Gece Modu

Bu yazı, Evrim Ağacı'na ait, özgün bir içeriktir. Konu akışı, anlatım ve detaylar, Evrim Ağacı yazarı/yazarları tarafından hazırlanmış ve/veya derlenmiştir. Bu içerik için kullanılan kaynaklar, yazının sonunda gösterilmiştir. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Bizler için "kanser-geçirmez" olmak henüz sadece bir hayal; ancak çıplak kör fareler için bu, sıradan bir gerçek. Kansere karşı doğal bir dirençleri olduğu uzun bir süredir bilinen çıplak kör farelerin bu özelliklerini nasıl kazandıklarına dair sır perdesi yeni yapılan araştırmalarla aralanmaya başladı.

Araştırmaya göre çıplak kör fareler, bu dirençlerinden ötürü hyaluronan isimli bir kimyasala teşekkür borçlular. Bu kimyasal yapısal olarak bir şekerdir (daha isabetli olarak, sülfatlanmamış bir glikosaminoglikandır); hücreler ile dokuların birbirlerine yapışık olarak kalmasını sağlar ve derinin elastik olabilmesini sağlar (bunu aklınızda tutunuz). İnsan gibi diğer hayvan türlerinde de bu kimyasal bulunur; ancak çıplak kör farelerde hyaluronan uzun zincirler halinde üretilir. Ne kadar uzunsa, o kadar direnç kazanılmaktadır. Kıyaslama yapmak gerekirse, bize göre tam 5 kat uzun üretirler! Bu zincirler hücreler etrafında kafesler oluştururlar ve bu sayede hücrelerin kontrolsüz bölünmesine, dolayısıyla da kansere engel olurlar. Yapılan araştırmalarda, hyaluronan üretemeyen çıplak kör farelerin de kanser olabildikleri tespit edilmiştir.

Bilim insanları, çıplak kör farelerin bu şekilde yüksek miktarda hyalurnan üretebilmelerinin nedeninin, evrimleştirdikleri esnek derilerinin bir yan ürünü olduğunu öneriyor. Kıllara sahip olmamalarından ötürü, tüneller kazarken derileri yüksek miktarda strese maruz kalmaktadır. Bu sebeple, esnek bir deriye sahip olmaksızın, kendilerini yaralamadan hayatta kalmaları mümkün olamazdı. Bu evrimsel seçilim baskısı sebebiyle daha fazla ve uzun hyaluronan kimyasalı üretenler seçildiler ve bu da onlara nesiller içerisinde kanser direnci kazandırdı.

Hyaluronan haricinde diğer mekanizmalar da bu sürece katkı sağlamış olabilir. Çıplak kör farelerin genetik yapısı üzerinde yapılan çalışmalar, kanserle ilişkili bazı genlerinin diğer omurgalılardan farklı olduğunu ortaya koydu. Londra Üniversitesi'nden Chris Faulkes konuyla ilgili şunları söylüyor:

Bu tamamen farklı ve tuhaf organizmaya bakarak memeliler içerisinde uygulayabileceğimiz yeni mekanizmalar buluyoruz. Bu muhteşem şeylerin bazılarını anlamak, insan sağlığı konusunda geniş uygulamalar yaratabilir. Bir gün, hayvanlardaki harika özellikler insan genlerine aktarılabilmesi mümkün olacak. Ancak bunun karşılığında hepimiz çıplak kör fareler gibi gözükmek zorunda kalabiliriz.
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • 1
  • 1
  • 1
  • 0
  • 0
  • 2
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 0
  • 2
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • E. Callaway. Simple Molecule Prevents Mole Rats From Getting Cancer. (2013, Haziran 19). Alındığı Tarih: 24 Mayıs 2019. Alındığı Yer: Nature
  • D. Chow. Immune To Cancer: Naked Mole Rats Reveal Their Secret. (2013, Haziran 19). Alındığı Tarih: 24 Mayıs 2019. Alındığı Yer: Live Science
  • R. Hooper. Naked Mole Rats Reveal Why They Are Immune To Cancer. (2013, Haziran 19). Alındığı Tarih: 24 Mayıs 2019. Alındığı Yer: New Scientist

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 16/09/2019 04:11:52 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1267

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Soru Sorun!
Öğrenmeye Devam Edin!
Evrim Ağacı %100 okur destekli bir bilim platformudur. Maddi destekte bulunarak Türkiye'de modern bilimin gelişmesine güç katmak ister misiniz?
Destek Ol
Gizle
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Sizi harekete geçirenin ne olduğunu bulun. Çünkü dünyanın, harekete geçen insanlara ihtiyacı var.”
Howard Thurman
Geri Bildirim Gönder