Paylaşım Yap
Tüm Reklamları Kapat
Tüm Reklamları Kapat

Aşırı Kan Şekeri ve Yağlanma, Kardiyovasküler Sistemi Nasıl Bozuyor?

Aşırı Kan Şekeri ve Yağlanma, Kardiyovasküler Sistemi Nasıl Bozuyor? Heart Stroke Prod
2 dakika
4,945
Tüm Reklamları Kapat

Kan damarlarımızın ve lenf damarlarımızın iç yüzünü kaplayan, damarlarımıza esneklik ve dayanıklılık sağlayan tek katlı, yassı ve büyük organımızın adı endotelyumdur.[1] Bu organımızı oluşturan hücreler endotel hücreler olarak adlandırılır. Endotel hücrelerimizin görevi hem damar ile kan arasında fiziksel bir bariyer oluşturmak hem de bazı hücresel bileşenleri üretilip salmaktır.[1], [2] Bu hücresel bileşenlerden bazıları damar esnekliğini arttırıcı ve pıhtılaşmayı önleyici maddeler olarak görev yapar. Dolaşımda bu görevler üstlenen maddeler vazodilatör faktörler olarak adlandırılır. Bunun aksi etkinliğini gösteren maddeler ise vazokonstriktör maddeler olarak adlandırılır.[1]

Endotel hücreler bu hücresel bileşenleri kontrollü bir şekilde salgılayarak kardiyovasküler (kan, kan damarları ve kalbin oluşturduğu sistem) sistemimizin dengede kalmasından sorumludur.[2] Endotel hücreler salgıladığı faktörlere ya kendisi üretip kendisi yanıt verir ya da komşu hücrelere bu faktörleri göndererek onların bir cevap oluşturmasını sağlar. Bu şekilde kardiyovasküler sistemimizde bir homeostazi (iç denge) sağlanmış olur.[2]

Sağlıklı endotelyumda eNOS (Endotel Nitrik Oksit Sentaz) geni, vazodilatör etkinliği bilinen vasküler NO (Nitrik Oksit) üretiminin çoğundan sorumludur. Endotelden salınan NO, vasküler düz kasın gevşemesi, vasküler tonunun ılımlı kalması, vasküler düz kas hücrelerinin çoğalmasını ve göçünü düzenlemek gibi pekçok görevi vardır.[3]

Tüm Reklamları Kapat

NO ekspresyonunun azalması, NO biyoyararlanımının kaybı veya NO yıkımının artması genellikle vazodilatasyon tepkilerinin kaybıyla gelişir.[3] Vazodilatasyonun kaybı ile beraber serum nitrik oksit (NO) miktarı azalırken, vazokonstriktör maddeler artar. Bu bir dengesizlik durumudur. Endotelyumda meydana gelen bu değişiklik endotel disfonksiyon olarak bilinir. Kısaca endotel disfonksiyon, vazokonstriktör maddelerin artışı ve vazodilatör maddelerin azalışı ile oluşur.[4]

Endotel hücrelerin bozulduğu bu karmaşık sürecin temelini oluşturan en yaygın nedenlerden biri oksidatif strestir. Oksidatif stres sağlıklı endotel hücrelerin kurduğu homeostaziyi bozarak endotel disfonksiyona neden olur.[5]

Oksidatif stres hücre içindeki reaktif oksijen türlerinin (ROS) artması ile meydana gelir. Hücre içi ROS artışının nedeni hücrede pro-oksidan ve antioksidan dengenin pro-oksidanlar yönünde artması sonucu olur.[5] Hücrelerde ROS'nin artışı tip-2 diyabet, obezite, ateroskleroz, kanser gibi pek çok hastalığın oluşumu ve ilerlemesinde rol almaktadır.[3]

Hiperglisemik ve hiperlipidemik koşullar, endotelyumu bozan ve oksidatif stresi indükleyen mekanizmaların altında yatan süreçler arasında gelmektedir.[5], [6] Hiperlipidemi ve hiperglisemi pro-inflamatuar ve pro-koagülan faktörlerin artmasında ve NO salınımının bozulmasında rol alabildiğinden dolayı endotel disfonksiyona sebep olan mekanizmalar arasında gösterilebilirler.[5], [6]

Dolayısıyla kan şekeri ve kan lipitlerinin dengesinin korunması kişinin reaktif oksijen türleri yönünden yoksunlaşmasına ve dolayısıyla endotelyumun sağlıklı kalmasına yardımcı olur. Şayet yüksek kan glukozu ve kan lipitlerinin dengesizleşerek yarattığı hiperlipidemi durumunu, endotelyumda bulunan endotel hücrelerin fonksiyon bozukluğu kazanmasına yol açarak aterosklerosis, koroner arter hastalığı, karotis arter hastalığı gibi kardiyovasküler hastalıklara yol açabilir.

