Bu Reklamı Kapat
Sorulara Dön
Bu soruya yönlendirilmiş başka bir sorudan geldiniz: Depremin gerçekleşeceği en erken ne zaman anlaşılabilir?
Arda Buluc
Arda Buluc Üye
3

Depremin nerede, ne zaman, ne büyüklükte olacağını tahmin etmeye yarayan bir teknoloji var mı?

Depremlerle ilgili olan yeni videoyunuzu izledim. yine güzel bir iş çıkarmışsınız, peki aklımda şöyle bir soru var. Depremi 1,2 gün önceden tahmin etmeye yarayan bir cihaz var mı? Varsa neden kullanılmıyor? Eğer yoksa teknoloji ne zaman böyle bir cihaz yapmaya mümkünat verecek?
112 görüntülenme
Depremin nerede, ne zaman, ne büyüklükte olacağını tahmin etmeye yarayan bir teknoloji var mı?
Depremin nerede, ne zaman, ne büyüklükte olacağını tahmin etmeye yarayan bir teknoloji var mı?
  • Soruyu Takip Et
  • Raporla
2 Cevap
Cevap
Ufuk Derin
Ufuk Derin Öğrenci-Okur

Modern bilim ve teknolojimiz çerçevesinde depremleri önceden tahmin etmenin hiçbir yolu bulunmamaktadır. Deprem tahmini yaptığı iddia edilen kişi ve kurumlar tamamen istatistiki yalanlara ve hilelere başvurmaktadırlar. "Tahmin" ettikleri herhangi bir şey bulunmamaktadır ve sözde tahminleri tamamen işlevsizdir. [Kaynakçadaki yazılarda kapsamlı analizler mevcut.]

Depremlerin uzun zaman dilimlerinde (10, 20, 30 yıl gibi) geniş coğrafi bölgeler ve fay hatları üzerinde yaşanma olasılığını çeşitli istatistiki yöntemlerle hesaplayabilirsiniz: Örneğin, tüm Marmara'yı, özellikle de İstanbul'u etkilemesi beklenen "Büyük İstanbul Depremi" ile ilgili 2000'li yıllarda yapılan hesaplar, 2030 yılından önce burada büyük (7 civarında) bir deprem gerçekleşme ihtimalinin %70 civarında olduğunu göstermekteydi. Ancak depremlerin birkaç gün veya 1-2 hafta gibi kısa zaman dilimleri içerisinde meydana gelme ihtimaline yönelik herhangi bir yöntem bulunmuyor. Eğer olsaydı, depremler yaşanmadan önce halk uyarılabilir ve depremlerin etkisi büyük oranda durdurulabilirdi.

Bu Reklamı Kapat

Şu anda "deprem tahmini"ne en yakın yöntem, depremin asıl hasarı veren S dalgaları (yüzey dalgaları) yüzeye ulaşmadan birkaç saniye önce yüzeye ulaşan P dalgaları (gövde dalgaları) tespit edildiği anda uyarı sistemini devreye sokmaktır. P dalgaları saniyede 1-14 kilometre hızla, S dalgaları ise saniyede 1-8 kilometre hızla ilerler; dolayısıyla depremin derinliğine bağlı olarak iki dalga türü arasında ortalamada 3-5 saniye kadar fark olabilir; bu fark kimi zaman 10 saniyeye kadar çıkabilir. Bu da, kimi zaman insanların hayatlarını kurtarmak için gereken süreyi tanır. Ama bunun ötesinde, depremleri bundan daha erken tahmin etmenin hiçbir bilimsel yolu yoktur. [Tahmin de sayılmaz, deprem çoktan başlamış oluyor.]

142 görüntülenme

Kaynaklar

  1. Ç. M. Bakırcı. Depremleri Önceden Tahmin Etmek Mümkün Mü?. (26 Eylül 2019). Alındığı Tarih: 1 Kasım 2020. Alındığı Yer: Evrim Ağacı | Arşiv Bağlantısı
  2. S. Atdağ. Dyson Lin Gibi Kişiler, Depremleri Nasıl Önceden Tahmin Edebiliyorlar?. (27 Ocak 2020). Alındığı Tarih: 1 Kasım 2020. Alındığı Yer: Evrim Ağacı | Arşiv Bağlantısı
1
  • Raporla
Cevap
Orkun Yıldırım Yıldırım
Orkun Yıldırım Yıldırım Bilimsever, Jeofizik Müh., Değerleme Uzm.
Orijinal Soru: Deprem en fazla ne kadar süre önceden fark edilebilir?

Merhaba,

Dünya üzerinde depremi önceden belirleyebilen bir teknoloji henüz yok. Buna yönelik yapılan bilimsel çalışmaların hiçbiri bilimsel camiada doğrulanamamıştır. Depremleri tahmin edebilmek için konumunu, aletsel büyüklüğünü ve gün ile saatini belirlemek gerekiyor. Üçünün de belirlenebildiği bir durumda deprem tahmininin yapılabildiği kabul edilebilir. Deprem tahmini yaptıklarını iddia edenlerin bu üç veriyi de doğru bir şekilde belirleyememektedirler.

