Brezilya'da Ormanların Katli, Hızlı Bir Evrimi Tetikledi!

Brezilya'da Ormanların Katli, Hızlı Bir Evrimi Tetikledi!
Yazar Stephanie Pappas Çağrı Mert Bakırcı Editör Çağrı Mert Bakırcı
2 dakika
834 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat

Brezilya orman yağmurlarının yok oluşu, beklenmedik bir sonucu ortaya çıkardı: Palmiye ağaçlarının tohumları, hızlı bir evrimle küçüldü. 

Değişimin ana sebebi, Brezilya Atlantik ormanında kalabalık kuş popülasyonlarını yok etmiş insan zirai faaliyetleri ve avlanması. 31 Mayıs 2013 tarihinde Science dergisinde yayımlanan makaleye göre içlerinde bölgesel olarak soyları tükenmiş ya da tükenmek üzere olan tukanları ve kotingaları da barındıran kuşlar ile palmiyelerin büyük tohumlarını dağıtması mümkün olmuyor. Buna bağlı olarak, büyük kuşların eksik olduğu yağmur ormanı bölgelerinde tohumlar daha küçük oluyor. Brezilya - Paulista State University’de bir ekolog, Mauro Galetti şunları söylüyor: 

İklim değişimi ile birleştirildiğinde bu sonuç palmiyeler için yok edici olabilir. İklim değişimi ile, daha az yağmurumuz olacak, ve büyük tohumlara kıyasla küçük tohumlar daha fazla su kaybına uğruyorlar. Bu palmiye için büyük bir problem.

Ufalan tohumlar Atlantik ormanı Güney Amerika’nın en doğusundan başlar, brezilya kıyı kesiminden doğru devam eder ve ülkenin güney sınırına kadar ulaşır. Bu bölgenin ormanları insan zirai faaliyetleriyle yüksek oranda değiştirilmiş, orijinal ormanın yalnızca %12 kadarı kalmıştır. Bu alanın %80’i, büyük hayvanlara yetmeyecek kadar ufak parçalara ayrılmış ayrık ormanlardır. Buna bağlı olarak bu ormanlardaki meyve yiyen büyük kuşların soyu ya tükenmiş ya da tükenmek üzeredir. 

Bu kuşlar, orman ekosisteminin hayati önem taşıyan bir parçasıdır, yuttukları meyve tohumlarını atıkları ile millerce öteye taşıyabilirler. Galetti ve araştırma görevlileri, bazıları hemen hemen hiç büyük kuşun olmadığı parçalarda, bazıları da kuş popülasyonunun sağlam ve sağlıklı olduğu konumlardaki 22 palmiye ağacı popülasyonunun tohum boyutlarını araştırdılar. 

Reklamı Kapat

Büyük kuşların olmadığı alanlarda tohumların küçük olduğunu buldular. Tohum boyutları değişiyor, fakat büyük kuşların olmadığı ya da bir kaç tane olduğu alanlarda ortalama çap 0.3 ile 0.4 inç (8-10 milimetre) arasında değişiyor; ve neredeyse hiç yarım inç (12 milimetre) çapında tohum bulamadılar. Bulgulara göre büyük kuşların olmadığı alanlarda, yarım inç ya da yarım inçten daha büyük tohumların ebeveyn ağaçtan uzağa dağıtılma şansının imkansız olduğu düşünülüyor. 

Araştırmacılar toprak verimi, orman zemini ve iklim gibi diğer faktörlerin tohum boyutu değişimini açıklayamayacağını belirtiyorlar. 

İnsan Etkisi

Tohumlardaki genetik veriyi kullanarak Galetti ve araştırma görevlileri, daha az kuşun bulunduğu alanlarda ağaçların daha ufak tohumlar üretmesinin ne kadar vakit aldığını saptamak amacıyla bilgisayar modelleri oluşturdular. Galetti:  “Araştırdığımız bitkiler için bu süre, 50 ile 75 yıl arasıydı, bu oldukça hızlı.”

Atlantik Ormanı'nda insanların orman katli 1800’lerde başlıyor, bu da gözlemlenen değişimlerin oluşması için gereğinden fazla süre demek. Araştırmacılar, tohum genetiğine dair daha derin bir araştırma yapmayı, diğer bitki türlerini de incelemeyi, ve böylece orman fragmentasyonunun nasıl kalıtıma etki ettiğini anlamayı planlıyorlar. Galetit: 

Değişimlere karşı durmanın tek yolu, ağaçlandırmak ve elimizdekini korumak. Her şeyden önce ormanları tekrar oluşturmalı ve önemli hayvanları habitatlarına döndürmeli ve avlanmayı kesmeliyiz.
Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
  1. Çeviri Kaynağı: Live Science | Arşiv Bağlantısı

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 04/08/2021 05:53:15 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1687

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Kategoriler ve Etiketler
Tümünü Göster
Size Özel
İçerikler
Instagram
Bitkiler
Kozmik Mikrodalga Arkaplan Işıması (Cmb)
Hücre
Şüphecilik
Karbon
Cinsellik Araştırmaları
Amerika Birleşik Devletleri
Genetik Müdahale
Analiz
Göğüs
Dişler
Irk
Uydu
Köpekler
Deri
Zeka
Besin Değeri
Dünya Sağlık Örgütü
Sars-Cov-2
Hava
Koaservat
Nöron
Köpek
Bağışıklık
Saç
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın