Evrim Ağacı
Reklamı Kapat
Reklamı Kapat

Bu yazı, Science Daily isimli kaynaktan birebir çevrilmiştir. Çevirmen tarafından, metin içerisinde (varsa) açıkça belirtilen kısımlar haricinde, herhangi bir ekleme, çıkarma veya değişiklik yapılmamıştır. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Atmosferde bulunan ve insanların etkinlikleri sonucu üretilmiş olan aerosoller, gerçekten de doğrudan bir kasırgayı ya da tropik hortumu etkileyebilir; ancak bilim insanlarının bugüne kadar düşündüğü gibi değil... Teksas A&M Üniversitesi araştırmacılarından bir ekibin yaptığı yeni bir çalışmaya göre, aerosoller bu tip fırtınaları zayıflatabilmekte!

Texas A&M'den Atmosfer Bilimleri Profesörü Renyi Zhang, ve çalışma arkadaşları Yuan Wang, Keun-Hee Lee, Yun Lin ve Misty Levy'nin çalışması Nature Climate Change dergisinde yayımlandı. Ekip, insan kaynaklı aerosollerin, yani fabrikalar, enerji tesisleri, araba ve uçaklardan salınan egzoz ve benzeri tür insan etkinlikleri sonucu üretilmiş olan aerosollerin, kasırga oluşumunda nasıl bir rol oynadığını test etti. 

Ekip, 2005 yılında Florida sahilini vuran ve felaket derecesinde hasar veren Katrina Kasırgası'nda elde edilmiş verileri ve karmaşık bilgisayar modelleri kullandı. Araştırmacılar, aerosollerin kasırgaların (Atlas Okyanusu'nda oluşan tropik fırtınalar) ya da tayfunların (Pasifik Okyanusu'nda oluşanlar) gelişimini yavaşlatma eğiliminde olduklarını buldu. Aynı zamanda, aerosollerin kasırganın daha erken dağılmasını ve rüzgar hızının insan kaynaklı aerosollerin bulunmadığı yerlerdeki fırtınalardan daha düşük seyrettiğini buldular. 

Dünyada her yıl ortalama 90 kasırga ve hortum meydana geliyor; bu demek oluyor ki bu buluşlar, hasar verecek tropik fırtınalar için nasıl değerlendirme ve hazırlık yapabileceğimizle ilgili önemli olabilir. Zhang şöyle diyor:

Sonuçlar şaşırtıcı, çünkü diğer çalışmalar sera gazlarının kasırgaları daha şiddetli yaptığı ve sıklaştırdığı küresel ısınma fikrine dayanıyordu. Biz kasırgaları etkileme konusunda aerosollerin sera gazlarının tersi yönde işlev gördüğünü bulduk. Bunun yanında, bulduğumuz bir başka şey, aerosollerin kasırga ya da tayfundaki yağış miktarının artmasını sağladığı... Bu tip tropikal fırtınalarla ilişkili yağış bantlarının daha geniş ve güçlü olduğu görülüyor.

Zhang, sonuçların gelecekteki kasırgaların nasıl inceleneceği ve aerosolların var olup olmamasının bu tip fırtınaların gelişiminde etkisinin ne kadar önemli olduğunun bilinmesi konusunda fayda sağlayacağını söylüyor.

Örneğin Katrina, yüz milyar dolar zarar ve 1800'den fazla ölüm ile Amerika tarihindeki en büyük hasarı yaratan fırtınaydı. Rüzgar hızı saatte 281 km'ye ulaşmıştı ve sel New Orleans bölgesinin yüzde 80'inde etkili olmuştu. Zhang şöyle açıklıyor:

Bu çalışmada elde ettiğimiz bilgiler kasırga tahminlerine çok yardımcı olabilir. Belki ilerideki çalışmalarda aerosol etkisi de hesaba katılır. Eğer bir kasırga ya da tayfun, insan kaynaklı aerosollerin halihazırda var olduğunu bildiğimiz bir yerde meydana gelirse, bu verilerin fırtınanın şekillenip gelişmesinde ve muhtemel fırtına hazırlıklarında hesaba katılması gerekir.

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

İlginizi Çekebilecek Sorular
Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Umut Verici! 2
  • Korkutucu! 1
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Science Daily | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 28/09/2020 09:48:56 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/2052

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Instagram
Savunma
Zihin
Lipit
Türleşme
Dağılım
Endokrin Sistemi
İhtiyoloji
Psikiyatri
Hafıza
Covıd-19
Köpekler
Mitler
Diş
Kalıtım
Yaşam
Moleküler Biyoloji Ve Genetik
Kadın
Abd
Tehlike
Gelişim
Bitki
Nöron
Ornitoloji
Bilim İnsanı
Fare
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Yapılması gerekeni bilmek, korkuyu yok eder.”
Rosa Parks
Geri Bildirim Gönder