Bakteriler (Bacteria)

Bakteriler (Bacteria) Pedram Türkoğlu
2 dakika
10,337 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat
Bakteriler
  • Bilimsel Adı Bacteria
  • Halk Arasındaki Türkçe Adı Bakteriler
  • Halk Arasındaki İngilizce Adı Bacteria
  • Seviye Alan (Domain)
  • Bu yazı, Evrim Ağacı'nın tür gözlemleri ve türlere dair bilgileri barındıran Yaşam Ağacı projesinin bir parçası olarak hazırlanmıştır.

Gözlem Bilgileri

Ana görselde, Bülent Ecevit Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde ışık mikroskobundan çektiğimiz yüzlerce bakterinin görüntüsüne bakıyorsunuz.

Tanım ve Genel Bilgiler

Taksonomik bir alan olan Bacteria (Bakteriler), en büyük prokaryotik mikroorganizma grubudur. Genellikle 0.5 ila 5 mikrometre uzunluğundadırlar; küre, çubuk, spiral gibi birçok şekilde vücut yapısına sahip olabilirler.

Evrimsel Tarih ve Taksonomi

Bakteriler, Dünya'da ilk evrimleşen canlı gruplarından birisidir. Bakterilerin atasının, 4 milyar yıl kadar önce gezegenimiz üzerinde evrimleşen ilk canlı formları olduğu düşünülmektedir. Bakteriler ile arkelerin ortak atası ise, 3.2 ila 2.5 milyar yıl önce yaşamış bir hipertermofil canlı olduğu düşünülmektedir. Ayrıca bakteriler, ökaryotlar ile arkelerin ayrımında da rol oynamışlardır: Endosimbiyotik Teori çerçevesinde izah edildiği üzere, ökaryotların atası konumundaki türler, alfaproteobakteriyel simbiyontlara evrimleşmişlerdir. Bu canlılar, antik bakterileri vücutlarında hapsederek mitokondri veya hidrogenozomlar haline getirmişlerdir. Daha sonradan bu simbiyontlar, siyanobakteri benzeri bakterileri vücutlarına alarak, günümüzdeki bitki ve alg kloroplastlarının atalarının evrimini mümkün kılmışlardır.

3 milyar yıl kadar bir süre boyunca, çoğu organizma mikroskobik yapıdaydı ve bakteriler ile arkeler, baskın yaşam formlarıydı. Her ne kadar stromatolitler gibi bakteri fosilleri keşfedilmiş olsa da, belirgin bir morfolojiye sahip olmamalarından ötürü bakteriyel evrimin tarihini fosiller yoluyla araştırmak oldukça zordur. Bu nedenle bakterilerin evrimsel tarihi, çoğunlukla genetik araştırmalar üzerinden çalışılmaktadır.

Ekolojik Dağılım ve Habitat

Gezegenimizin hemen her yerinde bulunurlar: toprakta, suda, asidik sıcak kaynak sularında, radyoaktif atık bölgelerinde, Dünya kabuğunun derinliklerinde...

Diyet ve Metabolizma

Bakterilerde çok çeşitli metabolizme çeşitleri bulunmaktadır. Öyle ki, bakteriler uzunca bir süre bu özelliklerine göre kategorize edilmişlerdir; ancak sonradan, bu özelliklerin genetik yapıları ile örtüşmediği fark edilip, bu şekilde yapılan taksonomiden uzaklaşılmıştır. Bakteriler, enerjilerini ya fotosentez yoluyla ışıktan (buna fototropi denir), ya da oksidasyon yoluyla kimyasallardan (buna kemotrofi denir) alırlar.

Popülasyon

Sadece 1 mililitre tatlısu içinde 1 milyon civarında, 1 gram toprak içindeyse 40 milyon civarında bakteri hücresi bulunmaktadır. Dünya üzerinde toplamda 510305*10^{30} bakteri olduğu tahmin edilmektedir. Bu sayıdaki bakterinin toplam kütlesi (biyokütlesi) Dünya üzerindeki bütün bitki ve hayvanların toplam kütlesinden daha büyüktür.

