Islık Dili: Türkiye'ye Özgü Olan ve Beynin İki Lobunu da Kullanan Tuhaf İletişim Aracı!

Ülkemizin kuzey doğu tarafındaki bazı topluluklar iletişim kurmak için ıslık çalıyorlar. Yaklaşık 10.000 kişi bu şekilde iletişim kuruyor olmasının yanında bu dilin bir diğer özelliği beynin iki yarım küresini de kullanıyor olması. Konuyla ilgili Show TV'ye ait bir haberi buradan izleyebilirsiniz:

Elbette ki bu gruplar birbirlerine yakınken Türkçe konuşuyor, ıslığı ise birbirlerinin konuşmalarını duyamayacakları uzak mesafelerde iletişim kurmaları gerektiği zamanlarda kullanıyorlar. Islık dili yapı olarak Türkçe ile aynı, sadece onun farklı bir formatı. Araştırmacılar şimdiye kadar inceledikleri dillerde, konuşmak ve yazmak için beynin sol yarım küresinin kullanıldığını görmüşlerdi, ancak ıslık dili onlardan daha farklı gibi görünüyor. Dr. Onur Güntürkün bu konu hakkında şunları söylüyor:

Tonal ya da tonal olmayan bütün dillerde, yazmak ve konuşmak için beynin sol yarım küresinin kullanıldığını biliyorduk. Şimdi ise iki yarım küreyi de kullanan bir dil keşfettik, bu bir ilk.

Current Biology dergisinde yayınlanan bu araştırma için Bochum Ruhr Üniversitesi'nden bir grup araştırmacı Kuşköy'de yaşayan ve ıslık dili ile iletişim kurabilen 31 bireyi inceledi. Katılımcılara ıslık dili konuşması ve Türkçe heceler dinletildi. 

Klasik deneylerin formatı şöyle: Katılımcıların bir kulağına -da sesi verilirken, ona çok benzer sesler içerdiği için diğer kulağına -ba sesi verilir ve katılımcılara ne duydukları sorulur. Bireyler genelde sağ kulağına verilen heceleri söylerler ve bu da beynin sol lobunun kullanıldığına işarettir. Bahsi geçen araştırmada da bu klasik deney uygulandı ve beklenilen sonuca ulaşıldı. Aynı deney ıslık dili ile yapıldığında ise, katılımcılar iki kulağına gelen sesleri de anladıklarını dile getirdiler. Yani Türkçe kelimeler ıslıklar ile hecelendiğinde bir asimetrinin olmadığı görüldü. Deneyin ardından oluşan ilk görüşü araştırmacılar şöyle not etti:

Sonuçlar, beyindeki asimetrinin sinyal oluşturma sürecinin en başında oluştuğunu gösteriyor.

Ancak Türkçe Islık dilinin neden asimetriye yol açmadığı henüz net değil. Güntürkün heyecan verici sonuç için şunları söylüyor:

Sonuçlar bizlere beyin organizasyonumuzun, daha doğrusu asimetrisinin, sabit olmadığını söylüyor. Bu da demek oluyor ki, beyin yapımızı radikal kararlar vererek değiştirebiliriz.

Araştırmacılar bu bulguların inme kurbanları için bir umut ışığı olabileceğini düşünüyor. Güntürkün sonraki araştırmaların, inmenin beyinlerinin sol yarım küresini etkilediği hastaların da ıslık dilini konuşabilmeleri üzerine yoğunlaşabileceğini düşünüyor.