Evrim Ağacı Logo Evrim Ağacı
Evrim Ağacı
Reklamı Kapat

Bağımsız Akıl ve Hitchens

Bağımsız Akıl ve Hitchens
2 dakika
2,014 Okunma Sayısı
Notlarım
Reklamı Kapat

Bağımsız bir aklın özü ne düşündüğünde değil, nasıl düşündüğünde yatar.

Christopher Hitchens (İngiliz yazar, edebi eleştirmen, gazeteci; edebiyatın en üst seviye ödülü kabul edilebilecek PEN Ödülü sahibi)

Sivri zekasını ve yaratıcı kalemini özlemle andığımız Hitchens, belki "klişe" sayılabilecek bir sözü kendi edebi süzgecinden geçirerek bize harika bir şekilde sunuyor. "Bağımsız akıl" mevzusu, kuşkusuz günümüzün en büyük sorunlarından bir tanesi. İnsanlar, diğerlerinin "ne" düşündüklerine çok fazla odaklanıyorlar, "nasıl" düşündüklerine bakmaksızın. Çünkü bir düşüncenin "ne" olduğunu tartışmanın çok fazla bir anlamı yoktur; böyle bir tartışma nadiren sonuç verir. Fakat düşünce, ne kadar saçma olursa olsun ya da dinleyene ilk etapta ne kadar saçma gelirse gelsin, o düşünce bağımsız bir aklın "nasıl" düşündüğünün bir ürünüyse, bu konu üzerinde odaklanmak her zaman daha işlevsel, etkili ve büyüleyici sonuçlar verecektir. Bir insanın "nasıl" düşündüğü üzerine yapılacak bir tartışmada, tarafların öğrenebileceklerinin haddi hesabı bulunmamaktadır. Ne var ki günümüzde insanlık, hele hele gelişmemiş coğrafyalarda bilim, sanat, edebiyat, felsefe yapmaya çalışan insanlık, hala karşılarındaki insanların "ne" düşündüklerine saplanıp kalmaktadır.

Hitchens'ın "nasıl" düşünmeyi "özgür akla" bağlaması, hayatta olduğu sürece büyük önem verdiği "mantık safsataları" konusuna da hoş bir göz kırpmadır aslında... Argumentatum ad Verecundiam, ya da "Otoriteye Başvurma" denen mantık hatası, alanında otorite sayılan bir kişinin belli bir konuyu savunmasının, o konu dahilinde otorite olan kişinin ileri sürdüğü argümanın geçerli olması gerektiğini düşünme safsatasıdır. Bizler, bilimde bir otoriteye başvururken, aslında onun "son ürünü" olan cümlelerine odaklanmayız. Düşünce zinciri, araştırmaları, bilimsel sorgulama basamakları bizler için değerli olandır. Bunların özeti olarak yapılan çıkarımlara başvurmak, aslında sadece bir kestirmedir. Fakat eğer ki bir bilim insanının araştırmalarını ve düşünce zincirini, dudaklarından dökülenlerden bağımsız görmeye başlarsanız, işte o zaman sırf "sözlere" ve "aforizmalara" odaklanıyorsunuz demektir. Bu ne felsefede, ne de bilimde kabul görecek bir yaklaşımdır.

Reklamı Kapat

Dolayısıyla bir tartışmanın bilimsel veya işlevsel olabilmesi için, son ürün olan düşüncelerden ziyade, o düşüncelerin kaynaklarına ve gelişim basamaklarına odaklanmanızı önemle tavsiye ederiz. Böylelikle size tamamen ters gelen bir düşünce bile, o düşüncenin gelişim basamaklarını öğrendiğinizde çok daha makul ve akla yatkın gelebilecektir.

Ve büyük insanlar, kendilerine sunulan kanıtlar ve mantıklı argümanlar çerçevesinde düşüncelerini değiştirebilen olgunluktakilerdir.

Okundu Olarak İşaretle
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 0
  • Tebrikler! 0
  • Bilim Budur! 0
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 0
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Umut Verici! 0
  • Merak Uyandırıcı! 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
  • Korkutucu! 0

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 27/02/2021 18:53:56 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/3910

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Reklamı Kapat
Güncel
Karma
Agora
Sağlık Örgütü
İstatistik
Bilimkurgu
Analiz
Oyun Teorisi
Onkoloji
Doğal Seçilim
Canlılık Ve Cansızlık Arasındaki Farklar
Bilinç
Stres
Stephen Hawking
Su
Gıda
Dişler
Karanlık Enerji
Parazit
Goril
Özel Görelilik
Gazetecilik
Homo Sapiens
Sağlık Personeli
Salgın
Kimyasal Bağ
Epistemik
Tür
Daha Fazla İçerik Göster
Daha Fazla İçerik Göster
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Reklamı Kapat
Soru Sor
Not Ekle
Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
“Bugün okuyabileceğiniz kitabı yarına bırakmayın.”
Holbrook Jackson
Geri Bildirim Gönder
Reklamsız Deneyim

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, Evrim Ağacı'nda çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

Kreosus

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

Patreon

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

YouTube

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

Diğer Platformlar

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

Giriş yapmayı unutmayın!

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

Destek Ol
Takipçi UP İçerik Soru Cevap

Devamını Oku