MS 950 ile 1150 yılları arasındaki dönem, Erken İslam uygarlığından Geç Orta Çağ uygarlığına geçişte "İslam kültürü tarihinin dönüm noktası" olarak kabul edilir. Peki bu süreçte yaşanan kentsel gerilemeye ve ardından gelen toparlanmaya yol açan neydi? Harran ve Rakka, Kuzey Suriye ile Kuzey Mezopotamya'daki bu gelişimin tipik birer örneğini teşkil eder. Abbasi Devleti'nin dağılması; Büveyhîler, Fâtımîler ve Bizans arasında sıkışan bölgeyi şehir kültürüne aşina olmayan göçebe kabilelerin denetimine bıraktı. MS 1086 sonrasında ise Selçukluların hâkimiyetlerini güvenceye almak amacıyla uyguladığı tedbirler; kesintisiz iktidar mücadelelerine ve Haçlı Seferleri'ne rağmen kentlerin yeniden canlanmasını sağladı. Selçuklular yönetimlerini müstahkem mevkilere dayandırdı. Ordunun finanse edilmesi toprakların ikta olarak dağıtılmasına, bu da göçebelerin bölgeden uzaklaştırılmasına ve metruk tarım arazilerinin yeniden üretime kazandırılmasına yol açtı. Hazineye nakit girdisi uzun mesafeli ticaretten pay alınarak sağlandı; bu durum ise ticaret yollarında kamu güvenliğinin tesis edilmesini zorunlu kıldı. Arkeolojik ve yazılı kanıtlara dayanan para dolaşımı analizi, ekonomik toparlanmanın boyutunu gösteren bir ölçüt işlevi görür. Rakka, Harran ve Ruha'daki (Edessa) sikke üretimine ilişkin külliyat ise yazılı kaynakları tamamlar.
MS 950 ile 1150 yılları arasındaki dönem, Erken İslam uygarlığından Geç Orta Çağ uygarlığına geçişte "İslam kültürü tarihinin dönüm noktası" olarak kabul edilir. Peki bu süreçte yaşanan kentsel gerilemeye ve ardından gelen toparlanmaya yol açan neydi? Harran ve Rakka, Kuzey Suriye ile Kuzey Mezopotamya'daki bu gelişimin tipik birer örneği
... Daha fazla göster