Bu Makaleyi Alıntıla
Okundu Olarak İşaretle
20
0
  • Paylaş
  • Alıntıla
  • Alıntıları Göster
Paylaş
Sonra Oku
Notlarım
Yazdır / PDF Olarak Kaydet
Bize Ulaş
Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.

Soru & Cevap Platformuna Git
Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?
  • Muhteşem! 7
  • Tebrikler! 7
  • Mmm... Çok sapyoseksüel! 3
  • Umut Verici! 2
  • Bilim Budur! 1
  • Merak Uyandırıcı! 1
  • Korkutucu! 1
  • Güldürdü 0
  • İnanılmaz 0
  • Üzücü! 0
  • Grrr... *@$# 0
  • İğrenç! 0
Kaynaklar ve İleri Okuma
Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 20/07/2024 22:49:22 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/11591

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Tüm Reklamları Kapat
Keşfet
Akış
İçerikler
Gündem
Kuyruksuz Maymun
Deniz
Dna
Hastalık Kontrolü
Sağlık Bakanlığı
Hastalık Yayılımı
Hindistan
Sperm
Gıda
Gebelik
Einstein
Damar
Organizma
Erkek
Beslenme Davranışı
Eşey
Kimyasal Element
Karar
Bilgi
Öğrenme Alanı
Hızlı
Filogenetik
Grup
İmmünoloji
Sars Mers
Aklımdan Geçen
Komünite Seç
Aklımdan Geçen
Fark Ettim ki...
Bugün Öğrendim ki...
İşe Yarar İpucu
Bilim Haberleri
Hikaye Fikri
Video Konu Önerisi
Başlık
Gündem
Kafana takılan neler var?
Bağlantı
Kurallar
Komünite Kuralları
Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar Evrim Ağacı'nın kurallarına tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.
1
Bilim kimliğinizi önceleyin.
Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.
2
Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.
Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.
3
Gerilim yaratmayın.
Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.
4
Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.
Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.
5
Cevap hakkı doğurmayın.
Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.
Ekle
Soru Sor
Sosyal
Yeniler
Daha Fazla İçerik Göster
Popüler Yazılar
30 gün
90 gün
1 yıl
Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç katın.

Evrim Ağacı'nı Takip Et!
Yazı Geçmişi
Okuma Geçmişi
Notlarım
İlerleme Durumunu Güncelle
Okudum
Sonra Oku
Not Ekle
Kaldığım Yeri İşaretle
Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman durdurabilirsin.
[Site ayalarına git...]

Filtrele
Listele
Bu yazıdaki hareketlerin
Devamını Göster
Filtrele
Listele
Tüm Okuma Geçmişin
Devamını Göster
0/10000
Bu Makaleyi Alıntıla
Evrim Ağacı Formatı
APA7
MLA9
Chicago
D. Gücenmez, et al. Aşırı Kan Şekeri ve Yağlanma, Kardiyovasküler Sistemi Nasıl Bozuyor?. (29 Mart 2022). Alındığı Tarih: 20 Temmuz 2024. Alındığı Yer: https://evrimagaci.org/s/11591
Gücenmez, D., Bakırcı, Ç. M. (2022, March 29). Aşırı Kan Şekeri ve Yağlanma, Kardiyovasküler Sistemi Nasıl Bozuyor?. Evrim Ağacı. Retrieved July 20, 2024. from https://evrimagaci.org/s/11591
D. Gücenmez, et al. “Aşırı Kan Şekeri ve Yağlanma, Kardiyovasküler Sistemi Nasıl Bozuyor?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 29 Mar. 2022, https://evrimagaci.org/s/11591.
Gücenmez, Deniz. Bakırcı, Çağrı Mert. “Aşırı Kan Şekeri ve Yağlanma, Kardiyovasküler Sistemi Nasıl Bozuyor?.” Edited by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, March 29, 2022. https://evrimagaci.org/s/11591.
ve seni takip ediyor

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close