Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Besi Hayvanları ve Metan Üretimi

Besi Hayvanları ve Metan Üretimi
Reklamı Kapat

Bu yazı, Evrim Ağacı'na ait, özgün bir içeriktir. Konu akışı, anlatım ve detaylar, Evrim Ağacı yazarı/yazarları tarafından hazırlanmış ve/veya derlenmiştir. Bu içerik için kullanılan kaynaklar, yazının sonunda gösterilmiştir. Bu içerik, diğer tüm içeriklerimiz gibi, İçerik Kullanım İzinleri'ne tabidir.

Fotoğrafta gördüğünüz kimyasal klorofile ya da kanımızda bulunan ve hemoglobinin yapısına katılan hem moleküllerine oldukça benzemektedir. Ancak bunlarda magnezyum ya da demir atomları bulunurken, fotoğraftaki molekülün kalbinde bir nikel atomu bulunur. İşte bu ufak değişim, söz konusu kimyasalın klorofil ya da hem değil, kofaktör F430 denen bir molekül olmasını sağlar. Bu, ineklerin anüslerinden çıkan gazlarının bir kısmıdır.

Diğer tüm omurgalılar gibi, inekler de selülozu sindiremezler. Selüloz, genel olarak çimende veya bitkilerin yeşil kısımlarında bulunan, son derece güçlü bir şeker bileşiğidir. Evrimsel süreçte bu molekülün sindirilmesi karmaşık yapılı canlılarda oldukça zor olduğu için, halihazırda bunu başarabilen bakterilerle simbiyotik (karşılıklı faydacı) bir evrim geçirilmiştir. Yani "basit çözüm" avantajlı olmuş ve evrimleşmiştir. Örneğin ineklerin midesinde, bir insanların aksine, 4 odacık bulunur ve bu odacıkların içerisinde trilyonlarca mikroorganizma yaşar. Selüloz sindirimini yapan ineklerin kendisi tarafından değil, midelerinin bölmelerinde yaşayan bakteriler tarafından yapılır. Bu bakteriler, insan harici primatlarda apandikste bulunur. İnsanda ise bakterilerle olan bu karşılıklı ilişki et ağırlıklı hepçil diyetin evrimleşmesiyle birlikte körelmiştir; buna paralel olarak apandiksimiz de körelmiştir.

İnekler otları yedikçe bu otlar midelerinde birikir ve bu mide bölmelerindeki bakteriler, otlardaki selülozu sindirerek parçalar ve küçük şeker moleküllerine dönüştürür. Böylece inekler bu parçalanmış şekerleri kolaylıkla sindirir ve beslenmiş olur. Ancak bakterilerin selüloz yıkımının tek ürünü basit şekerler değildir. Yan ürün olarak birçok diğer kimyasalla birlikte metan gazı da üretilir. Sonrasında, buradaki yazımızda izah ettiğimiz gibi, bu gazlar öyle ya da böyle bir çıkış noktası bulur. İnekler yellenip geğirdikçe, vücutlarında üretilen metan gazını atmosfere bırakırlar. Eğer ki doğada yaşayan ineklerin sayısı doğal limitlerle sınırlandırılmış olsaydı, bu herhangi bir sorun yaratmazdı. Ancak 7 milyar insanı doyurmak amacıyla kültürel evrimin bir ürünü olarak doğan endüstriyel hayvancılık, milyonlarca ineği bir arada toplayarak doğal döngülerinden çıkarmaktadır. Bu da, atmosfere muazzam bir metan gazı salınımına neden olmaktadır. Sayı vermek gerekirse, atmosfere insanlık ve türümüze ait ürünlerden ötürü saldığımız tüm metan gazının %40'ı inekler, keçiler ve kuzulardan kaynaklanmaktadır.

Metanı üreten ufak organizmalara metanobakteri adı verilir. Ancak bunlar aslında "bakteri" değildirler. Evrim Ağacı'na dair bilgilerimizin son birkaç on yıldır giderek gelişmesi sayesinde, türlerin evrimleri ve akrabalık ilişkileri hakkında da çok daha detaylı bir algıya sahip olabilmeye başladık. Örneğin metanobakteri olarak isimlendirdiğimiz canlıların Bakteriler taksonomik alanı içerisinde değil, Arkeler alanı içerisinde bulunduğunu öğrendik (geri kalan 3. alan ise Ökaryotlar alanıdır). Arkeler, metanobakterileri de içeren antik bir prokaryot (basit hücreli canlı) grubudur.

Agora Bilim Pazarı
₺150.00

Kofaktör F430'a konuyu bağlayacak olursak... Arkelerin evrimiyle ilgili keşfettiğimiz heyecan verici gerçeklerden biri, bazı arkelerin kofaktör F430'u kullanarak metan üretim tepkimesini tersine çevirebilmektedir! Yani atmosferdeki metanı kullanarak enerji üretebilmektedirler! Evrimsel biyologlar şu anda bu adaptasyonun gezegenimizin eski zamanlarında, atmosferde bol miktarda metan varken yaşayan arkelerde ilk olarak evrimleşip evrimleşmediğini inceliyorlar. Eğer ki evrimlerini ve yapılarını daha iyi anlayabilirsek, küresel ısınma ile mücadelemizde bu arkeler bir araç haline gelebilir.

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 05/08/2020 20:15:08 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/2453

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Agora
Okyanus
Diş Hekimi
Canlı Cansız
Bebek
Ses Kaydı
Halk Sağlığı
Zehir
Çiftleşme
Matematik
Evrim
Editör Seçkisi
Grip
Obstetrik
Evrim Kuramı
Deney
Maske Takmak
Kozmoloji
Olasılık
Radyasyon
Adaptasyon
Kemik
Skeptisizm
Ay Ve Dünya
Güve
Türlerin Kökeni
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Reklamı Kapat
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Eğer doğru yolda olduğunu biliyorsan, kimse ilerlemene engel olamaz. Ne derlerse desinler...”
Barbara McClintock
Geri Bildirim Gönder