İnsanlarla Etkileşim

Bakteriler, birçok diğer bitki ve hayvanla olduğu gibi, insanlarla da simbiyotik veya parazitik ilişki içerisindedir. İnsan vücudunda bakteri yoğunluğu en yüksek olan yer sindirim kanalıdır; sonrasında ise deri yüzeyidir. Vücudumuzdaki bakterilerin büyük çoğunluğu zararsızdır; hatta savunma sistemimize katkı sağlamaktadır. Ancak zararlı bakteriler, insanda kolera, frengi, şarbon, leprosi, bubonik veba, solunum enfeksiyonları, verem gibi hastalıklara neden olabilmektedir.

Etimoloji

Bakteri sözcüğü, Yunancadaki bakterion sözcüğünün Latinceye çevrilmesinden türetilmiştir. Bu sözcük, Yunancada "asa" veya "kamış" anlamına gelmektedir. Bu ismin verilme nedeni, ilk keşfedilen bakterilerin çubuk şeklinde olmasıdır.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 4
  • Bilim Budur! 3
  • Merak Uyandırıcı! 3
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 2
  • İnanılmaz 2
  • Tebrikler! 1
  • Güldürdü 0
  • Umut Verici! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 04/08/2021 09:23:42 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/7229

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Size Özel
İçerikler
Instagram
Jinekoloji
Makine
Dişler
Tıp
Gözlem
Stres
Oksijen
Factchecking
Mutasyon
Hominidae
Evrimleşme
Canlılık Ve Cansızlık Arasındaki Farklar
Elementler
Ara Geçiş Türleri
Foton
Arı
Sağlık Personeli
Memeli
Dna
Kadın Sağlığı
Elektrokimya
Kozmik Mikrodalga Arkaplan Işıması (Cmb)
Çocuklar
Koaservat
Korku
Daha Fazla İçerik Göster
Evrim Ağacı'na Destek Ol
Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katmak için hemen buraya tıklayın.
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
EA Akademi
Evrim Ağacı Akademi (ya da kısaca EA Akademi), 2010 yılından beri ürettiğimiz makalelerden oluşan ve kendi kendinizi bilimin çeşitli dallarında eğitebileceğiniz bir çevirim içi eğitim girişimi! Evrim Ağacı Akademi'yi buraya tıklayarak görebilirsiniz. Daha fazla bilgi için buraya tıklayın.
Etkinlik & İlan
Bilim ile ilgili bir etkinlik mi düzenliyorsunuz? Yoksa bilim insanlarını veya bilimseverleri ilgilendiren bir iş, staj, çalıştay, makale çağrısı vb. bir duyurunuz mu var? Etkinlik & İlan Platformumuzda paylaşın, milyonlarca bilimsevere ulaşsın.
Podcast
Evrim Ağacı'nın birçok içeriğinin profesyonel ses sanatçıları tarafından seslendirildiğini biliyor muydunuz? Bunların hepsini Podcast Platformumuzda dinleyebilirsiniz. Ayrıca Spotify, iTunes, Google Podcast ve YouTube bağlantılarını da bir arada bulabilirsiniz.
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Sizi Takip Ediyor

Devamını Oku
Evrim Ağacı Uygulamasını
İndir
Chromium Tabanlı Mobil Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
İlk birkaç girişinizde zaten tarayıcınız size uygulamamızı indirmeyi önerecek. Önerideki tuşa tıklayarak uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu öneriyi, yukarıdaki videoda görebilirsiniz. Eğer bu öneri artık gözükmüyorsa, Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Chromium Tabanlı Masaüstü Tarayıcılar (Chrome, Edge, Brave vb.)
Yeni uygulamamızı kurmak için tarayıcı çubuğundaki kurulum tuşuna tıklayın. "Yükle" (Install) tuşuna basarak kurulumu tamamlayın. Dilerseniz, Evrim Ağacı İleri Web Uygulaması'nı görev çubuğunuza sabitleyin. Uygulama logosuna sağ tıklayıp, "Görev Çubuğuna Sabitle" seçeneğine tıklayabilirsiniz. Eğer bu seçenek gözükmüyorsa, tarayıcının Ayarlar/Seçenekler (⋮) ikonuna tıklayıp, Uygulamayı Yükle seçeneğini kullanabilirsiniz.
Safari Mobil Uygulama
Sırasıyla Paylaş -> Ana Ekrana Ekle -> Ekle tuşlarına basarak yeni mobil uygulamamızı kurabilirsiniz. Bu basamakları görmek için yukarıdaki videoyu izleyebilirsiniz.

Daha fazla bilgi almak için tıklayın