Bu Reklamı Kapat

Geçmişten bugüne birçok araştırma yapılmıştır bu konuda. Öncü depremler, hayvan davranışları, dalga hızlarındaki değişim, Radon gazı ölçümleri vb. bir çok gösterge incelenmiş ancak hiçbirinin tutarlı bir yöntem olmadığı görülmüştür. Bazı sismologlara göre yer kürenin sofistike yapısı sebebi ile depremin önceden kestirilmesi mümkün olmayıp bazılarına göre ise teknoloji henüz bunu mümkün kılmamaktadır. Hava olaylarının depremler ile korelasyonunu gösteren hiçbir bilgi bulunmamaktadır.

Depremlerin önceden belirlenmesi çok kısa süreler yani saniyeler içerisinde yapılabilmektedir. Bu da ancak doğalgaz sistemlerinin kapatılması gibi güvenlik önlemlerini tetiklemektedir. Deprem olduktan sonra ilk olarak P ve S dalgaları, sonrasında da asıl hasarı veren Rayleigh ve Love dalgaları oluşmaktadır. Deprem odağı ne kadar uzaksa, P ve S dalgaları ile Rayleigh ve Love dalgalarının arasındaki mesafe de artmaktadır. Sistemler ilk olarak P ve S dalglarını aldıktan sonra birkaç saniye veya dakikalar içerisinde uyarı yapabiliyor.

Patent alması da aletin bilimsel camiada kabul gördüğü anlamına gelmiyor. Bilimsel yöntemlerden geçmesi ve ispatlanabilir olması gerekmektedir.[1][1][1][2][3]

Kaynaklar

  1. USGS. Can You Predict Earthquakes?. Alındığı Tarih: 2 Mart 2022. Alındığı Yer: https://www.usgs.gov/faqs/can-you-predict-earthquakes#:~:text=No.,time%20in%20the%20foreseeable%20future. | Arşiv Bağlantısı
  2. Wikipedia. Earthquake Prediction. Alındığı Tarih: 2 Mart 2022. Alındığı Yer: https://en.wikipedia.org/wiki/Earthquake_prediction | Arşiv Bağlantısı
  3. Sabrina Stierwalt. Can We Predict Earthquakes At All?. Alındığı Tarih: 2 Mart 2022. Alındığı Yer: https://www.scientificamerican.com/article/can-we-predict-earthquakes-at-all1/ | Arşiv Bağlantısı
1
  • Raporla
Daha Fazla Cevap Göster
Cevap Ver
İlginizi Çekebilecek Sorular
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Sorulara Dön
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nda reklamları 2 şekilde kapatabilirsiniz:

  1. Ücretsiz üye girişi yapmak: Sitedeki reklamların %50 kadarını kapatmak için ücretsiz bir Evrim Ağacı üyeliği açmanız ve sitemizi/uygulamamızı kullanmanız yeterli!

  2. Maddi destekçilerimiz arasına katılmak: Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Önizleme
Görseli Kaydet
Sıfırla
Vazgeç
Ara
Alıntı Ekle
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, fark edildiğinde ufku genişleten tespitler içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Formu olabildiğince eksiksiz doldurun.
Girdiğiniz sözün/alıntının kaynağı ne kadar açıksa o kadar iyi. Açıklama kısmına kitabın sayfa sayısını veya filmin saat/dakika/saniye bilgisini girebilirsiniz.
2
Anonimden kaçının.
Bazı sözler/alıntılar anonim olabilir. Fakat sözün anonimliğini doğrulamaksızın, bilmediğiniz her söze/alıntıya anonim yazmayın. Bu tür girdiler silinebilir.
3
Kaynağı araştırın ve sorgulayın.
Sayısız söz/alıntı, gerçekte o sözü hiçbir zaman söylememiş/yazmamış kişilere, hatalı bir şekilde atfediliyor. Paylaşımınızın site geneline yayılabilmesi için kaliteli kaynaklar kullanın ve kaynaklarınızı sorgulayın.
4
Ofansif ve entelektüel düşünceden uzak sözler yasaktır.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
5
Sözlerinizi tırnak (") içine almayın.
Sistemimiz formatı otomatik olarak ayarlayacaktır.
Gönder
Bu Eseri Neden Tavsiye Ediyorsun?
Aşağıdaki kutuya, isimli neden tavsiye ettiğini girebilirsin. Ne kadar detaylı ve kapsamlı bir analiz yaparsan, bu eseri [OKUMAK/İZLEMEK] isteyenleri o kadar doğru ve fazla bilgilendirmiş olacaksın. Tavsiyenin faydalı bulunması halinde Evrim Ağacı kullanıcılarından daha fazla UP kazanman mümkün olacak. Tavsiyenin sadece negatif içerikte olamayacağını, eğer bu sistemi kullanıyorsan tavsiye ettiğin içeriğin pozitif taraflarından bahsetmek zorunda olduğunu lütfen unutma. Yapıcı eleştiri hakkında daha fazla bilgi almak için burayı okuyabilirsin.
Tavsiye Et