Reklam
Reklam

Deri Kanatlı Yeni Dinozor Türü Keşfedildi!

Ambopteryx longibrachium adı verilen bu türün kollarının altında yarasalar gibi patagium bulunmaktaydı.

Gece Modu

Bu türev bir içeriktir. Yani bu yazının omurgası, Nat Geo isimli kaynaktan alınmıştır; ancak anlatım ve konu akışı gibi detaylar Evrim Ağacı yazarı/yazarları tarafından güncellenmiş, değiştirilmiş ve/veya geliştirilmiştir. Yazar, kaynaktan alınan metin omurgası üzerine kendi örneklerini, bilgilerini, detaylarını eklemiş, içeriği zenginleştirmiş ve/veya çeşitlendirmiş olabilir. Bu ek kısımlarla ilgili kaynaklar da, yazının sonunda gösterilmiştir. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Günümüzde uçabilen memeliler kollarından bacaklarına kadar uzanan patagium isimli bir deri tabakası sayesinde kendilerini yüksek bir noktadan bıraktıklarında havada kalabilirler. Yarasalar ise bu deri tabakasını vücutlarını yerden havalandırmak için kullanabilmektedir. Çin’de keşfedilen yeni bir dinozor fosili ise bu yapının dinozorlarda da ortaya çıkmış olduğunu, daha önce bulunmuş kuzeni ile birlikte ispatlıyor. Ambopteryx longibrachium adı verilen bu türün üyelerinin kollarının altında bir deri tabakası bulunmaktaydı. Günümüzdeki yarasa kanatlarına benzeyen bu yapılar canlının süzülmesini hatta belki de yarasalarda olduğu gibi uçabilmesini sağlıyordu. Yaklaşık 160 milyon yıl önce Geç Jura'da yaşamış olan bu non-avian theropod, yaklaşık 32 santimetre boyunda ve 306 gram ağırlığındaydı. Ayrıca vücudunun oldukça küçük ve hafif olması, uçabiliyor olduğu tezini de desteklemekte.

Ambopteryx longibrachium rekonstrüksiyonu
Ambopteryx longibrachium rekonstrüksiyonu
Discover magazine

Fosil bundan iki yıl önce Çin’in Wubaiding köyünde yaşayan bir köylü tarafından bulundu. Bulunan örnekler palentolog Min Wang tarafından incelendi ve bir dinozor olduğu tespit edildi. Bu bölgede daha önce bulunan fosillerin yalnızca birkaç semender fosili olmasından dolayı Min Wang örneklerin bir dinozora ait olduğunu tespit ettiğinde sevinç çığlıkları attığını söylüyor.

Cins isminde Latince “ambo”(ikili) ve Antik Yunanca “pteryx”(kanat) kelimeleri kullanıldı. Tür adı ise yine Latince “longus”(uzun) ve “brachium”(üst kol) kelimelerinden oluşturuldu.

A. longibrachium, Scansoriopterygidler adlı bir aileye yerleştirildi. Bu grup bilinen en küçük non-avian dinozorları içermekte. Aynı zamanda bu dinozorlar diğer dinozorlardan, sahip oldukları birinci ve ikinci parmaklarına göre oldukça uzun olan üçüncü parmaklarıyla ayırt edilebilmektedirler. Diğer bilinen tüm theropodlarda ise ikinci parmak diğer parmaklara oranla daha büyüktür. Aynı zamanda bu grup 2015’te keşfedilmiş Yi qi (bilinen en kısa dinozor ismi) adlı bir başka yarasa kanatlı dinozora da ev sahipliği yapmaktadır. Başta iguana gibi ağaçlara tırmanmak amaçlı olduğu düşünüldü. Ardından bu parmakların arasında patagium (uçma derisi) olduğu anlaşıldı. A. longibrachium’un ise ailedeki en yakın akrabasının Yi qi olduğu tahmin ediliyor. Dolayısıyla an itibari ile Yi qi, Epidexipteryx, Scansoriopteryx gibi zar kanatlı türler biliniyor.

2015 yılında çıkarılmış Yi qi fosilinin iskelet diyagramı
2015 yılında çıkarılmış Yi qi fosilinin iskelet diyagramı
Wikipedia

Yi qi ve Ambopteryx longibrachium uçmanın sadece kuşlara atalık eden dinozorlara özgü olmadığını, uzak kuzenlerinin de uçabildiğini kanıtlayan oldukça önemli örnekler. Paleontolog Julia Clarke yeni keşif için “Bu, dinozorların pek çok farklı şekilde uçmaya adapte olduklarını gösteren büyüleyici bir buluş.” diyor. Her ne kadar bu iki dinozor da kuşlara atalık eden avian dinozorların aksine soylarını devam ettirememiş olsalar da yakınsak evrim için harika örnekler oluşturuyor ve dinozorların pek çok farklı şekilde uçmayı destekleyen yapılar ile evrimleştiğini kanıtlıyor. 

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 7
  • Tebrikler! 4
  • Bilim Budur! 5
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 1
  • Umut Verici! 1
  • Merak Uyandırıcı! 5
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  • Türev İçerik Kaynağı: Nat Geo
  • Wikipedia. Yi Qi. (2019, Mayıs 11). Alındığı Tarih: 11 Mayıs 2019. Alındığı Yer: https://en.wikipedia.org/wiki/Yi_(dinosaur)
  • Wikipedia. Ambopteryx. (2019, Mayıs 11). Alındığı Tarih: 11 Mayıs 2019. Alındığı Yer: Wikipedia
  • Ed Yong. Another Bat-Winged Dinosaur Has Been Found. (2019, Mayıs 11). Alındığı Tarih: 11 Mayıs 2019. Alındığı Yer: The Atlantic

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 18/11/2019 03:20:26 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/7794

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Soru Sorun!
Reklam
Reklam
Öğrenmeye Devam Edin!
Evrim Ağacı %100 okur destekli bir bilim platformudur. Maddi destekte bulunarak Türkiye'de modern bilimin gelişmesine güç katmak ister misiniz?
Destek Ol
Gizle
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Korku, nefretin kardeşidir.”
Larry Niven
Geri Bildirim Gönder