Evrim, bir türden diğerinin oluşması mıdır? Tür içi değişimler sadece adaptasyon değil midir?

Yazdır
Kesinlikle hayır ve hayır!

Birçok insan bir türün kendi içerisinde meydana gelen değişimlerinin "sadece adaptasyon" olduğunu ve "evrim örneği olamayacağını" düşünür. Bu tamamen hatalıdır. Adaptasyon ile evrim özünde birbirinden farklı şeyler değildir. 

Evrim, bir tür içerisindeki genlerin ve özelliklerin görülme sıklıklarının (frekanslarının) değişmesidir. Yani bir insan popülasyonunda 1. nesilde sarışınlık geni %15 sıklığında görülüyorsa, 1000. nesilde %24 sıklığında görülüyorsa, o popülasyon evrim geçiriyor olmak zorundadır! Bir diğer deyişle, o popülasyon tartışmasız bir şekilde evrim geçirmektedir.

Adaptasyon, bir türün bulunduğu ortama uyum sağlamasıdır. Bu uyum sağlama, özünde evrim geçirmektir. Bir canlının ortama uyum sağlaması, uyumsuz olanların seçilim mekanizmalarıyla (örneğin Doğal Seçilim yoluyla) elenip, uyumlu olanların hayatta kalmasıyla olur. Uyumsuzların sayısı azalıp, uyumluların sayısı arttıkça "canlı ortama uyum sağlıyor" deriz. İşte bu adaptasyondur. Ancak dikkat edin! Bizim uyumluluk kriterimiz, belirli genler ve özelliklerdir. Canlı türü ortama adapte oldukça, gen ve özellik frekansları değişir. Ki zaten o yüzden "Canlı ortama adapte oluyor (uyum sağlıyor)!" deriz. İşte bu gen ve özellik frekanslarının değişimi, evrimin ta kendisidir!

Dolayısıyla adaptasyonlar ile evrimi birbirinden ayırmak imkansızdır. Adaptasyonlar, evrimin yerel (lokal) olarak gerçekleşmesinden kaynaklanır. Adaptasyonlar uzun nesiller boyunca birikerek, bir türün bambaşka bir türe dönüşmesine bile neden olabilir. İnsanların genellikle evrimden kasıtları (evrimsel değişimde görmek istedikleri) budur. Ancak evrimin tanımı sadece bir türün başka türlere dönüşmesi değildir! Adaptasyonların aynı türün birbirinden ayrık (izole) grupları üzerinde farklı miktar ve şekillerde birikmesi sonucu, atasal bir türden, birden fazla yeni tür evrimleşebilir. Buna türleşme denir. Türleşme, evrimin bir sonucudur; ancak türleşmenin olmayışı evrimin olmaması anlamına gelmez.

Uzun lafın kısası; adaptasyonlar evrimin yapıtaşlarından birisidir (ancak tek yapıtaşı değildir). Adaptasyonların varlığı, evrimin kanıtıdır. Adaptasyonlar biriktikçe, canlının farklılaşma miktarı da artar. Adaptasyonlar, izole tür gruplarında (kimi zaman "alt tür" veya "ırk" olarak anılırlar) biriktikçe, bu gruplar birbirinden farklı yönlere doğru evrimleşir. Bu, kimi zaman türleşme ile sonuçlanır. Bu uzun sürecin hiçbir basamağı birbirinden tamamen bağımsız değildir. Dolayısıyla herhangi bir canlının belli bir ortama uyum sağlamasına "Bu adaptasyondur, evrim değildir!" denemez. 

Evrim olmaksızın, adaptasyonlardan söz edilemez. 

  1. Evolution
  2. RCN
  3. Nature
6 Yorum