Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Karabaş martı (Chroicocephalus ridibundus)

Karabaş martı (Chroicocephalus ridibundus)
Tavsiye Makale
Reklamı Kapat

Bu içerik, Evrim Ağacı'nın Yaşam Ağacı projesinin bir parçası olarak hazırlanmıştır. Yaşam Ağacı projesinin amacı, başta Türkiye'de bulunan türleri, Türkiye'deki doğa gözlemcilerimizin özgün fotoğraf ve video içerikleri ışığında, evrimsel akrabalık ilişkilerine uygun bir şekilde filogenetik bir ağaç üzerinde kategorize etmek, nihayetinde ise Dünya'daki tüm türleri yavaş yavaş Yaşam Ağacı'na eklemektir.

Karabaş martı
  • Bilimsel Adı Chroicocephalus ridibundus
  • Halk Arasındaki Türkçe Adı Karabaş martı
  • Halk Arasındaki İngilizce Adı Black-headed gull
Taksonomi
  • Bu yazı, Evrim Ağacı'nın tür gözlemleri ve türlere dair bilgileri barındıran Yaşam Ağacı projesinin bir parçası olarak hazırlanmıştır.
Karabaş martı.
Karabaş martı.
Pedram Türkoğlu

Gözlem Bilgileri

Zonguldak'ta deniz kuşlarını gözlemlerken Evrim Ağacı olarak fotoğrafladığımız karabaş martı (Chroicocephalus ridibundus).

Kanat üzerindeki koyu lekelerden henüz yavru olduğu anlaşılıyor.
Kanat üzerindeki koyu lekelerden henüz yavru olduğu anlaşılıyor.
Pedram Türkoğlu

Tanım ve Genel Bilgiler

Gözlerinin üzerindeki özelleşmiş bezler (supraorbital gland) sayesinde kandaki tuz konsantrasyonunu dengelerler. Bu sayede birçok deniz kuşu gibi martılar da tuzlu su içebilirler. Üreme dönemi olan yaz aylarında kafasındaki tüyler siyah renkte çıktığından ismi öyle anılır. Kış dönemi ise karakteristik olarak siyah bir kulak lekesi olarak bulunur. Ancak bu genel bilgiye istinaden, İstanbul gibi bazı bölgelerde yaşayan bireylerde kafa tüylerinin kararması Ocak ayı itibari ile başlayabilir. Yani yaz tüylerine bürünmeyi Ocak ayında başlayabilirler. Böylece Şubat ve Ocak gibi kış mevsiminde dahi kafa tüyleri tamamen siyahlaşan bireyleri görmek mümkündür. Gençlerin kanatları üzerindeki siyah ve koyu lekeler daha çoktur. Erişkinler ise daha beyazdır. Sadece kanat uçlarında ufak siyahlık kalır. En büyük türü 1.5 metre, en küçük türü ise yarım metre civarındadır. İstanbul'da simit attığınız martı türleri genelde bu arkadaşlardır. 

Homojen beyaz renginden yetişkin olduğu anlaşılıyor.
Homojen beyaz renginden yetişkin olduğu anlaşılıyor.
Pedram Türkoğlu

Evrimsel Tarih ve Taksonomi

Eskiden Larus cinsi olarak bilinen yaygın martı taksonundayken; son çalışmalarla yeni cinse atandı.

Siyah kulak lekeleri kış postunda belirgin iken; yaz postunda kafa tüylerinin tamamı siyah olacak.
Siyah kulak lekeleri kış postunda belirgin iken; yaz postunda kafa tüylerinin tamamı siyah olacak.
Pedram Türkoğlu

Ekolojik Dağılım ve Habitat

Antarktika dahil her kıtada en az 1 türü bulunur. Her zaman deniz/okyanus kıyılarında yaşamazlar. Birçok türü denizlerden uzak, kara içlerindeki su ekositemlerinde yaşamını sürdürür.

Gün batımında fotoğrafladığımız bir sanatsal kare.
Gün batımında fotoğrafladığımız bir sanatsal kare.
Pedram Türkoğlu

Davranış ve Etoloji

Ayakları ile yağmur benzeri ses çıkartarak soluncanları toprak altından dışarı çıkartabilirler. Ekmek kırıntılarını balıklara yem olarak kullanabilirler. Genelde besinlerini diğer hayvanlardan çalarlar. Tek eşli olan nadir kuşlardandırlar. Nadiren çok eşlilik görülür. Birçok hayvan gibi bazıları gerektiğinde yamyamlık (kanibalizm) yapabilir.

Diyet ve Metabolizma

En büyük avcıları, kartallar gibi diğer yırtıcı kuşlardır.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • Lars Svensson & Peter J. Grant, et al. (2020). Collins Bird Guide. ISBN: 0-00-219728-6. Yayınevi: HarperCollins.
  • OKP. Seagull Facts. (05 Mart 2020). Alındığı Tarih: 05 Mart 2020. Alındığı Yer: One Kind Planet | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 24/10/2020 12:59:51 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/5264

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Instagram
Zooloji
Anne
Aşılar
Cinsellik Araştırmaları
Diyet
Şiddet
Sinir Sistemi
Öğrenme Alanı
Hayvan Davranışları
Küresel Salgın
Sürüngen
Ortak Ata
Ölüm
Neandertal
Atmosfer
Olasılık
Fotoğraf
Kök Hücre
İnsanlık
Oyun Teorisi
Şempanze
Cinsiyet
Dünya
Genel Görelilik
Kozmik Mikrodalga Arkaplan Işıması (Cmb)
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Belli bir zaman ve mekandaki ahlak nedir? Çoğunluğun o zamanda ve mekanda sevdiği neyse odur.”
Alfred North Whitehead
Geri Bildirim Gönder