Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Kanser Hücreleri Yönlerini Nasıl Buluyor?

Kanser Hücreleri Yönlerini Nasıl Buluyor?
Tavsiye Makale
Reklamı Kapat

Bu yazı, Phys.org isimli kaynaktan birebir çevrilmiştir. Çevirmen tarafından, metin içerisinde (varsa) açıkça belirtilen kısımlar haricinde, herhangi bir ekleme, çıkarma veya değişiklik yapılmamıştır. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Duke Üniversitesi’ndeki araştırmacılar kanser, Parkinson ve ALS hastalıklarının tedavisinde yeni ufuklar açabilecek hücre yüzeyinde bulunan bir gezici keşif sistemi keşfetti. Üzerinde çalışılan nematot solucanlarının hücreleri normal doku sınırlarının dışına çıkıp diğer doku ve organların içine girebilirler. Bu, embriyonik gelişim ve yara iyileşmesinden yeni kan damarı oluşumuna kadar değişen birçok normal gelişim süreci için kritik bir adımdır. 

Hücrelerin kaynak aldıkları yerden kontrolsüz olarak yayıldığı ve diğer vücut kısımlarında tümörler oluşturduğu metastatik kanser olgusunda olduğu gibi bazen bu süreç yolunda gitmez. Duke Üniversitesi Biyoloji bölümünden Doç. Dr. David Sherwood şöyle söylüyor:

Hücre yayılımı, kanserin ilerleyişinde kritik olmasına rağmen en az anlaşılmış olan yönlerden biridir.

Sherwood, C. elegans olarak bilinen 1 milimetrelik solucanlar kullanarak hücre yayılımını kontrol eden moleküler mekanizmaları araştıran bir ekibi yönetiyor. C. elegans gelişimindeki bir noktada, "çapa hücresi" adı verilen özelleşmiş bir hücre, solucanın rahmiyle vulvasını ayıran ve üreme kanalına açılan yoğun ve kağıt benzeri bir zarı deliyor. Çapa hücreleri göremediklerinden dolayı nereye doğru yayılacaklarını bilmek için bir sinyale ihtiyaç duyuyorlar. 2009 yılında yapılan bir araştırmada Sherwood ve meslektaşları netrin denilen bir hücre dışı başlatma işareti buldular. "Netrin" isimli molekül, çapa hücresini doğru yönde yayılım göstermesi için yönlendiriyordu.

Journal of Cell Biology dergisinde yer alan yeni bir çalışmada, ekip yayılıcı hücrelerin üzerindeki reseptörlerin hücre zarının etrafında nasıl dolaştığını ve hücreyi doğru adrese götüren kayıp netrin sinyalini nasıl avladığını gösterdi. Araştırmacılar C.elegans çapa hücrelerinin yayılımı esnasındaki yavaş hareketlerini zaman aralıklı filmlerini çekmek için güçlü bir mikroskoba bağlı bir video kamera kullandılar. 

Zaman aralıkları analizleri, netrin üretimi bloke olduğu zaman çapa hücreleri yüzeyindeki netrin reseptörleri periyodik olarak kümelenip dağıldığını ve hücre zarının başka bir bölgesinde yeniden birleştiğini gösteriyor. Reseptörler, her yeni noktada ortaya çıkan aktin filament (hücrenin şekil değiştirmesine yardım eden ve yayılıcı çıkıntılar oluşturan ince esnek lifler) parçaları boyunca kümeleniyordu. Sherwood şöyle söylüyor:

Bu kısmen bir füze tespit sistemine benziyor.

Hücrenin tümünün dönmesi yerine, hücrenin reseptörleri sinyali alana kadar hücrenin çevresinde dönerler. Reseptörler, netrin sinyalinin yerini belirlediğinde hücre zarının sinyal kaynağına en yakın bölgesinde stabilize olurlar. Bu buluşlar, hücrenin navigasyon sisteminin nasıl çalıştığıyla ilgili onlarca yıllık görüşleri yeniden belirledi. Sherwood şöyle söylüyor:

Hücreler pasif olarak netrin sinyalini cevaplamakla kalmıyor; sinyali aktif olarak arıyorlar.

Netrinin ölümcül kanserlerdeki hücre yayılımını desteklediğinin fark edilmesinden sonra bu buluş yeni tedavi stratejilerinin geliştirilmesine öncülük edebilir. Hücrenin netrin saptama sistemiyle oynamak örneğin kanser hücrelerinin kan akışına veya lenf sistemine ulaşmasını önleyebilir ve onların başka dokulara yayılmalarını (metastaz) durdurabilir ve tüm vücuda dağılmaları önlenebilir. Sherwood şöyle söylüyor:

Daha sonra yapmaya hazırlandığımız şeylerden biri ortaklarımızla ilaç tabloları hazırlamak ve yayılım sırasındaki saptama sistemini engelleyip engelleyemeyeceğimizi görmek.

Bilim insanları yıllardır netrinin sinir hücrelerine rehberlik edip onları geliştirerek beyin ve sinir sisteminin aralarındaki bağlantıyı oluşturmada anahtar rol oynadığını biliyordu. Bu da, sonuçların Parkinson ve ALS gibi nörolojik hastalıkların tedavisinde yeni yollara işaret edebileceği ve omurilik yaralanmalarının iyileştirilebileceği anlamına geliyor. Hücrenin netrin saptama mekanizmasının tedavi edilmesi örneğin merkezi sinir sitemindeki normalde yenilenme kabiliyeti kısıtlı olan hasarlı hücrelerinin büyümeye teşvik edilmesini mümkün kılabilir. 

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Tebrikler! 2
  • Korkutucu! 1
  • Muhteşem! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Phys.org | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 27/10/2020 09:12:14 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/3958

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Köpek
Astrofotoğrafçılık
Taksonomi
Organ
Ses
Memeli
Deizm
Kimya
Cinsellik
Kozmik Mikrodalga Arkaplan Işıması (Cmb)
Mühendislik
Bakteri
Makale
Depresyon
Diş
Pandemi
Doktor
Maskeler
Tutarlılık
Hastalık
Öğrenme Alanı
Kas
Dünya Dışı Yaşam
Mistisizm
Homo Sapiens
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Her ne kadar doğanın bir türü yaratabilmesi için binlerce veya milyonlarca yıl gerekse de, insanın o türü yok etmesi için birkaç düzine yıl yeterlidir.”
Victor Scheffer
Geri Bildirim Gönder