya başladı. Bu şekilde helyum, magnezyum gibi bozuna bozuna gidiyor elementler. Demir elementinde özel bir şey oluyor. Demir, ne kadar baskı yaparsan yap parçalanmıyor, sıvılaşıyor. Demirin parçalanması için çok daha fazla çaba gerektiğinden dolayı evrende en çok bulunan elementlerden birisidir. Ama bunun da bir sınırı var. Demir de parçalanıyor baskı yeterli seviyeye geldiğinde. İşte ondan sonra plutonyum, uranyum, altın gibi çok daha ağır elementler meydana geliyor. Altının oluşması için gereken ortam, magnezyum gibi daha hafif bir elementin oluşması gereken ortamdan daha zor olduğu için altın nadir elementler grubuna girer.

Tüm Reklamları Kapat

Bu elementler dönüşe dönüşe giderken çekirdeklerine protonlar ekleniyor. Ama çekirdekteki protonları bir arada tutan güçlü nükleer kuvvetin de bir sınırı var. Çekirdeğin bir arada tutabileceği parçacık kütlesi sınırlı olduğu için periyodik tablodaki elementler sınırlı sayıdadır.

Elementler sınırlı olsa da yıldızlardaki kütleçekim kuvveti hala devam etmektedir. Kütleçekim kuvveti bir noktadan sonra öyle bir seviyeye gelir ki şu meşhur "ışık bile kaçamaz" dediğimiz olay gerçekleşir. Yani kara delikler oluşur.

Her ne kadar kara delik her şeyi kendine çeker denilse de kara delikten de kaçış vardır. Adı Hawking ışıması. Yeterince süre geçtiğinde kara deliğe bir kütle eklenmezse hawking ışıması ile kaybedilen kütleyle tekrar ışığın kaybedileceği kütleye geri dönülür.

Biz atomları sabit yerinde duruyor gibi düşünsek de durum böyle değildir. Atomlar da durduğu yerde dursa bile enerji kaybeder. Çernobil faciasından sonra hala yayılan radyasyon ya da tarihleme yapmak için kullandığımız karbon testleri buna örnektir. Sadece Çernobil'deki uranyumun enerjisi fazla olduğu için yayılan ışıma yüzyıllar boyunca bize zarar verecek seviyede kalır. Karbonun ışıması ise çok daha zararsızdır.

Tüm Reklamları Kapat

Enerji evrenin iş yapabilmesi için gerekli para birimidir diye düşünebiliriz. O yıldızlar, kara delikler, şu an için etrafa şuursuzca para saçmaktalar. Fakat bir gün etrafa dağılan paralar o kadar küçük miktarlara bölünecek ki (örneğin kuruş seviyesine) o parayı toplamak için gerekli bir kuvvet bulunamayacak. İstanbul'da ve Ağrı'da 5'er kuruşun olduğunu düşün. 10 kuruş için iki şehire gidip paraları toplar mıydın? Elbette bubir saçmalık. İşte evrende de o en hafif parçacıkları bir araya getirecek kuvvet bulunamayacak. Çünkü çok geniş bir alana dağılmış olacak parçacıklar. Evren genişliyor diyorduk değil mi?

Bundan sonrası spekülasyona girer. Belki de bizim büyük patlama dediğimiz şey bizden önceki evrenin dağılmış parçacıklarının bir araya gelmesiydi. Bu durumda neden iki ayrı evrenden bahsediyoruz peki? Çünkü bizden önceki evrenin fizik yasalarını oluşturan parçacık etkileşimleri ile bizim evrenimiz ve bizden sonraki evrenin parçacık etkileşimleri farklı olabilir. Bu da her 3 evrenin ayrı ayrı fizik yasaları oluşturmasına sebep olabilir. Bunlar eğlenceli düşünce deneyleri tabii ki. Bizim evrenimizin yanıbaşında belki şu an başka fizik yasalarının işlediği başka evrenler de olabilir.

Sonuç olarak enerji soğusa bile evrende hala var olacak. Ama onu toplayıp kullanmak mümkün olmayacak. Yani hala enerji ne artmış ne de azalmış olacak.

Evrenin para birimi enerjidir.

4
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
  • Dış Sitelerde Paylaş
  • Raporla
  • Mantık Hatası Bildir
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close