Dünya'nın kendi ekseni etrafındaki dönme hızının artması, mevsimlerin temel mekanizmasını ve süresini doğrudan değiştirmez. Mevsimler, Dünya'nın kendi etrafında dönmesiyle değil, yaklaşık 23,5 derecelik eksen eğikliği ve Güneş etrafındaki dolanma hareketiyle meydana gelir. Gezegen kendi etrafında ne kadar hızlı fırıldak gibi dönerse dönsün, eksen eğikliği ve Güneş yörüngesi sabit kaldığı sürece mevsim döngüsü varlığını aynen korur.
Yazılı kağıtlarında öğrencilerimin sıkça birbirine karıştırdığı o klasik yanılgıyı hatırlayalım, kendi ekseni etrafında dönme hareketi yılı değil sadece günü belirler :) Dünya kendi etrafında iki kat hızlı dönseydi, bir gün 24 saat yerine 12 saat sürerdi. Güneş etrafındaki dolanma süresi değişmeyeceği için bir yıl yine yaklaşık 8760 saatte tamamlanırdı fakat bu süreyi 365 güne değil, yaklaşık 730 güne bölerdik. Yani mevsimlerin takvimsel uzunluğu değişmez, yalnızca bir mevsimin içine sığan gün sayısı iki katına çıkardı.
Bu durum mevsimlerin hissedilişinde ve iklim dinamiklerinde önemli farklar yaratırdı. Günler kısaldığı için gündüz yüzeyin Güneş'ten ısı alma süresi, gece de bu enerjiyi uzaya geri yayma süresi azalırdı. Bu hızlı döngü gece ile gündüz arasındaki sıcaklık uçurumunu daraltırdı. Yaz günleri daha az kavurucu, kış geceleri ise aşırı dondurucu olmadan geçerdi.
Asıl büyük kaos atmosferde kopardı. Hızlı dönen bir gezegende Coriolis kuvveti belirgin şekilde güçlenir. Güçlenen Coriolis etkisi rüzgarları olağanüstü hızlandırır, küresel hava dolaşım hücrelerini daha dar enlemlere böler ve mevsimsel fırtınaları çok daha şiddetli hale getirirdi. Özetle mevsimler yok olmazdı ama bol günlü, günlük sıcaklık farkı azalmış ve çok daha fırtınalı bir dünyada yaşardık.
Kaynaklar
- NASA Space Place. What Causes The Seasons?. Alındığı Yer: | Arşiv Bağlantısı
- National Geographic Society. The Coriolis Effect: Atmospheric Circulation. Alındığı Yer: | Arşiv Bağlantısı