Evrim Ağacı Logo Evrim AğacıSoru & Cevap
Evrim Ağacı Soru & Cevap
Reklamı Kapat
Puan Ver
0
Puan Ver

Aldatma amacı gütmeyen yalanın felsefe içinde bir yeri var mı? Varsa yalanı metodik olarak nasıl kullanmalıyız?

1
Yaïr Yalom 0
Teşekkür
Hatırla
Takip
Paylaş
Reklamı Kapat
1 Cevap

Aldatma amacı içermeyen yalan tanımı gereği yoktur çünkü yalan söylemek, birini yanıltma amacıyla, bilinçli olarak gerçeği söylememe durumu. Fakat yalanın ahlaken doğru ya da izin verilebilir olduğu durumlar vardır. Bizim diğerlerine karşı birtakım yükümlülüklerimiz var, bu yükümlülükler bazen yalan söylememizi gerektirebilir. En basit örnek olarak, diyelim, sokakta eşcinsel bir arkadaşınızla yürüyorsunuz akşam vakti, bir grup genç de sokağın köşesinde oturuyor. Siz yanlarından geçerken sizi durduruyorlar ve arkadaşınızın eşcinsel olup olmadığını soruyorlar, eğer bu soruya olumlu yanıt verirseniz ona fiziksel olarak zarar vereceklerini anlıyorsunuz. Bu durumda ahlaki olan, arkadaşınıza zarar gelmesini önlemek için onlara yalan söylemek, arkadaşınızın düzcinsel olduğuna ikna etmeye çalışmaktır. Sanıyorum bu örnek sezgisel olarak epey açık ve doğru görünüyordur.

Tıpkı bu örnekteki gibi, bazı durumlarda yalan söylemenin *ahlaki bir zorunluluk olduğu* vakidir. Her ne kadar yalan söylemenin, normal şartlar altında, ahlaken kınanabilir bir davranış olduğu doğruysa da, hangi durumlarda izin verilebilir olduğu sezgisel olarak bilinebilir. Daha sistematik olarak, bizim ahlaki yükümlülüklerimizden daha önemli olanları yerine getirmemiz için yalan söylemek gerekiyorsa yalan burada bir araç olarak kullanılabilir. Başkasının bedensel ve zihinsel bütünlüğünü korumanın, onun haklarının ihlal edilmesini engellemenin tek yolu yalan söylemekse, yukarıdaki örnekte olduğu gibi, bu durumlarda yalanın her zaman izin verilebilir olduğu söylenebilir.

(Bu yükümlülükler için benim Ahlak Felsefesine Giriş yazımda deontoloji kısmına bakılabilir)

Puan Ver
0
Puan Ver
Teşekkür
Paylaş
0

Kaynaklar

  • Yazar Yok. Ahlak Felsefesine Giriş: Neye Göre, Kime Göre. (19 Haziran 2019). Alındığı Tarih: 19 Haziran 2019. Alındığı Yer: Bağlantı | Arşiv Bağlantısı
Cevap Ver
Bu soruya cevap vermek için lütfen
Evrim Ağacı Soru & Cevap Platformu, Türkiye'deki bilimseverler tarafından kolektif ve öz denetime dayalı bir şekilde sürdürülen, özgür bir ortamdır. Evrim Ağacı tarafından yayınlanan makalelerin aksine, bu platforma girilen soru ve cevapların içeriği veya gerçek/doğru olup olmadıkları Evrim Ağacı yönetimi tarafından denetlenmemektedir. Evrim Ağacı, bu platformda yayınlanan cevapları herhangi bir şekilde desteklememekte veya doğruluğunu garanti etmemektedir. Doğru olmadığını düşündüğünüz cevapları, size sunulan denetim araçlarıyla işaretleyebilir, daha doğru olan cevapları kaynaklarıyla girebilir ve oylama araçlarıyla platformun daha güvenilir bir ortama evrimleşmesine katkı sağlayabilirsiniz.
Reklamı Kapat
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Eğer zihninize egzersiz yaptırırsanız, tıpkı bedeninize yaptırdığınızda olduğu gibi o da acıkacaktır.”
Louisa May Alcott
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol