Evrim Ağacı Logo Evrim Ağacı
Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Facebook, Cambridge Analytica Skandalından Çok Önce, 600.000 Kullanıcı Üzerinde Duygusal Manipülasyon Deneyi Yapmıştı!

Facebook, Cambridge Analytica Skandalından Çok Önce, 600.000 Kullanıcı Üzerinde Duygusal Manipülasyon Deneyi Yapmıştı!
Yazar Sophie Weiner
2 dakika
2,520 Okunma Sayısı
Not Ekle
Reklamı Kapat

Bu haber 6 yıl öncesine aittir. Haber güncelliğini yitirmiş olabilir; ancak arşivsel değeri ve bilimsel gelişme/ilerleme anlamındaki önemi dolayısıyla yayında tutulmaktadır. Ayrıca konuyla ilgili gelişmeler yaşandıkça bu içerik de güncellenebilir.

Sosyal paylaşım sitesi Facebook'ta çalışan bilim insanları, 600.000'den fazla kullanıcının gördüğü içeriği manipüle ederek elde ettikleri sonuçları Proceedings of the National Academy of Sciences dergisinde yayımladılar.

Araştırma, insanların Facebook'un haber kaynağında gördüklerinin duygusal durumlarını etkileyip etkilemediğini görmeyi hedefledi. Başlığı "Sosyal Ağlar Aracılığıyla Dev Ölçekte Duygusal Bulaşımın Deneysel Kanıtı" olan makale için Facebook'un veri uzmanları, bireylerin ana sayfalarında nelerin gösterileceğini belirleyen algoritmaları değiştirdiler. 

Daha spesifik olarak uzmanlar, rastgele seçilmiş bireylerin ana sayfalarında görecekleri pozitif ve negatif içerikli paylaşımların sayısıyla oynadılar. Sonrasında araştırmacılar, bu kişilerin sonraki 1 hafta içerisindeki paylaşımlarının pozitiflik ve negatiflik miktarında değişim olup olmadığını analiz ettiler. Böylece duygusal durumların sosyal ağlar boyunca yayılıp yayılamadığını incelediler.

Sonuç: Evet, duygular internet üzerinden yayılıyor! Bu, Facebook veri analistleri için iyi haber. Çünkü bu araştırmacılar, modern psikoloji alanında yeni bir keşif peşindeler. Tabii bu durum, duyguları gizlice manipüle edilen insanlar için o kadar da iyi bir haber değil.

Reklamı Kapat

Facebook'a üye olmak için kullanıcılar Facebook'un Veri Kullanım Politikası isimli bir kutucuğu işaretlemek zorundalar. Bu kutucuk, şirkete site üzerinden paylaşılan bilgilere erişim ve kullanım hakkı tanıyor. Politika metni içerisinde verilerinizin birkaç potansiyel kullanımıyla ilgili örnekler yer alıyor; ancak bunların çoğu reklamcılıkla ilgili. Öte yandan metin içerisinde bir miktar "hata ayıklama, test, araştırma ve servis geliştirme amaçlı iç operasyonlar"dan da söz ediliyor.

Bu araştırmada yazarlar, veri politikasının özgürlükçü sınırları içerisinde kaldıklarını söylüyorlar. Bunu yapmak için pozitif ve negatif paylaşımlar makina aracılığıyla belirlendi. Yani bireylerin şahsi paylaşımlarının hiçbiri insan araştırmacılar tarafından okunmadı. Ayrıca "katılımcıların" izinlerini almaya gerek de yoktu, çünkü Facebook'un servis koşullarını kabul ettiğiniz anda, bunu da kabul etmiş oluyorsunuz.

Facebook'un veri bilimcisi Adam Kramer, araştırmanın baş yazarı olarak gözüküyor. Birkaç sene önce verdiği bir röportajda Kramer, Facebook ekibine katılması hakkında şöyle söylüyordu:

Facebook verileri, Dünya tarihinin gördüğü en geniş araştırma alanıdır.

Bu durum, Facebook'un sadece arkadaşlarınızın çocuklarının ya da ırkçı amcanınız hükümete karşı son tepkilerini görmek için kullanabileceğiniz bir araç olmadığını harika bir şekilde gösteriyor. Facebook bunun ötesinde heyecan verici bir laboratuvar. Her biriniz de potansiyel birer deneksiniz.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Umut Verici! 1
  • Korkutucu! 1
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Animal New York | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 17/01/2021 22:09:32 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/2478

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Instagram
Mikroevrim
Mantar
Genetik Mühendisliği
Evrimsel Psikoloji
Sağlık Bakanlığı
Jeoloji
Etimoloji
Skeptisizm
Diş
Kimyasal
Kuantum
Grip
Analiz
Yeni Koronavirüs
Öğrenme
Atom
Evrimsel Biyoloji
Kütle
Amerika Birleşik Devletleri
Dna
Deney
Organ
Evren
Çekirdek
Kedi
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Reklamı Kapat
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“İki insan, hiçbir zaman birebir aynı kitabı okumamıştır.”
Edmund Wilson
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Takipçi UP İçerik Soru Cevap

Devamını Oku