Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Hamamböcekleri Tuzaklardan Kaçabilecek Şekilde Evrimleşiyor!

Hamamböcekleri Tuzaklardan Kaçabilecek Şekilde Evrimleşiyor!
2 dakika
8,953
Tarihi Geçmiş Haber

Bu haber 10 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Tüm Reklamları Kapat

Avrupa'da yaşayan bir hamamböceği türü, onları yok etmek için insanların kullandığı şeker tuzaklarına karşı evrim geçirerek, bu tuzaklara düşmeyecek şekilde özelleştiği tespit edildi.

Amerikalı bilim insanları, yaptıkları çalışmada mutasyona uğramış bir grup hamamböceğinin tat alma duyularını yeniden organize ederek, onları yok etmek için kurulan tuzaklarda kullanılan şekeri "tatlı" yerine "acı" olarak algılayacak biçimde evrimleştiğini gösterdiler.

Tüm Reklamları Kapat

North Carolina State University'den araştırmacılar bu durumu, hamamböceklerine reçel ya da fıstık ezmesi sunarak test ettiler. Sonrasında hamamböceklerinin reseptörlerini analiz ettiler. Bu reseptörler, bizim tat tomurcuklarımıza benzemektedir.

Aynı ekipten araştırmacılardan bazıları, 20 sene kadar önce, haşarat savıcı ilaçların artık hamamböceklerine etki etmediğini, çünkü hamamböceklerinin yemleri yutmamaya başladığını fark etmişlerdi. Dr. Coby Schal, dünyanın en prestijli bilim dergilerinden olan Science'ta, bu mekanizmanın arkasında yatan sinirsel mekanizmayı ortaya koydu.

Tüm Reklamları Kapat

Reçel, Fıstık Ezmesine Karşı

Deneyin ilk kısmında araştırmacılar aç hamamböceklerine iki yiyecekten birini seçme şansı tanıdılar: fıstık ezmesi veya şeker yüklü reçel. Dr. Schal, araştırmayla ilgili şunları aktarıyor:

Reçel çok miktarda şeker içermektedir. Fıstık ezmesinde ise reçele göre çok daha az şeker bulunur. Mutasyona uğramış olan hamamböceklerinin reçeli yemeyi denedikleri anda geriye sıçrayarak bu yiyecekten uzaklaştığını ve fıstık ezmesine yöneldiklerini tespit ettik.

Deneyin ikinci kısmında ise bu yiyecekten uzaklaşma davranışının nedeni anlaşılabildi. Araştırmacılar hamamböceklerini hareketsiz hale getirdiler ve ufak elektrotlar kullanarak tat reseptörlerinin, yani böceğin ağız kısımlarında bulunan ve tatlara tepki veren mikroskobik kılların aktivitesini takip ettiler. Dr. Schal şunları söylüyor:

Bu mutant hamamböceklerinde acı tatlara tepki veren reseptörler, aynı zamanda şekere de tepki gösteriyordu. Bu sebeple şekeri acı olarak algılıyorlardı. Aslında tatlı tatlara tepki gösteren hücreler de tetikleniyordu; ancak acı tat reseptörleri bunları baskılıyordu. Sonuç olarak acı tat, tatlı tadı baskılıyordu. Hamamböcekleri, tıpkı ıspanağı reddeden küçük bir bebek gibi davranıyordu. Kafasını iki yana sallayarak bu sıvıyı tüketmeyi reddediyordu. Sonundaysa, kafasının iki yanına şeker bulaşmış bir şekilde kalıyordu.

Londra'da bulunan Zooloji Enstitüsü'nden Dr. Elli Leadbeater, araştırmayı heyecen verici buluyor ve şunları söylüyor:

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

Normalde, doğal seçilim bir hayvanın tat becerilerini evrimleştirdiğinde, basitçe hayvanı belli bir tada daha duyarlı veya duyarsız hale getirir. Örneğin, nektar toplamak üzere özelleşen arılar, diğer arılara göre şekere daha az duyarlıdır. Bu da, onların sadece konsantre nektar toplayabilmeleri anlamına gelir. Evrim, şekerin onlara daha az tatlı gelmesine neden olmuştur; fakat bunu hala severler. Hamamböceği vakasında ise, şeker gerçekten de acı gelmektedir. Doğal seçilim için içerisinde zehir barındıran şekerleri kabul etmemeyi sağlamak amacıyla geliştirilen etkili ve hızlı bir yöntemdir.

Dr. Schal, bunun insan ile hamamböcekleri arasındaki "silahlanma yarışı"nın bir diğer örneği olduğunu söylüyor:

Onlara böcek öldüren ilaçlar savurup duruyoruz, onlar da bunlardan kurtulacak mekanizmalar evrimleştirip duruyorlar. Her zaman, hamamböceklerine inanılmaz bir saygı duydum. Bize bağımlılar, ancak bizden faydalanmasını da biliyorlar.
Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
28
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Merak Uyandırıcı! 16
  • İnanılmaz 14
  • Tebrikler! 9
  • Muhteşem! 6
  • Bilim Budur! 6
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 6
  • Korkutucu! 3
  • Üzücü! 2
  • İğrenç! 2
  • Umut Verici! 1
  • Grrr... *@$# 1
  • Güldürdü 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: BBC | Arşiv Bağlantısı
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 03/03/2024 15:58:10 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1244

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Madde
Görüş
Toplumsal Cinsiyet
Uzay Görevleri
Argüman
Plastik
Element
Akademi
Boyut
Çeviri
Video
Ağız
Moleküler Biyoloji
Elektron
Uzaylı
Hasta
Diş Hekimi
Kertenkele
Anksiyete
Meteor
Normal Doğum
Beslenme Davranışı
Ateş
Hastalık
Fotoğraf
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Youtube
OceanGate Faciasının Ses Kayıtları Yayınlandı!
OceanGate Faciasının Ses Kayıtları Yayınlandı!
Milyon Dolarlık Bahis: Yapay Zeka, Matematikte Liselileri Yenebilir mi?
Milyon Dolarlık Bahis: Yapay Zeka, Matematikte Liselileri Yenebilir mi?
Gerçek Bir Pokemon: Aksolot!
Gerçek Bir Pokemon: Aksolot!
"Domates Gribi" Hastalığı Neyin Nesi?
Bir Odaya Neden Girdiğinizi Neden Unutuyorsunuz?
Bir Odaya Neden Girdiğinizi Neden Unutuyorsunuz?
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
V. Jill, et al. Hamamböcekleri Tuzaklardan Kaçabilecek Şekilde Evrimleşiyor!. (24 Mayıs 2013). Alındığı Tarih: 3 Mart 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/1244
Jill, V., Bakırcı, Ç. M. (2013, May 24). Hamamböcekleri Tuzaklardan Kaçabilecek Şekilde Evrimleşiyor!. Evrim Ağacı. Retrieved March 03, 2024. from https://evrimagaci.org/s/1244
V. Jill, et al. “Hamamböcekleri Tuzaklardan Kaçabilecek Şekilde Evrimleşiyor!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Translated by Çağrı Mert Bakırcı, Evrim Ağacı, 24 May. 2013, https://evrimagaci.org/s/1244.
Jill, Victoria. Bakırcı, Çağrı Mert. “Hamamböcekleri Tuzaklardan Kaçabilecek Şekilde Evrimleşiyor!.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Translated by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, May 24, 2013. https://evrimagaci.org/s/1244.
ve seni takip ediyor
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close