Kuzgunlar da Maymunlar Kadar İyi Plan Yapabiliyor!

Farklı Hayvanların Zekasını Kıyaslamak Zor Olsa da, Kuzgun Zekası Gerçekten Sıra Dışı!

Kuzgunlar da Maymunlar Kadar İyi Plan Yapabiliyor!
Yazar Curiosity Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı  AltayKenger Podcast Seslendirmeni Altay Kenger
3 dakika
3,062 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat

Muhtemelen kuzgunların ne kadar zeki olduğunu duymuşsunuzdur. Laboratuvarda, yiyecek elde etmek için oldukça kompleks görevleri yerine getirmeyi başarabilir, evcil hayvanlar olarak ise, insan konuşmasını bir papağan kadar iyi taklit edebilirler. Güncel araştırmalar ise kuzgunların farkında olduğunuzdan çok daha zeki olduklarını gösteriyor. İş önceden plan yapmaya geldiğinde, kuzgunlar, insanların en yakın akrabası olan maymunlar kadar, hatta bazı durumlarda daha iyi bir performans sergilemekte. 

Bir Kuzgun Asla Unutmaz!

Kuzgunlar; karga, alakarga, saksağan ve göknar kargası gibi kuşları içeren kargagiller familyasının bir üyesidir. Bu kuşların her biri tam bir zeka küpü olduğunu ispatlamıştır. Kargalar yıllar boyunca yüzünüzü, göknar kargaları ise yiyecek sakladıkları binlerce farklı yeri hatırlayabilir. Biz muhtemelen aynı şeyleri yapmakta sorun yaşardık.

Kuzgunlar, birçok karmaşık adımdan oluşan, ipe bağlı yemi almak üzerine tasarlanmış bulmacaları kolaylıkla ilk denemede çözebilmekteler. Ayrıca biyologların yuvalarına tırmanmalarını engellemek için onlara taş fırlatmış, kunduz leşlerinin yanında ölü taklidi yaparak diğer kuşları besinlerinin yanından korkutup kaçırmıştır.

Reklamı Kapat

2017 yılının Temmuz ayında Science dergisinde yayımlanan bir çalışmada, araştırmacılar kuzgunların da önceden plan yapabildiğini gösterdi. Bu, daha önce sadece insanlar ve büyük insansı maymunlarda gözlemlenmiş bir beceri. Araştırmacılar ilk deneylerinde, kuzgunları içinde ödül olarak yiyecek bulacakları bir kutuyu açmak amacıyla alet kullanmaları için eğittiler. Sonrasında, kuzgunları bu alet olmadan kutuyla yalnız bıraktılar ve kutuyu kafesin içinden çıkarmadan önce biraz beklediler. Bir saat sonra, kuzgunlara aletin yanı sıra türlü nesneler verdiler. Kutunun ortamda olmayışına rağmen neredeyse bütün kuzgunlar doğru aleti seçmeyi başardı ve 15 dakika sonra geri verilen kutuyu başarıyla açtı. Kuzgunlar alet kullanımı konusunda bir primatın becerisine sahip olmasalar da bu durumda bir maymun ile eşit düzeyde başarı gösterdiler.

Daha sonra, araştırmacılar takas ve öngörü ile ilgili iki deney gerçekleştirdiler. Kuzgunlara, daha sonra ödül için takas edebilecekleri bir nesne verildiğinde takası planlamakta maymunlardan daha hassas davrandılar. Öngörü deneyinde, kuzgunlara içinde kutu açmak için kullandıkları aletin yanı sıra farklı nesneler ve hazır bir ödül verdiler. Kuzgunlar genellikle kutu açmak için kullandıkları aleti almayı tercih ettiler çünkü bu onları kutunun içindeki ödüle götürüyordu. Bu durum, maymunlara rakip olabilecek seviyede bir kendine hakim olabilme becerisine işaret ediyor. Biz insanlarınkine rakip olabileceği kesin.

Kuşlar ve Maymunlar, Elmayla Armut Gibi...

Bilim insanları; primat türlerinin bir zamanlar insanlara özgü olduğu düşünülen, karmaşık görevleri yerine getirmesini mantıklı buluyorlar. Evrimleşme sürecimiz çoğunlukla paraleldi ve yakın zamanlı sayılabilecek bir ataya sahibiz. Bu yüzden beyinlerimizin bir çok ortak noktası var. Ancak, insanlarla büyük insansı maymunlar arasındaki son ortak ata yaklaşık yedi milyon yıl önce yaşamışken, kuzgunlar ve büyük insansı maymunların son atası 300 milyon yıldan daha uzun bir süre önce yaşadı. Bu durum, beyin gücünün bu ileri düzey yeteneklerinin, kuşlarda ve maymunlarda ayrı olarak evrimleştiğini gösteriyor olabilir.

Dahası, bu bulgular kuşların beyni konusunda anlayışımızın yeni gelişmekte olduğunu da göstermektedir. Örneğin, bir ayna karşısında kendimizi tanıyabilmek için neokortekse ihtiyacımız olduğunu düşünüyorduk. Neokorteks; memelilere özgü, dörtte birini oluşturduğu insan beyninin en dışındaki, kırışık doku tabakasıdır. Ancak, neokorteksleri olmamasına rağmen saksağanlar da kendilerini ayna karşısında tanıyabilir. Eğer kuşlar üst düzey düşünmeyi primat atalarımızdan bağımsız olarak geliştirdiyse, zekaları hakkında yorum yaparken beyinlerini insan beyniyle karşılaştırmak, bir çitanın hızını ne kadar hızlı yüzdüğüne göre değerlendirmek kadar yanlış olur. 

Teşekkür: Bu yazının çevirisini mümkün kılan Ayça İrem Küpeli'ye teşekkür ederiz.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 13
  • Muhteşem! 7
  • İnanılmaz 5
  • Bilim Budur! 2
  • Merak Uyandırıcı! 2
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 1
  • Güldürdü 1
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Curiosity | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 26/09/2021 10:42:34 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/5271

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Endokrin Sistemi Hastalıkları
Coğrafya
Fizik
Bilgisayar
Deri
Astronot
Ağaç
Önlem
Küresel Isınma
İlaç
Çeviri
Saç
Albert Einstein
Modern
Genom
Nöron Hücresi
Periyodik Cetvel
Ortak Ata
Virüsler
Genetik Mühendisliği
Matematik
Biyokimya
Kırmızı
Evrimsel Tarih
Bitkiler
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın