Bizi tanımlayan şey sadece sınav sonuçları değilse yeteneklerimizi nasıl daha somut bir biçimde ortaya koyabiliriz?

Elbette değil. Hayatta insanı tanımlayan şey yalnızca sınav sonuçları ya da okul ortalamaları değildir. Ben çok iyi okullardan mezun olup iki cümleyi bir araya getiremeyen, kendini ifade etmekte zorlanan birçok insan tanıdım. Aynı şekilde akademik olarak çok parlak görünmeyip, tutkuyla sarıldığı alanlarda büyük işler başaran insanlarla da karşılaştım.

Biz de kuzumla onlardan ikisiyiz belki. Öğrencilik yıllarımızda notlarımız çoğu zaman sadece dersleri geçebilecek seviyedeydi. Ama sevdiğimiz, merak ettiğimiz ve kendimizi ait hissettiğimiz alanlarda çalışmaktan hiç vazgeçmedik.

Kızım misal, hiç parlak bir ortalamaya sahip değildi ama İTÜ Matematik Mühendisliği’ni kazandı. Üniversite boyunca çalıştı, mücadele etti; yüksek bir ortalamayla değil, emeğiyle ve sabrıyla mezun oldu. Bugün ise yapay zekâ ve Mars araştırmaları üzerine yürüttüğü özgün projelerle uluslararası düzeyde dikkat çeken çalışmaların içinde yer alıyor. Akademik ortalaması belki birçok kişinin başarı ölçütü olarak gördüğü seviyelerde değildi ama ortaya koyduğu emek, merak ve üretim sayesinde dünyanın en prestijli üniversitelerinden kabul alabilecek bir noktaya geldi.

Bu yüzden bir insanın potansiyelini tek bir sınav sonucu ya da birkaç rakamla ölçmek “en çok da kendimden örnekle” bana hep eksik gelmiştir. Bazen insanın gerçek hikâyesi not çizelgesinde değil; merakında, azminde ve yıllar boyunca vazgeçmeden yürüdüğü yolda saklıdır.

Hele ki bizim eğitim sistemimizde…

Eğer mesele yalnızca sınav sonuçları değilse bu durumda yeteneklerimizi keşfedebileceğimiz koşulları hazırlamamız gerekir. İnsan kendini daracık bir odada tanıyamaz keşfedemez farklı şeylere dokunmadan neye yatkın olduğunu bilemez bilemeyecektir. Denemek, yanılmak, üretmek, sorumluluk almak bir işin veya hobinin ucundan tutmak… Yetenek dediğimiz ancak temas edebileceğimiz yerde ortaya çıkar. Kendine alan açtıkça insan ve de merakını takip ettiğinde bir işin içine gerçekten girdiğinde neye yatkın olduğunu görecektir. Yani yetenek, kâğıtta değil deneyimde, çabada, sahada kendini belli eder.

Size kesinlikle katılıyorum öncelikle.

İnsanların, diğer kişilerin bilgisini anlamak için kullandıkları tek somut kanıtın sınavlar olması üzücü ve bir o kadar da mantıksız.

Çünkü sınavlar insanların başarısını kesinlikle “budur” olarak doğru gösteremez. En fazla çalışıp çalışmadığını gösterir.

Peki ya bilgili olduğumu sınavlar dışında nerede kanıtlayabilirim?

İşte tam da bu noktada devreye başkalarının ne düşündüğünü önemsememek geliyor. 

Size bir örnek vereyim:

Bir şeyin doğruluğu, insanların ona inanıp inanmamasına bağlı değildir         

-Carl Sagan

En azından ben sizin gibi düşündüğümde aklıma bu sözü getiriyorum.

Ama eğer diyorsanız ki: Ben bir yerlerde kendimi kanıtlamak istiyorum.

Size şunu önerebilirim:

(1)Neyden Hoşlandığınızı Bulun.

(2)Bu doğrultuda neler yapabilirsiniz araştırın.

(3)Bunu hobiden hayat felsefesine yükseltin.

(4)Bu doğrultuda neler yapabileceğinizi araştırdıktan sonra çıkan sonuçlar arasından seçin.

(5)Seçtiğiniz eylemi gerçekleştirin.

Umarım yardımcı olabilöişimdir.