Merhaba.

Öncelikle, hayatta kalma ve üreme şansı en yüksek olan canlının, kısaca doğaya en iyi adapte olan türün hayatta kalması, adapte olamayan türün ise yok olması sonucu canlıların doğaya daha uyumlu olacak şekilde evrildiğini görüyoruz.

Evrimin neden bu kadar yavaş ve uzun sürede olduğuysa, canlının kalıtsal olarak ana canlının veya canlıların kalıtsal özelliklerini taşıdığı için ana canlıya çok benzemesinden kaynaklanır. Ve bu durumda yeni canlılardan biri diğerine göre doğaya daha iyi adapte olsa bile bu çok küçük bir oranda olur. Zaman içinde canlıların bu küçük farklar ile üremesi, bir sonraki canlının, ata canlıdan daha da farklı olmasına neden oluyor. Ve bu fark dediğim gibi canlının, ana canlının, yani anne ve babasının kalıtsal özelliklerini taşıdığı için çok küçük farklar ile yeni canlı doğar. Ancak çok uzun zaman geçtikten sonra bu fark dikkate değer bir düzey alır ve canlı buraya kadar gelebildiyse, zaten ata canlının doğaya olan uyumundan daha iyi bir şekilde doğaya uyum sağlıyor demektir. Sonuç olarak, canlı artık dikkate değer bir düzeyde ata canlıdan farklılaşmıştır. Bu durumda bu canlıyı farklı bir canlı olarak tanımlarız. Ve bir de bakmışsın, Canlı evrilmiş…

İlk önce şunu anlamalıyız. Evrim bir türün diğerine dönüşümü değildir. Bu, evrim devam ettikçe meydana gelen türleşmedir. Evrim için popülasyon, kalıtsal çeşitlilik ve nesil geçmesi yeterlidir.^[1][2]

Örneğin popülasyon içerisindeki [mutasyonlar, crossing over, transpozonlar gibi evrimin çeşitlilik mekanizmaları ile oluşan]^[3] çeşitlilik, ortama uyum sağlama ve üreme başarısına bağlı olarak çeşitli yönlere doğru değişir. Bazı özellikler avantaj sağladığı için seçilirken, bazı diğerleri dezavantajlı olduğu için popülasyondan elenir. Avantajlılar üreyerek bir sonraki nesli oluştururlar ve kendi genlerini bu popülasyona daha çok aktaracakları için kendilerindeki özelliklerin o canlı türünde görülme sıklığı artar.^[2] İşte bu evrimin ta kendisidir. Çünkü evrim, popülasyon içi gen ve özellik dağılımlarının nesiller içerisindeki değişimidir. Dikkat ederseniz türleşmede bu olayın yaşandığını görebilirsiniz. Çünkü türleşme evrimin sonucudur. Ancak evrimin yaşanması için (evrimin tanımından da anlaşıldığı üzere) türleşmenin yaşanması şart değildir.

Ancak bu değişimler, küçük ölçekli yani mikro düzeyde olan değişimlerdir. Yani mikroevrimdir.

Burada kaçırılmaması gereken bir nokta; evrim için bir popülasyondaki bir kalıtsal özelliğin, bir nesilde değişmesi yettiği için sadece bunlara baktığımızdır. Ancak doğada sadece bir özellik, o özelliğin seçilmesini sağlayacak bir faktör, sınırlı bir etkileşim ve sınırlı bir zaman yoktur.^[3] Her canlı her nesilde birden fazla özelliğine göre doğada sınanmaktadır.

Kısa vadede olan değişimler, sonraki nesillerde önceki haline dönmediği için küçük değişimler birikerek büyük değişimler oluşur. Yani mikroevrimin makroevrimi yaratması, sürerlilik ilkesinin (üniformateryanizm) kaçınılmaz bir sonucudur.^[4]

Örnekler için kaynakçadaki içeriklere bakabilirsiniz.