Islaklığı ve Nemi Anlamak: Suyun Islak Olduğunu Nasıl Algılarız?

Bu yazının içerik özgünlüğü henüz kategorize edilmemiştir. Eğer merak ediyorsanız ve/veya belirtilmesini istiyorsanız, gözden geçirmemiz ve içerik özgünlüğünü belirlememiz için [email protected] üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

İnsanların ıslaklığa duyarlılığı günlük yaşantımızda büyük rol oynar. Nemli bir yüzeye, tere ya da ıslak mendile dokunduğumuzda onun "ıslak" olduğunu algılayabiliriz. Her ne kadar kulağa basit gelse de, derimiz üzerinden ıslak cisimleri algılayabilmemiz oldukça ilgi çekici bir konudur, çünkü "ıslaklığa duyarlı reseptör" diye bir sinir türü bulunmamaktadır. Bu yüzden bilim insanları, ıslaklığın (ya da nemliliğin) bir "algısal sanrı (illüzyon)" olduğunu düşünmektedirler. Islak olduğunu bildiğimiz cisimlerle ilgili deneyimlerimizden yola çıkarak, diğer cisimlerin de ıslaklığını algılıyor olabiliriz.

Ancak bu durumda şunun sorulması gerekiyor: ıslak bir koltuğa oturduğumuzu veya bir çamur birikintisinden yürüdüğümüzü nasıl algılıyoruz? Loughborough Üniversitesi ve Oxylane Araştırma Kurumu, ıslaklık algısının soğuk cisimleri algılama becerimiz ile basıncı ve yüzey şeklini algılamamızı sağlayan dokunma hissimizin bir karışımından ıslaklık algısının doğduğunu ileri sürüyorlar. Ayrıca araştırma ekibi, derimizden beynimize sıcaklık ve basınç bilgilerini ileten A-tipi sinir hücrelerinin bu süreçte bir rol oynadığını ve bu sinirlerin uyuşturulması sonucu ıslaklık algısında kayıp olduğunu gösterdiler. Son olarak, kıllı bir deri bölgesinin ısıya bağlı uyaranlara daha duyarlı olmasından ötürü, çıplak bir bölgeye (avuç içi ya da ayaklarımızın altı gibi) kıyasla kıllı bir vücudun ıslak nesneleri daha isabetli olarak algılayacağını düşünüyorlar. 

Bu konuya yönelik araştırmalardan birinde Davide Fillingeri ve arkadaşları 13 sağlıklı erkek üniversite öğrencisini sıcak, orta ve soğuk uyaranlara maruz bıraktılar. Deneklerin ön kollarındaki kıllı deri bölgelerini ve parmak uçlarındaki çıplak bölgeleri test ettiler. Ayrıca araştırmalarında, çeşitli sinirleri baskılayarak ıslaklık algısının nasıl değiştiğini incelediler. Bu baskılama için kan basıncını düşüren bir kelepçe kullanıldı, böylece A-tipi nöronlar baskılanabildi. Araştırma sonuçları, yukarıdaki çıkarımları doğrulayan sonuçlar elde etti.

Dolayısıyla, farklı algılarımızın bir araya gelerek yeni algılar yaratabileceği gösterilmiş oldu. Islaklığa duyarlı hiçbir sinir hücremiz olmasa da, sıcaklık ve basınçla ilgili bilgileri değerlendiren beynimiz, daha önceden öğrendiğimiz bilgilerden yola çıkarak ıslaklığa dair algılarımızı yaratabiliyor.

 

Kaynak: My Science Academy

TÜBİTAK'ın Vukuatları Bitmek Bilmiyor: ''Fizik'te Nobel'e İlk Adım'' Kazananı İlayda Şamilgil!

Naftalin Zehirlenmesi

Yazar

Çağrı Mert Bakırcı

Çağrı Mert Bakırcı

Yazar

Evrim Ağacı'nın kurucusu ve idari sorumlusudur. Popüler bilim yazarı ve anlatıcısıdır. Doktorasını Texas Tech Üniversitesi'nden almıştır. Araştırma konuları evrimsel robotik, yapay zeka ve teorik/matematiksel evrimdir.

Konuyla Alakalı İçerikler

Göster

Şifremi unuttum Üyelik Aktivasyonu

Göster

Göster

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz. E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz. Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

Geri dön

Close
Geri Bildirim